Thứ hai 01/06/2026 13:55
Hotline: 024.355.63.010
Kinh doanh

Bài học từ chuyển đổi kỹ thuật số của Hollywood

18/12/2021 10:00
Khi các nhà lãnh đạo doanh nghiệp nói về chuyển đổi kỹ thuật số thì họ thường chú ý đến từ “kỹ thuật số” hơn là từ “chuyển đổi”. Đó là một sai lầm có thể mắc rất dễ dàng nhưng lại gây ra hậu quả nghiêm trọng. Khi chủ đề này xuất hiện, câu hỏi đầu tiê
Chuyển đổi kỹ thuật số cần cần nhắc nhiều yếu tố trước hết là chuyển đổi
Chuyển đổi kỹ thuật số cần cần nhắc nhiều yếu tố trước hết là chuyển đổi. (Ảnh: Forbes)

Michael D. Smith- Giáo sư về công nghệ thông tin và marketing tại trường Cao đẳng Carnegie Mellon của Heinz và trường Đại học kinh tế Tepper, có một số suy nghĩ về vấn đề này. Trong 20 năm qua, trong quá trình nghiên cứu và giảng dạy của mình, ông này đã tập trung vào cách chuyển đổi kỹ thuật số tác động đến các doanh nghiệp và thị trường, và công việc đó đã cho phép Michael xác định hai đặc điểm quan trọng của chuyển đổi kỹ thuật số. Mỗi thứ đều tạo ra những thách thức và cơ hội mới cho các nhà lãnh đạo trong ngành.

Đầu tiên là việc chuyển đổi kỹ thuật số có xu hướng tạo ra sự phong phú ở nơi từng có sự khan hiếm. Rốt cuộc điều gì có thể phong phú hơn thông tin được mã hóa kỹ thuật số có thể được sao chép vô số lần không tốn thêm chi phí và không làm giảm chất lượng? Bởi vì hầu hết các mô hình kinh doanh dựa trên ý tưởng kiểm soát các nguồn lực khan hiếm, khía cạnh này của chuyển đổi kỹ thuật số có thể rất đột phá và thậm chí khó hình thành khái niệm.

Thứ hai là các chuyển đổi kỹ thuật số thường ảnh hưởng đến nhiều lĩnh vực trong môi trường cạnh tranh của một công ty cùng một lúc. Phạm vi mở rộng này có thể khiến các nhà quản lý có kinh nghiệm quen đánh giá các mối đe dọa từ các chuyển đổi thị trường riêng lẻ bỏ lỡ mối đe dọa tổng hợp do nhiều thay đổi kỹ thuật số diễn ra đồng thời.

Vào năm 2015, Michael và đồng nghiệp Rahul Telang đã mời một giám đốc điều hành cấp cao của một hãng phim lớn ở Hollywood đến nói chuyện với lớp chúng tôi về việc công nghệ đã thay đổi công việc kinh doanh của anh ấy như thế nào. Tại một thời điểm, Rahul hỏi anh ta liệu anh ta có lo lắng về mối đe dọa mà những công ty mới gia nhập như Amazon, Netflix và Google có thể gây ra đối với sức mạnh thị trường của các hãng phim lớn hay không. Người điều hành chế giễu và nói: “Sáu hãng phim đã thống trị công việc kinh doanh của tôi trong 100 năm qua và chỉ có 1 lý do cho điều đó.”

Giám đốc điều hành này đã đúng: Cùng một hãng phim đã thống trị ngành công nghiệp của họ trong hơn 100 năm và trong thời gian đó họ phải đối mặt với những thay đổi lớn ở hầu hết mọi khía cạnh về cách nội dung của họ được tạo ra, phân phối và tiêu thụ. Nếu không có thay đổi nào trong số đó làm thay đổi sức mạnh thị trường của họ thì tại sao quá trình chuyển đổi kỹ thuật số mà họ đang đối mặt vào năm 2015 lại khác đi?

Bởi vì sự chuyển đổi đó đang tạo ra những ý tưởng và công việc phong phú đa dạng mới và một tốc độ thay đổi mới nhanh hơn đáng kể so với bất cứ thời kỳ nào trong lịch sử.

Sáu hãng phim đó đã duy trì quyền lực của mình trong suốt thế kỷ 20 vì họ có thể kiểm soát ba nguồn lực thị trường khan hiếm chính: phương tiện tài chính và công nghệ để tạo nội dung, các kênh cần thiết để phân phối nội dung và khả năng sử dụng luật bản quyền để kiểm soát cách người tiêu dùng nội dung đã truy cập.

