Thứ hai 19/01/2026 23:58
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Thời cuộc

Cấp bách việc quản lý sản xuất kinh doanh và sử dụng thuốc trừ cỏ

12/10/2020 00:00
Đây là nhận định của nhiều tham luận tại Hội thảo “Thực trạng, thách thức trong quản lý và sử dụng thuốc trừ cỏ tại Việt Nam” do Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức chiều ngày 28/8, tại Hà Nội.

700 triệu USD nhập thuốc trừ sâu và trừ bệnh từ Trung Quốc

Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, trung bình khoảng 5 năm trở lại đây, mỗi năm Việt Nam chi khoảng 500-700 triệu USD để nhập khẩu nguyên liệu và thuốc trừ sâu từ Trung Quốc. Trong số này, chiếm 48% là thuốc trừ cỏ (19.000 tấn), còn thuốc trừ sâu và trừ bệnh chiếm khoảng 32% (16.400 tấn), ngoài ra còn một lượng thuốc điều hòa sinh trưởng khoảng 900 tấn. Thuốc trừ cỏ dùng trên mọi đối tượng cây trồng, trong đó dùng trên lúa là nhiều nhất.

Ông Hồ Xuân Hùng - Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam - dẫn số liệu của Viện Tài nguyên môi trường quốc tế nêu rõ: Khối lượng hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật trên 1ha cây trồng/năm ở Việt Nam cao hơn hẳn một số nước trong khu vực. Cụ thể, con số này ở Việt Nam là 2kg/ha, trong khi tại Thái Lan là 1,8kg/ha, Bangladesh là 1,1kg/ha và Senegan chỉ là 0,2kg/ha. Việt Nam là một trong những quốc gia sử dụng thuốc bảo vệ thực vật nhiều và khó kiểm soát.

Ông Hồ Xuân Hùng nhận định, thuốc trừ cỏ hiện nay vẫn chiếm vai trò quan trọng trong sản xuất nông nghiệp, giúp cải thiện sức lao động cho người nông dân. Tuy nhiên, ngày càng xuất hiện tình trạng lạm dụng thuốc trừ cỏ đem đến nhiều hệ lụy tác hại cho sản xuất, môi trường, sức khỏe cộng đồng, đe dọa sự phát triển bền vững của nông nghiệp. Vì vậy, tăng cường quản lý sản xuất, kinh doanh và sử dụng thuốc trừ cỏ là một yêu cầu đặc biệt cấp bách.

Ông Hồ Xuân Hùng - Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam

700 triệu USD nhập thuốc trừ sâu và trừ bệnh từ Trung Quốc

Theo thống kê của Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, trung bình khoảng 5 năm trở lại đây, mỗi năm Việt Nam chi khoảng 500-700 triệu USD để nhập khẩu nguyên liệu và thuốc trừ sâu từ Trung Quốc. Trong số này, chiếm 48% là thuốc trừ cỏ (19.000 tấn), còn thuốc trừ sâu và trừ bệnh chiếm khoảng 32% (16.400 tấn), ngoài ra còn một lượng thuốc điều hòa sinh trưởng khoảng 900 tấn. Thuốc trừ cỏ dùng trên mọi đối tượng cây trồng, trong đó dùng trên lúa là nhiều nhất.

Ông Hồ Xuân Hùng - Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam - dẫn số liệu của Viện Tài nguyên môi trường quốc tế nêu rõ: Khối lượng hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật trên 1ha cây trồng/năm ở Việt Nam cao hơn hẳn một số nước trong khu vực. Cụ thể, con số này ở Việt Nam là 2kg/ha, trong khi tại Thái Lan là 1,8kg/ha, Bangladesh là 1,1kg/ha và Senegan chỉ là 0,2kg/ha. Việt Nam là một trong những quốc gia sử dụng thuốc bảo vệ thực vật nhiều và khó kiểm soát.

Ông Hồ Xuân Hùng nhận định, thuốc trừ cỏ hiện nay vẫn chiếm vai trò quan trọng trong sản xuất nông nghiệp, giúp cải thiện sức lao động cho người nông dân. Tuy nhiên, ngày càng xuất hiện tình trạng lạm dụng thuốc trừ cỏ đem đến nhiều hệ lụy tác hại cho sản xuất, môi trường, sức khỏe cộng đồng, đe dọa sự phát triển bền vững của nông nghiệp. Vì vậy, tăng cường quản lý sản xuất, kinh doanh và sử dụng thuốc trừ cỏ là một yêu cầu đặc biệt cấp bách.

