Ngày đầu tiên lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các tàu cập cảng Iran hầu như không ảnh hưởng đến giao thông qua eo biển Hormuz vào thứ Ba (14/4), với ít nhất tám tàu, bao gồm ba tàu chở dầu liên quan đến Iran, đi qua tuyến đường thủy này, theo dữ liệu vận chuyển.
Tổng thống Mỹ Donald Trump trước đó đã tuyên bố lệnh phong tỏa vào Chủ nhật (12/4), sau khi các cuộc đàm phán hòa bình cuối tuần tại Islamabad (Pakistan) giữa Mỹ và Iran không đạt được thỏa thuận.
Lệnh phong tỏa đã tạo ra sự bất ổn lớn hơn cho các chủ hàng, các công ty dầu mỏ và các công ty bảo hiểm rủi ro chiến tranh. Lưu lượng giao thông đường biển vẫn chỉ ở mức một phần nhỏ so với hơn 130 lượt qua lại mỗi ngày trước khi cuộc chiến giữa Mỹ-Israel và Iran bắt đầu vào ngày 28/2, các nguồn tin trong ngành cho biết cùng thời điểm.
"Trong 24 giờ đầu tiên, không có tàu nào vượt qua được vòng phong tỏa của Mỹ," Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết, đồng thời cho biết thêm sáu tàu đã tuân theo chỉ thị của lực lượng quân đội Mỹ quay đầu để vào lại một cảng của Iran.
Ba tàu liên quan đến Iran đã đi qua eo biển này mà không hướng đến các cảng của Iran và không bị ảnh hưởng bởi lệnh phong tỏa.
Tàu chở dầu tầm trung Peace Gulf mang cờ Panama đang hướng đến cảng Hamriyah ở Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), dữ liệu của LSEG cho thấy. Cũng theo dữ liệu từ Kpler, tàu này thường vận chuyển naphtha của Iran - một nguyên liệu hóa dầu - đến các cảng khác ở Trung Đông không thuộc Iran để xuất khẩu sang châu Á.
Trước đó, đã có hai tàu chở dầu bị Mỹ trừng phạt đã đi qua tuyến đường biển này. Đáng chú ý, Rich Starry, một tàu chở dầu tầm trung chở khoảng 250.000 thùng methanol và được sở hữu bởi Công ty Vận tải biển Thượng Hải Xuân Nhuận (Shanghai Xuanrun, Trung Quốc) đã đi qua đường eo biển Hormuz. Thượng Hải Xuân Nhuận trước đó đã bị Mỹ trừng phạt do có giao dịch với chính quyền Tehran.
Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm thứ Ba (14/4) cho biết việc Mỹ phong tỏa các cảng của Iran là "nguy hiểm và vô trách nhiệm", cảnh báo rằng điều đó sẽ chỉ làm trầm trọng thêm căng thẳng. Cơ quan này không đề cập đến việc liệu các tàu Trung Quốc có đi qua eo biển hay không.
Năm tàu khác đã đi qua eo biển Hormuz kể từ khi lệnh phong tỏa của Mỹ bắt đầu lúc 10h sáng thứ Hai (13/4, tức 21h giờ VIệt Nam). Chúng bao gồm hai tàu chở hóa chất và khí đốt khác, hai tàu chở hàng không nối liền và tàu chở hàng Ocean Energy đã cập cảng Bandar Abbas của Iran.
Cũng theo một thông cáo của CENTCOM, các chuyến hàng nhân đạo sẽ được miễn trừ khỏi lệnh phong tỏa.
"Hoa Kỳ không cần phải phong tỏa mọi loại tàu hoặc đi vào eo biển Hormuz; họ có thể thực hiện một cuộc phong tỏa gián đoạn," Fabrizio Coticchia, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Genoa của Ý, cho biết. "Các tàu sẽ không bị tấn công, mà chỉ bị chuyển hướng," ông Coticchia cũng nói thêm, cho biết các tàu chiến của Mỹ sẽ được bố trí bên ngoài đường eo biển Vịnh Oman.
Mặc dù chi phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh không tăng kể từ khi lệnh phong tỏa bắt đầu, nhưng chi phí này vẫn ở mức hàng trăm nghìn đô la Mỹ phát sinh hàng tuần, với việc các nhà bảo hiểm thường xem xét lại phạm vi bảo hiểm sau mỗi 48 giờ, theo các nguồn tin trong ngành hàng hải. "Việc trở lại 'trạng thái bình thường' ở Trung Đông hiện nay có vẻ xa vời hơn so với một tuần trước, đặc biệt là khi hải quân Mỹ đã bắt đầu phong tỏa," công ty môi giới tàu biển BRS cho biết trong một báo cáo. Cũng theo BRS, "dự kiến sẽ có rất ít hoặc không có hoạt động giao thông thương mại nào trong eo biển trong tương lai gần."