Tuy nhiên, điều họ không nhận ra vào năm 2015 là các công nghệ kỹ thuật số đang làm cho mỗi nguồn tài nguyên khan hiếm này trở nên dồi dào. Các công nghệ kỹ thuật số mới đang dân chủ hóa quyền truy cập vào các công cụ cần thiết để tạo nội dung. Các kênh kỹ thuật số mới cho phép người sáng tạo tiếp cận khán giả của họ mà không cần phải điều hướng khả năng khan hiếm của các đài truyền hình quảng bá, rạp chiếu phim chuyển động và các kệ hàng truyền thống. Vi phạm bản quyền kỹ thuật số đã cho phép người tiêu dùng truy cập nội dung miễn phí theo cách thách thức tất cả các mô hình kinh doanh đã thành lập của các studio.

Trong khi chuyển đổi kỹ thuật số đang tạo ra sự phong phú trong các nguồn lực khan hiếm đã xác định sức mạnh thị trường trước đây, nó cũng đang tạo ra một nguồn lực khan hiếm mới và do đó là một nguồn lợi thế cạnh tranh mới: sự chú ý của khách hàng. Vấn đề mà các studio gặp phải là họ không có quyền truy cập trực tiếp vào khách hàng của mình trên bất kỳ kênh nào hiện có. Chắc chắn họ có thể sử dụng doanh thu phòng vé hoặc xếp hạng truyền hình Nielsen để biết có bao nhiêu người tiêu dùng đã xem một bộ phim ở một thành phố cụ thể hoặc đặc điểm nhân khẩu học chung của những người tiêu dùng đã xem các chương trình phát sóng vào khung giờ vàng tối qua, nhưng họ không biết gì về những khách hàng này với tư cách cá nhân và họ không kiểm soát các kênh có thể cho phép họ sử dụng các nguồn dữ liệu khách hàng chi tiết mới để quản lý và dàn xếp hành vi xem của khách hàng.

Tệ hơn nữa, những công ty có thể - Netflix, Amazon và YouTube của Google đang sử dụng dữ liệu khách hàng chi tiết để củng cố quyền lực của họ đối với các kênh kỹ thuật số hạ nguồn và tận dụng sức mạnh đó để tích hợp theo chiều dọc vào quá trình tạo nội dung.

Vào năm 2015, người ta có thể tưởng tượng rằng các hãng phim lớn sẽ chỉ đơn giản là thu hẹp lại và chết giống như rất nhiều công ty dẫn đầu thị trường khác trong các ngành công nghiệp “bị gián đoạn” khác. Nhưng họ không làm vậy với lý do họ không tiết lộ con đường phía trước cho các nhà quản lý trong các ngành đối mặt với chuyển đổi kỹ thuật số.

Tại sao các hãng phim chuyển động có thể đối phó với mối đe dọa do công nghệ kỹ thuật số mới gây ra? Bởi vì họ đã ngừng bảo vệ mô hình kinh doanh hiện có của mình, liên quan đến việc bán quyền truy cập vào nội dung khan hiếm được bán trên các kênh khan hiếm bằng cách lấp đầy chỗ ngồi trong rạp chiếu phim, bán quảng cáo trên truyền hình vào khung giờ vàng và bán đĩa nhựa sáng bóng với giá 20 đô la một lần và thay vào đó, họ khám phá lại hoạt động kinh doanh cơ bản của họ sứ mệnh - tạo ra chương trình giải trí tuyệt vời và đưa nó đến với đúng đối tượng.

Được hướng dẫn bởi quan điểm mới đó, các studio bắt đầu đón nhận các công nghệ mới và mô hình kinh doanh mới. Điều này liên quan đến việc tạo ra các nền tảng phân phối kỹ thuật số mới sôi động, trong số đó có Disney +, HBO Max, Peacock và Hulu; tham gia nhiều vào việc tái cấu trúc để gắn kết cấu trúc tổ chức cũ với thực tế kinh doanh mới của họ và tạo ra những thay đổi đáng kể về văn hóa ra khỏi tiếp thị theo cảm nhận và hướng tới việc ra quyết định dựa trên dữ liệu và dựa trên bằng chứng.

Có ba bài học ở đây cho các công ty đang đối mặt với quá trình chuyển đổi kỹ thuật số:

Trước tiên, hãy xem xét các nguồn lực khan hiếm luôn xác định sức mạnh thị trường trong ngành của bạn và đặt câu hỏi liệu chuyển đổi kỹ thuật số có thể thay thế sự khan hiếm đó bằng sự phong phú hay không. Sự phong phú về kỹ thuật số có thể làm suy yếu giá trị thương hiệu của công ty bạn như đã làm trong ngành khách sạn không? Nó có thể làm giảm khả năng kiểm soát của bạn đối với việc sản xuất và phổ biến thông tin như trong ngành công nghiệp tin tức không? Nó thậm chí có thể thay đổi bản chất sản phẩm của bạn như đã làm với các ngành công nghiệp bách khoa, điện thoại di động, taxi và ô tô không?

Thứ hai, đánh giá xem liệu chuyển đổi kỹ thuật số có đang tạo ra các nguồn lực khan hiếm mới nằm ngoài tầm kiểm soát của bạn hay không, và những thay đổi nào về tổ chức và văn hóa là cần thiết để tiếp cận các nguồn lợi thế cạnh tranh mới này.

Thứ ba, thay vì than khóc trước những thay đổi mà sự chuyển đổi này có thể áp đặt lên mô hình kinh doanh đã được thiết lập của bạn, hãy xem xét cẩn thận sứ mệnh cơ bản của bạn và xem liệu bạn có thể sử dụng các công nghệ kỹ thuật số mới để hoàn thành sứ mệnh đó tốt hơn hay không và bằng cách nào.

Trong khi mỗi bài học trong số đó đều quan trọng, bài học thứ ba là chìa khóa. Việc xem chuyển đổi kỹ thuật số chủ yếu là một mối đe dọa là điều tự nhiên. Cần có sự lãnh đạo để nhìn ra cơ hội. Đó chính xác là cách các nhà lãnh đạo trong ngành giải trí phản ứng. Nếu phản ứng theo hướng sứ mệnh đối với chuyển đổi kỹ thuật số có hiệu quả ở Hollywood, hãy tưởng tượng nó có thể làm gì cho công ty của bạn.

Đức Nguyễn

Tin bài khác
Hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh sử dụng eTax Mobile, tiến gần lộ trình bỏ thuế khoán

Hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh sử dụng eTax Mobile, tiến gần lộ trình bỏ thuế khoán

Chuyển đổi số trong lĩnh vực thuế đang ghi nhận những kết quả tích cực khi hơn 2,48 triệu hộ kinh doanh trên cả nước đã sử dụng ứng dụng eTax Mobile. Tỷ lệ khai, nộp thuế điện tử duy trì ở mức rất cao, tạo nền tảng quan trọng cho quá trình hiện đại hóa quản lý thuế và lộ trình chấm dứt hình thức thuế khoán theo chủ trương của Chính phủ.
3 lỗ thủng vô hình đang bào mòn lợi nhuận doanh nghiệp Việt mỗi ngày

3 lỗ thủng vô hình đang bào mòn lợi nhuận doanh nghiệp Việt mỗi ngày

Nhiều doanh nghiệp Việt Nam vẫn đang tăng trưởng doanh thu, mở rộng thị phần và liên tục phát triển hệ thống phân phối. Thế nhưng phía sau những con số tăng trưởng ấy lại là một thực tế đáng lo ngại: dòng tiền ngày càng căng thẳng, hàng tồn kho ngày càng phình to, công nợ ngày càng khó kiểm soát và chi phí vận hành không ngừng gia tăng. Điều đáng nói là những khoản thất thoát này thường không xuất hiện rõ ràng trên báo cáo tài chính, khiến không ít lãnh đạo chỉ nhận ra vấn đề khi lợi nhuận suy giảm hoặc doanh nghiệp rơi vào khủng hoảng dòng tiền.
Hiểu đúng về quyền sở hữu công nghiệp là lá  bảo vệ tài sản vô hình của doanh nghiệp

Hiểu đúng về quyền sở hữu công nghiệp là lá bảo vệ tài sản vô hình của doanh nghiệp