Liên quan đến vấn đề này, PGS. TS Nguyễn Xuân Hồng - nguyên Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật (Bộ NN&PTNT) – cho hay: Trong số các loại thuốc BVTV, thuốc trừ cỏ hóa học được sử dụng với khối lượng nhiều và phổ biến nhất do chi phí thấp, hiệu lực sinh học cao. Sản xuất nông nghiệp hữu cơ không sử dụng thuốc trừ cỏ hóa học phải chi gấp 20 lần cho phòng trừ cỏ dại so với sản xuất thông thường. Thuốc trừ cỏ không chỉ được sử dụng trên đồng ruộng mà còn được sử dụng trên đất không trồng trọt.

Ông Nguyễn Xuân Hồng đánh giá: Những năm gần đây, lượng thuốc trừ cỏ được sử dụng trong sản xuất có xu hướng ngày càng tăng. Pháp luật về quản lý thuốc trừ cỏ đã khá đầy đủ, đồng bộ, hài hòa với các nước trong khu vực và trên thế giới. Bên cạnh đó, công nghệ để phân tích, kiểm định chất lượng về thuốc bảo vệ thực vật cũng từng bước được nâng cao.

Tuy nhiên, sản xuất của Việt Nam còn nhỏ, manh mún, hiểu biết của người sử dụng thuốc còn hạn chế. Người nông dân hiện vẫn đang sử dụng thuốc dựa vào thói quen. Trong khi đó, số lượng cửa hàng và người buôn bán thuốc còn quá nhiều, điều kiện kinh doanh còn lỏng lẻo, lực lượng thanh tra mỏng. Bên cạnh đó, vai trò của chính quyền địa phương trong việc tuyên truyền, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc buôn bán, sử dụng thuốc trên địa bàn chưa được quan tâm đúng mức.

Hiện nay, danh mục thuốc trừ cỏ được phép sử dụng tại Việt Nam gồm 234 hoạt chất và hỗn hợp các hoạt chất với 713 tên thương phẩm.Trong số các loại thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ cỏ hóa học được sử dụng với khối lượng nhiều và phổ biến nhất do chi phí thấp, hiệu lực sinh học cao.

Sớm xây dựng chiến lược sử dụng thuốc bảo vệ thực vật

Để quản lý, sử dụng thuốc trừ cỏ một cách hiệu quả, theo ông Nguyễn Xuân Hồng, ngoài việc tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện các quy định của pháp luật về quản lý thuốc theo hướng chặt chẽ, đủ sức răn đe, có thể áp dụng kỹ thuật camera giám sát việc sử dụng thuốc trên đồng ruộng để phát hiện vi phạm và xử lý nghiêm. Bên cạnh đó, cùng với loại bỏ các thuốc độc hại cần bố trí kinh phí và thực hiện việc đánh giá, phát hiện các thuôc kém chất lượng, hiệu lực thấp để có cơ sở khoa học và thực tiễn loại bỏ khỏi Danh mục thuốc được phép sử dụng ở Việt Nam.

Trên cơ sở Luật Bảo vệ thực vật và kinh doanh thực vật sẽ được ban hành, cần có nghị định và thông tư mới riêng về quản lý, sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, trong đó cần có quy định cụ thể về xây dựng, ban hành và sử dụng danh mục thuốc bảo vệ thực vật; hạn chế số lượng hoạt chất trong Danh mục; hạn chế các loại hoạt chất hỗn hợp, hạn chế số tên sản phẩm cho một hoạt chất; tăng tỷ lệ thuốc sinh học lên 30-40% trong 5-7 năm tới…Thuốc nhập khẩu phải có phiếu xác nhận xuất xứ, phù hợp với hồ sơ đăng ký; tăng thuế nhập khẩu với các loại thuốc thuộc diện không khuyến khích sử dụng, miễn thuế đối với loại thuốc khuyến khích sử dụng, thân thiện môi trường, ít độc hại; định kỳ 3 năm/lần cần rà soát lại sản phẩm, loại bỏ các loại thuốc không hoặc chưa sử dụng trên thị trường, thuốc đã bộc lộ nhiều nhược điểm, hạn chế.

