Trung Đông căng thẳng, Bộ Công Thương thúc đẩy đa dạng nguồn cung xăng dầu

Kích hoạt kịch bản ứng phó trước căng thẳng Trung Đông

Từ ngày 28/2/2026, Mỹ và Israel tiến hành cuộc không kích quân sự quy mô lớn nhằm vào Iran, đánh dấu bước leo thang nghiêm trọng trong căng thẳng tại Trung Đông.

Trong bối cảnh Việt Nam là quốc gia xuất khẩu lớn nhiều mặt hàng tiêu dùng nhưng vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn nhiên liệu, năng lượng nhập khẩu cho sản xuất, những biến động địa chính trị này có thể tác động đến hoạt động sản xuất trong nước cũng như thương mại, xuất khẩu hàng hóa.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân.

Trao đổi với báo chí ngày 6/3, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết trước diễn biến phức tạp tại khu vực Trung Đông, Bộ Công Thương đã nhanh chóng “kích hoạt” các kịch bản ứng phó trong khuôn khổ Kế hoạch 1081.

Theo đó, các giải pháp tập trung vào ba trụ cột chính, cụ thể như sau:

Thứ nhất là bảo đảm an ninh năng lượng và nguồn cung xăng dầu – được ví như “mạch máu” của nền kinh tế.

Thứ hai là tăng cường giám sát thị trường và điều tiết cung cầu hàng hóa thiết yếu, đặc biệt trong bối cảnh chi phí logistics tăng cao do rủi ro vận tải, có thể phát sinh tình trạng găm hàng hoặc đầu cơ.

Thứ ba là đẩy mạnh cảnh báo sớm và phản ứng linh hoạt trong chuỗi cung ứng. Bộ Công Thương phối hợp chặt chẽ với các cơ quan đại diện thương mại Việt Nam ở nước ngoài để cập nhật liên tục diễn biến thị trường, giúp doanh nghiệp xuất nhập khẩu chủ động điều chỉnh lộ trình vận chuyển hoặc phương thức thanh toán.

Đồng thời, Bộ cũng phối hợp với Bộ Tài chính trong điều hành giá xăng dầu theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước.

Gần đây, Thủ tướng Chính phủ đã thành lập Tổ công tác bảo đảm an ninh năng lượng trước diễn biến phức tạp tại Trung Đông. Bộ Công Thương là cơ quan thường trực của tổ công tác và sẽ báo cáo nhanh hằng ngày để phục vụ công tác điều hành trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu nhiều biến động.

Tăng nhập khẩu từ Đông Nam Á, Australia và Mỹ

Đề cập đến việc bảo đảm nguồn cung xăng dầu trong nước trước những biến động của thị trường thế giới, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết cần chủ động đa dạng hóa nguồn nhập khẩu, tránh phụ thuộc quá lớn vào một khu vực địa lý.

Bộ Công Thương thúc đẩy các doanh nghiệp đầu mối tăng cường ký kết hợp đồng dài hạn với các đối tác tại Đông Nam Á, Australia và Mỹ để bù đắp nếu tuyến đường qua Trung Đông bị gián đoạn.

Theo đó, Bộ Công Thương đang thúc đẩy các doanh nghiệp đầu mối tăng cường ký kết hợp đồng dài hạn với các đối tác tại Đông Nam Á, Australia và Mỹ nhằm bù đắp nguồn cung nếu tuyến vận tải qua Trung Đông bị gián đoạn.

Các doanh nghiệp đầu mối cũng phải duy trì nghiêm túc mức dự trữ lưu thông theo quy định để sẵn sàng ứng phó khi nguồn cung thế giới bị thắt chặt.

Song song với đó, việc ổn định sản xuất trong nước được đặt lên hàng đầu. Các nhà máy lọc dầu được yêu cầu ưu tiên điều tiết nguồn hàng cho thị trường nội địa.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, bảo đảm nguồn cung đi đôi với bình ổn thị trường và kiểm soát giá cả hàng hóa thiết yếu là nhiệm vụ xuyên suốt của Bộ Công Thương nhằm giữ vững các cân đối lớn của nền kinh tế và kiểm soát lạm phát.

Bộ Công Thương cũng phối hợp chặt chẽ với các hiệp hội ngành hàng, địa phương và doanh nghiệp – thành viên của Tổ điều hành thị trường trong nước – để theo dõi sát diễn biến cung cầu, đặc biệt đối với các mặt hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, khí đốt và sắt thép.

Trong trường hợp xuất hiện yếu tố bất thường, Tổ điều hành thị trường trong nước sẽ tổ chức họp chuyên đề đột xuất để đánh giá tình hình và thống nhất biện pháp điều hành, bảo đảm không để xảy ra tình trạng thiếu hàng, tăng giá đột biến hoặc gây tác động dây chuyền đến mặt bằng giá chung.

Về điều hành giá, theo phân công tại Luật Giá và các văn bản hướng dẫn, Bộ Công Thương phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính trong điều hành giá các mặt hàng quan trọng như điện và xăng dầu theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước, bảo đảm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng.