Ở nhóm tăng lỗ, đơn cử như trường hợp của CTCP Dịch vụ Nông nghiệp Bình Thuận (Bitagco – Mã: ABS). Sau kiểm toán, công ty này báo lỗ sau thuế gần 295 tỷ đồng, mức lỗ tăng hơn 23 tỷ đồng so với con số 271 tỷ đồng trong báo cáo chưa soát xét, do công ty bổ sung chi phí dự phòng đầu tư tài chính.
CTCP Nông nghiệp Quốc tế Hoàng Anh Gia Lai (HAGL Agrico – Mã: HNG) cũng không còn quá xa lạ khi thường xuyên góp mặt trong danh sách thua lỗ mỗi kỳ. 6 tháng đầu năm nay, lỗ sau thuế của doanh nghiệp này là 259 tỷ đồng, tăng thêm 61 tỷ đồng so với khoản lỗ 198 tỷ đồng tại báo cáo tự lập; đồng thời nâng lỗ lũy kế của công ty lên 9.643 tỷ đồng.
Nguyên nhân chính là chi phí khác được ghi nhận hơn 130 tỷ đồng, trong đó 125 tỷ đồng là chi phí xóa sổ tài sản không hiệu quả được hạch toán, cao hơn so với mức 70 tỷ đồng là khấu hao tài sản ngưng sử dụng trong báo cáo tự lập. Do đó, dù doanh thu và các khoản mục khác không có thay đổi, nhưng lỗ sau thuế của công ty vẫn tăng thêm.
Điểm tích cực là HAGL Agrico đã không còn bán hàng dưới giá vốn, lợi nhuận gộp đạt 42 tỷ đồng, trong khi cùng kỳ vẫn lỗ gộp 262 tỷ đồng.
Ngoài lỗ lũy kế, vốn lưu động của công ty âm (nợ ngắn hạn vượt tài sản ngắn hạn). Điều này cho thấy “có sự tồn tại của yếu tố không chắc chắn trọng yếu có thể dẫn đến nghi ngờ đáng kế vê khả năng hoạt động liên tục của nhỏm công ty", kiểm toán nhấn mạnh với báo cáo của HAGL Agrico.
 |
| HAGL Agrico thường xuyên xuất hiện trong danh sách thua lỗ trên sàn chứng khoán do đang trong quá trình tái cơ cấu. |
Hay trường hợp khác là CTCP Đầu tư Thương mại SMC (Mã: SMC) khi lợi nhuận nửa đầu năm sau soát xét cũng âm thêm gần 38 tỷ đồng so với báo cáo tự lập, lên mức âm 81 tỷ đồng.
Doanh nghiệp cho biết, nguyên nhân chênh lệch do tăng dự phòng khoản phải thu tại các đơn vị thành viên hơn 18 tỷ đồng. Tại thời điểm công ty tự lập báo cáo, các khoản phải thu này chưa đến hạn trích lập dự phòng. Song đơn vị kiểm toán nhận định cần trích lập và phát sinh thêm khoản lỗ.
Ngoài ra, công ty còn ghi nhận thêm hơn 5 tỷ đồng chi phí do tổn thất đầu tư tại thời điểm lập báo cáo soát xét giữa kỳ; chi phí xóa nợ công ty con SMC Đà Nẵng hơn 18 tỷ đồng, khi SMC Đà Nẵng đang thực hiện thủ tục giải thể.
CTCP Đầu tư LDG (Mã: LDG) lỗ sau thuế thêm hơn 38 tỷ đồng sau kiểm toán, tương đương tăng thêm 71%, từ 54 tỷ đồng lên 92 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu là do đơn vị kiểm toán thực hiện điều chỉnh trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho và trích lập bổ sung dự phòng nợ phải thu khó đòi.
Cùng lỗ thêm sau soát xét còn có CTCP Đại Thiên Lộc (Mã: DTL) với số lỗ sau thuế sau kiểm toán là 68,5 tỷ đồng, tăng thêm gần 10 tỷ đồng so với con số lỗ gần 59 tỷ đồng tại báo cáo công bố trước đó.
Theo giải trình, khi thực hiện báo cáo tài chính hợp nhất bán niên 2025, kiểm toán viên đã ghi nhận thêm khoản trích lập dự phòng tồn kho gần 2,8 tỷ đồng, trích thêm chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp hoãn lại hơn 4,8 tỷ đồng, trích thêm chi phí lãi vay gần 2,1 tỷ đồng.
Nhiều trường hợp công ty cũng đối diện giảm lợi nhuận sau mùa kiểm toán bán niên. Chẳng hạn, Tập đoàn KIDO (Mã: KDC) chứng kiến lãi sau thuế 6 tháng đầu năm giảm 18 tỷ đồng sau soát xét nửa đầu năm, còn hơn 57 tỷ đồng. Doanh nghiệp cho biết lãi giảm do điều chỉnh giảm lợi nhuận từ thanh lý tài sản. Tại ngày 30/6, giao dịch chưa đủ điều kiện để được ghi nhận trong kỳ này.
Sau soát xét, lợi nhuận nửa đầu năm của đơn vị chủ quản Dầu Tường An chỉ còn tăng 80% thay vì gấp 2,4 lần như báo cáo tự lập.
 |
| KIDO hiện đang tập trung kinh doanh hai mảng chủ lực là dầu ăn và kem lạnh. Tập đoàn này hiện đang đi tìm thêm các "long mạch" để duy trì lợi nhuận trong bối cảnh hai mảng kinh doanh chính có dấu hiệu bão hòa. |
Trường hợp khác là “đại gia phố núi một thời” Tập đoàn Đức Long Gia Lai (Mã: DLG) có lợi nhuận sau thuế sau soát xét giảm hơn 31 tỷ đồng, còn gần 69 tỷ đồng. Nguyên nhân là do doanh thu từ hoạt động tài chính giảm 30 tỷ đồng khi giảm lãi cho vay phát sinh trong kỳ so với trước soát xét.
CTCP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân (Mã: HQC) cũng ghi nhận lợi nhuận sau soát xét giảm 6,8% so báo cáo tự lập, từ mức 10,1 tỷ đồng về 9,4 tỷ đồng. Nguyên nhân là do tăng chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp.
Trên đây là thống kê sơ bộ về một số doanh nghiệp bị "bay" lợi nhuận sau mùa soát xét. Thông thường, báo cáo tài chính sau kiểm toán sẽ phản ánh sát thực tế hơn tình hình kinh doanh, loại bỏ các sai sót hoặc loại những ghi nhận chưa đúng chuẩn mực kế toán. Ở khía cạnh khác, sự chênh lệch nhiều giữa báo cáo tự lập và báo cáo kiểm toán diễn ra thường xuyên có thể dấy lên nghi ngại về tính minh bạch của kế toán công ty.
