 |
| Khi ngân hàng bắt tay với startup: Từ “tài sản đảm bảo” đến niềm tin vào nhà sáng lập |
Chia sẻ tại sự kiện “Banking Innovation for Startups” do Genesia Ventures và OCB tổ chức chiều 18-7, ông Phạm Hồng Hải – Tổng giám đốc Ngân hàng OCB – thẳng thắn thừa nhận: “Tư duy truyền thống trong ngành ngân hàng rất khó thay đổi”. Và một trong những rào cản lớn nhất hiện nay chính là yêu cầu tài sản đảm bảo.
Trong thế giới startup, vốn liếng ban đầu không nằm ở sổ đỏ hay nhà xưởng – mà là ý tưởng, niềm tin và sức chiến đấu của người sáng lập. Nhưng hệ thống tài chính truyền thống thì lại quen nhìn vào tài sản hữu hình – thứ có thể định giá, có thể thu hồi khi rủi ro xảy ra.
"Đây là rào cản lớn", ông Hải nói, bởi các startup không chỉ thiếu tài sản thế chấp mà còn có tỷ lệ nợ trên vốn cao, do đặc thù tăng trưởng nhanh và “đốt tiền” ở giai đoạn đầu. Mô hình kinh doanh mới mẻ, cách tổ chức khác biệt càng khiến ngân hàng khó đánh giá và kiểm soát rủi ro.
Theo ông Hải, ngân hàng không thể đứng ngoài cuộc chơi khởi nghiệp. Việc thay đổi cách tiếp cận là điều tất yếu nếu muốn đồng hành cùng startup. Và điểm khởi đầu cho sự thay đổi ấy – không phải là tài sản đảm bảo, mà là niềm tin vào con người.
“Chúng tôi xem xét rất kỹ nhà sáng lập. Kinh nghiệm, cam kết, khả năng phục hồi sau thất bại – đó là những thứ quan trọng không kém gì báo cáo tài chính,” ông Hải chia sẻ.
Ngoài yếu tố con người, ngân hàng cũng nhìn vào dòng tiền. Một startup có mô hình kinh doanh rõ ràng, tạo ra doanh thu ổn định từ các đối tác uy tín như Pepsi, Coca hay Microsoft – đó chính là dấu hiệu của sự bền vững.
“Không cần tài sản đảm bảo, nhưng dòng tiền phải chảy qua ngân hàng, để chúng tôi theo dõi và quản trị rủi ro,” ông Hải nhấn mạnh. Những startup làm được điều này hoàn toàn có thể tự tin đến nói chuyện với ngân hàng.
Thực tế, ngân hàng vẫn phải đặt câu hỏi: “Nếu có rủi ro, tôi xử lý tài sản như thế nào?” Nhưng trong kỷ nguyên đổi mới, “tài sản” đôi khi nằm ở nơi khác – ở năng lực của đội ngũ sáng lập, ở mô hình tạo dòng tiền, và ở tinh thần dám nghĩ lớn, dám làm thật.
Thông điệp gửi đến cộng đồng startup là rõ ràng: Ngân hàng đang học để hiểu bạn. Vậy nên bạn cũng hãy học cách khiến họ tin bạn.
