 |
| Chính phủ cho phép Petrovietnam nhập khẩu dầu thô để bảo đảm an ninh năng lượng |
Theo Nghị quyết, Chính phủ đồng ý áp dụng quy định tại khoản 8 Điều 59 Luật Dầu khí năm 2022, yêu cầu các chủ dầu bán phần dầu thô thuộc sở hữu của mình tại thị trường Việt Nam đối với các loại dầu thô hoặc condensate chưa ký kết hợp đồng xuất khẩu, nếu phù hợp với nhu cầu và công nghệ chế biến của các nhà máy lọc dầu trong nước.
Đồng thời, Chính phủ ủy quyền cho Bộ trưởng Bộ Tài chính chỉ đạo Hội đồng thành viên Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) quyết định các nội dung cụ thể liên quan đến việc mua bán dầu thô trong nước, bảo đảm tính linh hoạt, hiệu quả và tuân thủ quy định pháp luật.
Đáng chú ý, Chính phủ cũng cho phép Petrovietnam và các đơn vị thành viên hoạt động trong lĩnh vực chế biến, kinh doanh dầu thô như Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) và Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) được thực hiện mua bán, xuất nhập khẩu dầu thô và nguyên liệu phục vụ sản xuất xăng dầu.
Quyết định này được xem là bước đi quan trọng nhằm tăng khả năng chủ động nguồn nguyên liệu cho các nhà máy lọc dầu trong nước, trong bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh.
Bên cạnh việc mở rộng quyền chủ động nhập khẩu dầu thô cho Petrovietnam, Chính phủ cũng giao các bộ ngành triển khai các biện pháp phối hợp nhằm bảo đảm ổn định thị trường năng lượng.
Theo đó, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính được giao trách nhiệm quản lý nhà nước và đại diện chủ sở hữu phần vốn, chỉ đạo Petrovietnam cũng như các tập đoàn liên quan trong trường hợp xảy ra khủng hoảng năng lượng.
Bộ Công Thương phải rà soát kỹ nguồn cung xăng dầu, chủ động các biện pháp nhằm bảo đảm nguồn cung phục vụ sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng trong nước, không để xảy ra tình trạng thiếu hụt. Những vấn đề vượt thẩm quyền phải được kịp thời báo cáo và đề xuất lên Chính phủ.
Ngoài ra, Bộ Công Thương sẽ chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính chỉ đạo Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), Petrovietnam và các đơn vị liên quan xây dựng cơ chế ưu tiên sử dụng tối đa nguồn khí nội địa cho phát điện, đồng thời nghiên cứu cơ chế hoán đổi nguồn khí nội địa thay thế một phần LNG nhập khẩu.
Giải pháp này nhằm giảm áp lực chi phí nhập khẩu nhiên liệu, đồng thời hạn chế rủi ro thiếu hụt nguồn cung khí cho sản xuất điện trong trường hợp thị trường LNG quốc tế biến động mạnh.
Song song đó, việc tăng cường khai thác condensate và dầu thô đi kèm khí cũng được đặt ra nhằm bổ sung thêm nguồn nhiên liệu cho thị trường trong nước, góp phần củng cố an ninh năng lượng quốc gia.
Một nội dung đáng chú ý khác trong Nghị quyết 36 là cơ chế điều chỉnh giá xăng dầu linh hoạt hơn trong trường hợp thị trường biến động mạnh.
Theo quy định mới, khi giá cơ sở của một trong các mặt hàng xăng dầu tiêu dùng phổ biến tăng từ 7% trở lên so với kỳ điều hành trước, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính được phép điều chỉnh giá xăng dầu ngay sau khi Nghị quyết có hiệu lực, thay vì chờ đến kỳ điều hành định kỳ.
Sau khi mức tăng đạt ngưỡng này, Bộ Công Thương sẽ chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính công bố giá cơ sở và giá bán lẻ xăng dầu mới, dựa trên số liệu các yếu tố cấu thành giá và ý kiến tham gia điều hành của Bộ Tài chính.
Trong trường hợp giá cơ sở tăng dưới 7%, việc điều hành giá xăng dầu vẫn tiếp tục thực hiện theo quy định tại Nghị định 80/2023/NĐ-CP, tức là điều chỉnh theo chu kỳ định kỳ vào thứ Năm hàng tuần.
Cơ chế điều hành linh hoạt được kỳ vọng giúp cơ quan quản lý phản ứng nhanh hơn với biến động của thị trường dầu mỏ thế giới, hạn chế các cú sốc giá có thể ảnh hưởng tới doanh nghiệp và nền kinh tế.
Diễn biến căng thẳng tại Trung Đông thời gian gần đây đang làm gia tăng rủi ro đối với thị trường dầu khí và chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Trong bối cảnh đó, các giải pháp của Chính phủ nhằm tăng tính chủ động cho Petrovietnam và các doanh nghiệp năng lượng được đánh giá là bước đi cần thiết.
Việc mở rộng quyền nhập khẩu dầu thô và nguyên liệu xăng dầu giúp các nhà máy lọc dầu trong nước có thêm nguồn cung linh hoạt, giảm phụ thuộc vào các hợp đồng dài hạn hoặc nguồn nhập khẩu bị gián đoạn.
Đồng thời, cơ chế điều hành giá linh hoạt hơn cũng giúp thị trường xăng dầu trong nước phản ứng kịp thời với biến động quốc tế, góp phần ổn định chi phí đầu vào cho các doanh nghiệp sản xuất, logistics và vận tải.
Trong dài hạn, các chuyên gia cho rằng Việt Nam cần tiếp tục tăng cường đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, phát triển hạ tầng LNG, đồng thời thúc đẩy khai thác các nguồn tài nguyên trong nước để nâng cao khả năng chống chịu trước các cú sốc địa chính trị toàn cầu.