Liên quan đến vấn đề này, PGS. TS Nguyễn Xuân Hồng - nguyên Cục trưởng Cục Bảo vệ thực vật (Bộ NN&PTNT) – cho hay: Trong số các loại thuốc BVTV, thuốc trừ cỏ hóa học được sử dụng với khối lượng nhiều và phổ biến nhất do chi phí thấp, hiệu lực sinh học cao. Sản xuất nông nghiệp hữu cơ không sử dụng thuốc trừ cỏ hóa học phải chi gấp 20 lần cho phòng trừ cỏ dại so với sản xuất thông thường. Thuốc trừ cỏ không chỉ được sử dụng trên đồng ruộng mà còn được sử dụng trên đất không trồng trọt.

Ông Nguyễn Xuân Hồng đánh giá: Những năm gần đây, lượng thuốc trừ cỏ được sử dụng trong sản xuất có xu hướng ngày càng tăng. Pháp luật về quản lý thuốc trừ cỏ đã khá đầy đủ, đồng bộ, hài hòa với các nước trong khu vực và trên thế giới. Bên cạnh đó, công nghệ để phân tích, kiểm định chất lượng về thuốc bảo vệ thực vật cũng từng bước được nâng cao.

Tuy nhiên, sản xuất của Việt Nam còn nhỏ, manh mún, hiểu biết của người sử dụng thuốc còn hạn chế. Người nông dân hiện vẫn đang sử dụng thuốc dựa vào thói quen. Trong khi đó, số lượng cửa hàng và người buôn bán thuốc còn quá nhiều, điều kiện kinh doanh còn lỏng lẻo, lực lượng thanh tra mỏng. Bên cạnh đó, vai trò của chính quyền địa phương trong việc tuyên truyền, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc buôn bán, sử dụng thuốc trên địa bàn chưa được quan tâm đúng mức.

Hiện nay, danh mục thuốc trừ cỏ được phép sử dụng tại Việt Nam gồm 234 hoạt chất và hỗn hợp các hoạt chất với 713 tên thương phẩm.Trong số các loại thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ cỏ hóa học được sử dụng với khối lượng nhiều và phổ biến nhất do chi phí thấp, hiệu lực sinh học cao.

Nhiều ý kiến được đưa ra tại hội thảo đề nghị phối hợp chặt chẽ với các trung tâm khuyến nông, hợp tác xã để đẩy mạnh vai trò của các chương trình hướng dẫn sử dụng thuốc bảo vệ thực vật một cách an toàn hiệu quả

Bản chất thuốc trừ cỏ không gây hại nếu sử dụng đúng - đây là thông điệp được nhắc nhiều lần tại hội thảo này. Theo CropLife Việt Nam, thời gian trung bình để có được một sản phẩm thuốc bảo vệ thực vật mới, trong đó có thuốc trừ cỏ, từ giai đoạn nghiên cứu, cấp phép đến khi ra thị trường hiện nay là 11 năm với tổng chi phí khoảng 286 triệu đô la Mỹ. Điều này cho thấy giai đoạn nghiên cứu và phát triển rất khắc nghiệt, nhằm đảm bảo sản phẩm cuối cùng là hiệu quả, an toàn cho sức khoẻ con người và môi trường. “Mặc dù, các hoạt động đào tạo, tập huấn nông dân của CropLife chưa thể tiếp cận tới tất cả 10 triệu nông hộ trên cả nước, nhưng chúng tôi vẫn đang nỗ lực phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, các đối tác có liên quan để thúc đẩy hiệu quả các chương trình này, trong đó chiến lược là triển khai các chương trình theo ngành hàng, chuỗi giá trị. Chúng tôi mong muốn có thể tiếp cận và mang các chương trình này tới khoảng 1 triệu nông dân trong năm 2020” – ông Bùi Kịp, đại diện CropLife Việt Nam - khẳng định.