Trong nền kinh tế số và kỷ nguyên cạnh tranh toàn cầu, tài sản của doanh nghiệp không còn bó hẹp ở nhà xưởng, máy móc hay đất đai, mà giá trị cốt lõi nằm ở những tài sản vô hình. Quyền sở hữu công nghiệp chính là một trong những đối tượng trọng yếu thuộc quyền sở hữu trí tuệ, được điều chỉnh nghiêm ngặt bởi Luật Sở hữu trí tuệ Việt Nam. Để giúp các nhà quản trị và cá nhân có cái nhìn đào sâu, bản chất của loại quyền này cần được bóc tách toàn diện dưới ba lăng kính pháp lý: Nghĩa khách quan, nghĩa chủ quan và góc độ quan hệ pháp luật.
Vì vay vàng, một doanh nghiệp thủy sản nợ phình to từ 103 tỷ lên 2.449 tỷ

Vì vay vàng, một doanh nghiệp thủy sản nợ phình to từ 103 tỷ lên 2.449 tỷ

Cơn "điên cuồng" của giá vàng không chỉ làm khó người mua mà đang bóp nghẹt một doanh nghiệp thủy sản tại TP. Hồ Chí . Khoản vay 5.833 lượng vàng từ năm 2009 đến nay đã biến thành cục nợ khổng lồ, xóa sạch mọi nỗ lực kinh doanh cốt lõi.
"Repo vàng" mua nhà của tỷ phú Phạm Nhật Vượng: Nghệ thuật khơi thông dòng vốn chết

"Repo vàng" mua nhà của tỷ phú Phạm Nhật Vượng: Nghệ thuật khơi thông dòng vốn chết

Trong bối cảnh thị trường bất động sản gặp thách thức về dòng tiền và tâm lý e ngại đòn bẩy bủa vây, giải pháp "đổi vàng lấy nhà" của tỷ phú Phạm Nhật Vượng không đơn thuần là một chương trình khuyến mãi. Nhìn từ góc độ kinh tế học, đây là một nước cờ tài chính thông minh nhằm huy động nguồn lực nhàn rỗi khổng lồ trong dân cư, biến những thỏi vàng "nằm im trong két" thành động lực thanh khoản cho các đại đô thị.
Chủ tịch VNDirect Phạm Minh Hương: Tiền không mua được nhân tài!

Chủ tịch VNDirect Phạm Minh Hương: Tiền không mua được nhân tài!

Trong nhiều năm, cuộc chiến nhân tài được xem là cuộc đua của ngân sách, ai trả cao hơn sẽ thắng. Nhưng thực tế đang diễn ra tại nhiều doanh nghiệp lớn trên thế giới lại cho thấy điều ngược lại. Từ các ngân hàng đầu tư ở phố Wall đến những công ty công nghệ tại Thung lũng Silicon, hàng triệu USD đã được chi cho lương thưởng, thương hiệu tuyển dụng và các công ty săn đầu người, nhưng vẫn không thể ngăn nhân sự giỏi rời đi.
Nhân viên giỏi nhưng vô kỷ luật: Giữ hay buông để cứu hệ thống SME?

Nhân viên giỏi nhưng vô kỷ luật: Giữ hay buông để cứu hệ thống SME?

Nhiều chủ doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME) đang mắc kẹt trong cái bẫy quản trị: Một nhân viên làm việc cực kỳ hiệu quả về chuyên môn, xử lý vấn đề nhanh, khách hàng tin tưởng, thậm chí là người giữ vai trò then chốt trong vận hành. Thế nhưng, họ lại mang đặc quyền trễ deadline, làm việc tùy hứng, không tuân thủ quy trình. Giữ thì nát hệ thống, đuổi thì sợ hụt doanh thu – đâu là lối thoát cho nhà điều hành?
Chuyên gia hiến kế tháo gỡ điểm nghẽn quản lý thuế hộ kinh doanh

Chuyên gia hiến kế tháo gỡ điểm nghẽn quản lý thuế hộ kinh doanh

Nhiều chuyên gia đề xuất đổi mới quản lý thuế hộ kinh doanh theo hướng linh hoạt, số hóa và giảm áp lực thủ tục. Các giải pháp tập trung vào liên thông dữ liệu, hỗ trợ chuyển đổi số và phân loại ngưỡng doanh thu theo từng lĩnh vực.
Thuế tôm sang Mỹ bị áp kịch khung, Chủ tịch Sao Ta vạch chiến lược lật ngược thế cờ

Thuế tôm sang Mỹ bị áp kịch khung, Chủ tịch Sao Ta vạch chiến lược lật ngược thế cờ

