Sản lượng ngũ cốc toàn cầu năm 2025 có thể đạt kỷ lục mới

Sự tăng trưởng này chủ yếu đến từ ba loại ngũ cốc chủ lực gồm ngô, lúa mì và gạo – những mặt hàng chiếm phần lớn trong chế độ ăn và chuỗi sản xuất công nghiệp thực phẩm toàn cầu. Trong đó, sản lượng lúa mì năm nay được dự báo đạt 805,3 triệu tấn, tăng 0,9%, chủ yếu nhờ năng suất tốt hơn dự kiến tại Ấn Độ và Pakistan.

Sản lượng ngô cũng được kỳ vọng sẽ tăng mạnh nhờ điều kiện khí hậu thuận lợi tại Brazil và sự gia tăng diện tích gieo trồng ở Ấn Độ – hai yếu tố đủ sức bù đắp cho tình trạng sụt giảm tại Ukraine và các quốc gia châu Âu đang chịu ảnh hưởng thời tiết khô hạn.

Với gạo, sản lượng toàn cầu được dự đoán chạm mốc kỷ lục mới 555,6 triệu tấn, tăng 1%, trong đó các nước châu Á như Việt Nam, Bangladesh và Pakistan đóng vai trò chính nhờ điều kiện mùa vụ cải thiện.

Tuy nhiên, sản lượng tăng không đồng nghĩa với sự ổn định tuyệt đối. FAO cho biết, mức tiêu thụ ngũ cốc toàn cầu năm nay chỉ tăng nhẹ 0,8%, và cấu trúc sử dụng cũng đang dần chuyển dịch. Ngô và gạo tiếp tục giữ vai trò lớn trong ngành thức ăn chăn nuôi, nhiên liệu sinh học và công nghiệp thực phẩm, trong khi nhu cầu đối với lúa mì có dấu hiệu chững lại. Điều này phản ánh một thực tế rằng hệ sinh thái sử dụng lương thực đang ngày càng đa dạng hóa, khiến các biến động về cung – cầu càng trở nên khó đoán định.

Sản lượng ngũ cốc toàn cầu năm 2025 có thể đạt kỷ lục mới

Trong khi đó, giá thực phẩm thế giới tiếp tục có những chuyển động đáng lưu ý. Chỉ số giá thực phẩm tháng 6/2025 của FAO tăng nhẹ 0,5% so với tháng trước, và tăng 5,8% so với cùng kỳ năm ngoái – mức không quá cao nhưng đủ để cảnh báo về xu hướng tích lũy lạm phát trong một số nhóm hàng.

Giá ngũ cốc và đường lần lượt giảm 1,5% và 5,2%, trong khi các mặt hàng như thịt, sữa và dầu thực vật đồng loạt tăng. Đặc biệt, giá thịt tăng 2,1% lên mức cao kỷ lục mới, còn giá dầu cọ – chiếm tỷ trọng lớn trong tiêu dùng châu Á và châu Phi – tăng gần 5% do nhu cầu toàn cầu hồi phục.

Nhìn chung, bức tranh lương thực toàn cầu năm 2025 đang nghiêng về hướng tích cực. Sản lượng tăng, giá cả ở mức kiểm soát được và các trung tâm sản xuất lớn như Ấn Độ, Brazil, Việt Nam có dấu hiệu ổn định về năng suất. Nhưng những rủi ro dài hạn vẫn hiện hữu và không thể xem nhẹ.

Biến đổi khí hậu tiếp tục là yếu tố khó lường, làm gia tăng tần suất và cường độ của các hiện tượng thời tiết cực đoan, từ đó gây ra những đứt gãy không báo trước trong chuỗi cung ứng. Bên cạnh đó, căng thẳng địa chính trị, sự phụ thuộc quá lớn vào một số quốc gia xuất khẩu lớn, cũng như khả năng tiếp cận nguồn cung của các nước nghèo… đều là các biến số lớn đòi hỏi hệ thống an ninh lương thực toàn cầu phải được thiết kế lại với độ linh hoạt và khả năng dự phòng cao hơn.

Trong bối cảnh ấy, sản lượng cao trong năm 2025 có thể xem là một “cơ hội chiến lược” – một khoảng thời gian quý giá để các quốc gia củng cố hệ thống dự trữ, tái cơ cấu chuỗi cung ứng và đầu tư mạnh hơn cho nông nghiệp bền vững. Đối với các nước đang phát triển, đặc biệt là nhóm quốc gia nhập khẩu lương thực ròng, đây cũng là lúc cần tận dụng giá ngũ cốc giảm để giảm áp lực lạm phát, đồng thời cải thiện năng lực chủ động về nguồn cung.