Nguyễn Hạnh

Tin bài khác
Xuất nhập khẩu lần đầu chạm mốc 930 tỷ USD: Nhóm hàng trăm tỷ USD giữ vai trò “đầu tàu”

Xuất nhập khẩu lần đầu chạm mốc 930 tỷ USD: Nhóm hàng trăm tỷ USD giữ vai trò “đầu tàu”

Xuất nhập khẩu năm 2025 lần đầu chạm mốc 930 tỷ USD, tăng trưởng mạnh so với năm trước. Các nhóm hàng xuất khẩu trăm tỷ USD tiếp tục đóng vai trò chủ lực, kéo kim ngạch và duy trì thặng dư thương mại.
Những ưu đãi giúp doanh nghiệp nhỏ tăng sức bật

Những ưu đãi giúp doanh nghiệp nhỏ tăng sức bật

Những chính sách hỗ trợ “đo ni đóng giày”, từ miễn thuế, giảm thuế đến bảo lãnh tín dụng, đang được kỳ vọng trở thành bệ phóng để lực lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa, vốn được ví như “chim non” của nền kinh tế, đủ sức tăng sức chống chịu, từng bước cất cánh cùng quá trình phát triển của đất nước.
Định hình Trung tâm Tài chính quốc tế: TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng phân vai tạo lợi thế cạnh tranh

Định hình Trung tâm Tài chính quốc tế: TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng phân vai tạo lợi thế cạnh tranh

Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh yêu cầu lấy thể chế làm đột phá, hạ tầng làm nền tảng và nhân lực làm then chốt của Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam; trong đó TP. Hồ Chí Minh và TP. Đà Nẵng cần phân vai rõ ràng, bổ trợ lẫn nhau, tránh chồng lấn và cạnh tranh nội bộ.
Chủ tịch VINASME: Đề xuất cơ chế đột phá thúc đẩy doanh nghiệp nhỏ bứt phá

Chủ tịch VINASME: Đề xuất cơ chế đột phá thúc đẩy doanh nghiệp nhỏ bứt phá

Chủ tịch VINASME Nguyễn Văn Thân kiến nghị sửa luật thực chất, mở cơ chế Sandbox và phát triển ngân hàng số, nhằm khơi thông vốn, nâng năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa.
Chi cục Hải quan khu vực V, VI, XX: Kiến tạo và đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển

Chi cục Hải quan khu vực V, VI, XX: Kiến tạo và đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển

Phát triển quan hệ đối tác Hải quan – Doanh nghiệp và các bên liên quan là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốt được Cục Hải quan đặc biệt quan tâm, triển khai đồng bộ trong nhiều năm qua. Bước sang năm 2026 – năm mở đầu cho giai đoạn phát triển mới gắn với việc triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội 2026–2030, ngay từ đầu năm, các Chi cục Hải quan khu vực V, VI và XX đã chủ động tổ chức nhiều hoạt động hỗ trợ, đối thoại, tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp, tạo nền tảng thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu và phát triển bền vững.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải: Doanh nghiệp nhỏ và vừa là hạt mầm tập đoàn tương lai

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải: Doanh nghiệp nhỏ và vừa là hạt mầm tập đoàn tương lai

Tại buổi làm việc với VINASME, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải khẳng định doanh nghiệp nhỏ và vừa là nền tảng hình thành tập đoàn lớn, đồng thời nhấn mạnh tháo gỡ thể chế, thúc đẩy chuyển đổi số, nâng sức cạnh tranh.
Ông Phan Văn Mãi: Sửa Luật doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng đột phá

Ông Phan Văn Mãi: Sửa Luật doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng đột phá

Tại buổi làm việc với VINASME, ông Phan Văn Mãi nhấn mạnh sửa Luật doanh nghiệp nhỏ và vừa theo hướng đột phá, đồng thời đề xuất thí điểm AI quản trị chính sách tốt.
Hoàn thiện thể chế tạo đột phá môi trường kinh doanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Hoàn thiện thể chế tạo đột phá môi trường kinh doanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Tại buổi làm việc với Ban Thường vụ VINASME, lãnh đạo Quốc hội nhấn mạnh rà soát khung pháp lý, tháo gỡ vướng mắc thuế, đất đai, môi trường, thúc đẩy doanh nghiệp nhỏ và vừa nâng năng lực cạnh tranh, thích ứng chuyển đổi số.
Doanh nghiệp xoay trục chiến lược trước yêu cầu phát triển bền vững