Sau cú sốc 132 doanh nghiệp tôm Việt Nam bị Bộ Thương mại Mỹ (DOC) áp mức thuế sơ bộ kịch khung 25,76%, đại diện bị đơn bắt buộc - Chủ tịch Sao Ta đã chính thức lên tiếng hé lộ "lỗ hổng" phòng vệ thương mại và chiến lược ứng phó để giành lại lợi thế trước phán quyết cuối cùng.
Đề xuất chi 300 tỷ đồng đào tạo 10.000 CEO đến năm 2030

Đề xuất chi 300 tỷ đồng đào tạo 10.000 CEO đến năm 2030

Bộ Tài chính đề xuất dành khoảng 300 tỷ đồng để triển khai chương trình đào tạo, bồi dưỡng 10.000 giám đốc điều hành (CEO) trong 5 năm tới, với mức hỗ trợ bình quân khoảng 28 triệu đồng mỗi học viên.
Đại gia dược Rite Aid phá sản lần 2 trong 7 tháng, khai tử mô hình nhà thuốc kiểu Mỹ

Đại gia dược Rite Aid phá sản lần 2 trong 7 tháng, khai tử mô hình nhà thuốc kiểu Mỹ

Chỉ vỏn vẹn 7 tháng sau khi thoát cửa tử để chuyển đổi thành công ty tư nhân, Rite Aid - chuỗi nhà thuốc độc lập lớn thứ ba nước Mỹ - lại một lần nữa gục ngã, nộp đơn phá sản theo Chương 11. Cú ngã ngựa lần hai này kéo theo việc bốc hơi một nửa hệ thống cửa hàng, phơi bày "căn bệnh ung thư" đang gặm nhấm toàn bộ các đại gia bán lẻ dược phẩm toàn cầu.
Biểu tượng ô tô một thời của Malaysia vật lộn trong dòng chảy thị trường

Biểu tượng ô tô một thời của Malaysia vật lộn trong dòng chảy thị trường

Từng là biểu tượng ô tô quốc gia của Malaysia, Proton hiện phải giữ vững vị thế ở thị trường nội địa, đồng thời tìm đường trở lại các thị trường từng mang lại thành công cho hãng.
Giải mã "cú" tách mảng sản xuất của VinFast: Xóa nợ tỷ USD, chọn cách làm giàu của các ông lớn

Giải mã "cú" tách mảng sản xuất của VinFast: Xóa nợ tỷ USD, chọn cách làm giàu của các ông lớn

Thay vì gồng gánh chi phí vận hành nhà máy khổng lồ, VinFast chọn cách giữ lại "não bộ" và đẩy đi "phần gốc" nặng nề. Đây không phải là sự rút lui, mà là bước đi chiến lược nhằm tối ưu tài sản, giúp hãng xe Việt có lãi sớm hơn dự kiến và đủ sức đấu lại các đối thủ quốc tế.
BrewDog bán mình giá "bèo", 200.000 cổ đông trắng tay vì tin vào giấc mơ nổi loạn

BrewDog bán mình giá "bèo", 200.000 cổ đông trắng tay vì tin vào giấc mơ nổi loạn

Từ vị thế biểu tượng của sự đột phá, BrewDog vừa khép lại chương huy hoàng bằng thương vụ bán mình đầy cay đắng cho tập đoàn Mỹ Tilray Brands với giá vỏn vẹn 44 triệu USD. Cú rơi từ đỉnh cao này không chỉ khiến hàng trăm nhân viên mất việc mà còn để lại nỗi đau thấu trời cho hơn 220.000 "cổ đông dân chơi" – những người đã trót rót hàng trăm triệu USD để đổi lấy một lời hứa không bao giờ thành hiện thực.
Cách thiết lập hiệu quả và khám phá những mô hình kinh doanh của những thương hiệu nổi tiếng toàn cầu

Cách thiết lập hiệu quả và khám phá những mô hình kinh doanh của những thương hiệu nổi tiếng toàn cầu

Có một bí mật mà hầu hết các thương hiệu lớn trên thế giới đều hiểu rất rõ: sản phẩm tốt chưa bao giờ là đủ để tạo nên đế chế tỷ đô (USD). Trong thời đại cạnh tranh toàn cầu, công nghệ có thể bị sao chép, giá bán có thể bị phá vỡ, quảng cáo có thể bị đối thủ vượt mặt chỉ sau vài tháng. Nhưng thứ khó sao chép nhất lại nằm ở cách doanh nghiệp thiết kế mô hình kinh doanh, điều chỉnh linh hoạt trong mọi biến động để doanh nghiệp trường tồn.