Rút ngắn đăng ký doanh nghiệp “đòn bẩy” cho khởi nghiệp, đầu tư

Việc tạo dựng một môi trường kinh doanh thông thoáng, minh bạch và thuận lợi luôn là ưu tiên hàng đầu của Việt Nam. Một trong những trọng tâm cải cách nổi bật nhất trong thời gian gần đây chính là việc rút ngắn thời gian đăng ký doanh nghiệp và hộ kinh doanh. Đây không chỉ là một thay đổi về mặt thủ tục hành chính đơn thuần, mà còn là một bước đi chiến lược, thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc cải thiện môi trường kinh doanh, thúc đẩy khởi nghiệp và thu hút đầu tư, góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển kinh tế nhanh và bền vững.

Trước đây, quá trình thành lập một doanh nghiệp hay hộ kinh doanh thường đối mặt với không ít rào cản về thời gian, thủ tục phức tạp và đôi khi là sự thiếu minh bạch. Điều này không chỉ gây nản lòng cho các nhà đầu tư, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) và hộ kinh doanh cá thể, mà còn làm giảm sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Rút ngắn đăng ký doanh nghiệp “đòn bẩy” cho khởi nghiệp, đầu tư

Những cải cách gần đây đã mang lại những thay đổi đáng kể. Theo Luật Doanh nghiệp 2020 (có hiệu lực từ 01/01/2021) và các văn bản hướng dẫn thi hành như Nghị định số 01/2021/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp, thời gian cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp đã được rút ngắn đáng kể, chỉ còn 03 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Đối với hộ kinh doanh cá thể, thời gian này thậm chí còn nhanh hơn, thường chỉ trong vòng 03 ngày làm việc theo quy định tại Nghị định số 01/2021/NĐ-CP.

Điều này được thể hiện rõ qua số liệu. Cục Quản lý đăng ký kinh doanh (Bộ Tài chính) cho biết, trong 6 tháng đầu năm 2025, tổng số doanh nghiệp thành lập mới đạt gần 85.000 doanh nghiệp, tăng khoảng 12% so với cùng kỳ năm 2024. Đáng chú ý, thời gian trung bình để xử lý hồ sơ đăng ký doanh nghiệp trên hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp đã giảm từ 2,5 ngày xuống còn dưới 2 ngày làm việc.

Một trong những động thái quan trọng nhất mà Nhà nước đã và đang thúc đẩy là việc triển khai mạnh mẽ dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực đăng ký kinh doanh. Chính phủ đã đặt mục tiêu nâng cao tỷ lệ hồ sơ đăng ký doanh nghiệp nộp qua mạng lên mức trên 90% trong năm 2025.

Việc rút ngắn thời gian đăng ký doanh nghiệp và hộ kinh doanh mang lại nhiều tác động tích cực và lan tỏa đến toàn bộ nền kinh tế: Thứ nhất, kích thích khởi nghiệp, thời gian và thủ tục đơn giản hơn là động lực lớn cho các ý tưởng kinh doanh mới được hiện thực hóa nhanh chóng. Điều này đặc biệt quan trọng đối với thế hệ trẻ và những người muốn thử sức trong môi trường kinh doanh. Số lượng doanh nghiệp mới tăng lên đồng nghĩa với việc tạo ra nhiều việc làm hơn, tăng thu nhập cho người lao động.

Thứ hai, thu hút đầu tư, đối với các nhà đầu tư trong và ngoài nước, sự nhanh chóng và minh bạch trong thủ tục gia nhập thị trường là một điểm cộng rất lớn. Nó thể hiện cam kết của Chính phủ trong việc hỗ trợ và tạo điều kiện cho các hoạt động đầu tư, nâng cao chỉ số cạnh tranh quốc gia.

Thứ ba, giảm chi phí và rủi ro, với thời gian xử lý ngắn hơn, doanh nghiệp và hộ kinh doanh có thể nhanh chóng đi vào hoạt động, giảm thiểu các chi phí phát sinh trong giai đoạn chuẩn bị. Điều này cũng giúp giảm rủi ro pháp lý do các thủ tục không rõ ràng hoặc kéo dài.

Cuối cùng, minh bạch hóa và phòng chống tham nhũng, việc chuẩn hóa quy trình, áp dụng công nghệ thông tin và giảm thiểu sự can thiệp của con người vào các khâu thủ tục góp phần tăng cường tính minh bạch, hạn chế các tiêu cực có thể phát sinh.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành công đã đạt được, vẫn còn những thách thức cần tiếp tục được giải quyết. Đó là việc đảm bảo sự đồng bộ, thống nhất trong việc áp dụng quy định giữa các địa phương, cũng như nâng cao hơn nữa chất lượng dịch vụ công trực tuyến. Việc số hóa toàn diện hồ sơ và quy trình sau cấp phép cũng là một mục tiêu cần được quan tâm để tạo nên một hệ sinh thái doanh nghiệp thực sự "không giấy tờ".