Doanh nghiệp xoay trục chiến lược trước yêu cầu phát triển bền vững

Bà Bùi Thanh Hằng, Cục Phát triển Thị trường và Doanh nghiệp cho rằng ESG chỉ thành công khi công nghệ bám sát bài toán vận hành thực tế, giúp doanh nghiệp chuyển đổi xanh nhanh, tiết kiệm chi phí, gia tăng sức cạnh tranh.
Lâm Đồng: Hướng tới tăng trưởng kinh tế 10% năm 2026

Lâm Đồng: Hướng tới tăng trưởng kinh tế 10% năm 2026

Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng GRDP 10% trong năm 2026, lãnh đạo tỉnh Lâm Đồng khẳng định sẽ kiên quyết thay thế các nhà thầu năng lực kém, đồng thời yêu cầu người đứng đầu các đơn vị phải bám sát công trường kể cả ngày nghỉ.
Cục Hải quan và Cục Quản lý xuất nhập cảnh ký quy chế phối hợp, tăng cường chia sẻ dữ liệu tại cửa khẩu hàng không

Cục Hải quan và Cục Quản lý xuất nhập cảnh ký quy chế phối hợp, tăng cường chia sẻ dữ liệu tại cửa khẩu hàng không

Chiều 14/1/2026, Cục Hải quan (Bộ Tài chính) và Cục Quản lý xuất nhập cảnh (Bộ Công an) ký kết Quy chế phối hợp trong trao đổi, cung cấp thông tin phục vụ quản lý nhà nước về hải quan và xuất nhập cảnh, hướng tới tăng cường liên thông dữ liệu, đẩy mạnh chuyển đổi số, nâng cao hiệu quả phòng, chống buôn lậu, bảo đảm an ninh hàng không và tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.
Hoàn thiện “mạch dịch vụ” trên cao tốc Hải Phòng – Móng Cái: Từng bước hình thành hệ thống trạm dừng nghỉ hiện đại

Hoàn thiện “mạch dịch vụ” trên cao tốc Hải Phòng – Móng Cái: Từng bước hình thành hệ thống trạm dừng nghỉ hiện đại

Từ quy hoạch đến triển khai thực tế, hệ thống trạm dừng nghỉ trên cao tốc Hải Phòng – Móng Cái được xác định là mảnh ghép không thể thiếu nhằm hoàn thiện hạ tầng giao thông chiến lược của khu vực.
Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo đưa giá nhà về mức hợp lý, mở hướng phát triển nhà ở cho người thu nhập trung bình

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo đưa giá nhà về mức hợp lý, mở hướng phát triển nhà ở cho người thu nhập trung bình

Chủ trì phiên họp của Ban Chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu tập trung kéo giảm giá nhà, nhất là căn hộ chung cư, đồng thời xây dựng cơ chế phát triển nhà ở cho nhóm người có thu nhập trung bình, từ trên 20 triệu đồng/tháng, nhằm bảo đảm thị trường phát triển ổn định, lành mạnh và bền vững.
Lâm Đồng: Doanh nghiệp đầu tư tập trung vào công nghiệp, hạ tầng năng lượng

Lâm Đồng: Doanh nghiệp đầu tư tập trung vào công nghiệp, hạ tầng năng lượng

Hơn 6 tháng sau khi chính thức vận hành theo mô hình đơn vị hành chính mới (từ 01/7/2025), tỉnh Lâm Đồng (mới) đang cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong cơ cấu thu hút đầu tư. Dòng vốn thực chất giai đoạn 2025 – đầu 2026 đang chảy mạnh vào hai trụ cột: Công nghiệp chế biến sâu (gắn với chuỗi giá trị Bauxite) và Hạ tầng năng lượng.
Thủ tướng Chính phủ: Dữ liệu là “tư liệu sản xuất mới”, nền tảng cho tăng trưởng hai con số

Thủ tướng Chính phủ: Dữ liệu là “tư liệu sản xuất mới”, nền tảng cho tăng trưởng hai con số

Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh dữ liệu là yếu tố then chốt để phát triển trí tuệ nhân tạo, Chính phủ số và kinh tế số, đồng thời yêu cầu chuẩn hóa, liên thông, chia sẻ dữ liệu gắn với bảo đảm an ninh ở tầm chiến lược nhằm tạo động lực tăng trưởng đột phá trong giai đoạn tới.