Kiến nghị dừng truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp với bệnh viện công để bớt gánh nặng tài chính

Trong khuôn khổ thảo luận về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội liên quan đến cơ chế, chính sách đột phá cho công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân giai đoạn 2026 – 2035, vấn đề truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các bệnh viện công tiếp tục được nhiều đại biểu quan tâm.

Một số ý kiến cho biết các bệnh viện công thời gian qua đã nhận thông báo truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp trên cả phần doanh thu bảo hiểm y tế và thu phí thường quy, áp dụng từ năm 2019 đến nay. Riêng tại TP. Hồ Chí Minh, số tiền bị đề nghị truy thu ước khoảng 2.100 tỷ đồng.

Đại biểu Trần Khánh Thu (đoàn Hưng Yên)

Đại biểu Trần Khánh Thu (đoàn Hưng Yên) cho rằng việc áp dụng thuế thu nhập doanh nghiệp đối với đơn vị sự nghiệp công là thiếu phù hợp, bởi nguồn thu – chi của bệnh viện chủ yếu nhằm thực hiện nhiệm vụ chính trị, không phải hoạt động kinh doanh. Bà phân tích, giá dịch vụ khám chữa bệnh bảo hiểm y tế hiện chỉ tính 2/4 yếu tố chi phí (chi phí trực tiếp và tiền lương), không tạo chênh lệch thu – chi, nên không phát sinh căn cứ để thu thuế thu nhập doanh nghiệp.

Vì vậy, đại biểu đề nghị dự thảo nghị quyết cần khẳng định rõ nguyên tắc “không truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp” đối với các cơ sở y tế công lập, nhằm tháo gỡ vướng mắc đang gây áp lực đáng kể cho các đơn vị.

Đồng quan điểm, đại biểu Trần Kim Yến (đoàn TP. Hồ Chí Minh) nhấn mạnh việc truy thu thuế đang khiến nhiều bệnh viện lâm vào khó khăn, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ, duy trì hoạt động, tái đầu tư và đời sống cán bộ nhân viên. Đại biểu kiến nghị điều chỉnh quy định theo hướng miễn thuế thu nhập doanh nghiệp cho các cơ sở y tế công lập và cơ sở không vì lợi nhuận, áp dụng từ năm 2014 đến nay.

Đại biểu Phạm Khánh Phong Lan (đoàn TP. Hồ Chí Minh) cho biết thêm, hoạt động khám chữa bệnh bằng bảo hiểm y tế vốn đã thua lỗ, buộc bệnh viện phải bù đắp bằng những nguồn thu khác. Việc tiếp tục truy thu thuế thu nhập doanh nghiệp càng làm gia tăng khó khăn, khiến nhiều đơn vị “không biết cân đối nguồn chi từ đâu”.

Đại biểu cũng lưu ý các bệnh viện hiện chưa thực sự tự chủ về tổ chức và tài chính. Sau khi nộp thuế, phần còn lại tiếp tục phải phân bổ vào nhiều quỹ như cải cách tiền lương, phát triển sự nghiệp, phúc lợi…, khiến bệnh viện không có dư địa để chủ động trong quản trị tài chính. Trong khi đó, chính sách cải cách tiền lương, phụ cấp chủ yếu vẫn do bệnh viện tự lo, đặc biệt đối với các đơn vị công lập không được ngân sách hỗ trợ.

Từ thực tế này, các đại biểu đề nghị Quốc hội và các cơ quan có thẩm quyền sớm nghiên cứu giải pháp hỗ trợ phù hợp, tháo gỡ các vướng mắc về thuế và cơ chế tài chính, tạo điều kiện để bệnh viện công thực sự tự chủ, duy trì chất lượng chăm sóc sức khỏe nhân dân và phát huy vai trò trong hệ thống y tế quốc gia.