HoREA muốn có cơ chế xác định giá nhà ở theo từng địa phương

Một trong những vướng mắc lớn nhất trong quá trình hoàn thiện chính sách phát triển nhà ở vừa túi tiền hiện nay là phương thức áp khung giá. Việc áp dụng một con số cố định cho toàn bộ các tỉnh, thành phố đang bộc lộ nhiều bất cập do sự lệch pha rõ rệt về quy mô kinh tế và chi phí phát triển dự án giữa các vùng miền.

Tháo gỡ điểm nghẽn bằng cơ chế phân quyền địa phương

Phân tích về tính cần thiết của giải pháp xác định giá nhà ở theo địa phương, ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch HoREA cho rằng, thị trường bất động sản tại các tỉnh, thành phố có sự khác biệt rất lớn về giá đất, chi phí đầu tư, tốc độ đô thị hóa cũng như mức thu nhập bình quân của người dân.

“Trong dài hạn, việc xây dựng chính sách nhà ở thương mại giá phù hợp theo hướng địa phương hóa mức giá có thể giúp thị trường vận hành linh hoạt hơn" - ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch HoREA.

"Nếu áp dụng một cơ chế giá cứng cho tất cả các tỉnh thành, chính sách sẽ gặp tắc nghẽn tại những đô thị lớn – nơi chi phí giải phóng mặt bằng và phát triển dự án vốn đã rất cao. Ngược lại, tại những địa phương có mặt bằng giá thấp hơn, việc lấy khung giá của các đô thị lớn làm chuẩn sẽ khiến khái niệm 'giá phù hợp' không còn đúng với khả năng chi trả thực tế của người dân địa phương", ông Lê Hoàng Châu nhấn mạnh.

Từ thực tế đó, HoREA kiến nghị Luật Nhà ở chỉ nên quy định nguyên tắc chung. Việc ban hành mức giá bán, giá bán trả góp và giá cho thuê tối đa đối với loại hình nhà ở thương mại giá phù hợp nên giao cho Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định, và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tổ chức thực hiện.

Cân bằng lợi ích giữa doanh nghiệp và người mua nhà

Bên cạnh việc phân quyền, HoREA nhận định bài toán xác định giá nhà ở theo địa phương đòi hỏi hệ thống tiêu chí kiểm soát minh bạch và nguyên tắc thống nhất do pháp luật quy định, tránh tình trạng xác định giá thiếu căn cứ.

Mức trần giá nhà ở cần được thiết kế hài hòa dựa trên hai cán cân cốt lõi:

Đối với người dân: Mức giá phải nằm trong khả năng tiếp cận và chi trả thực tế dựa trên thu nhập bình quân tại địa phương.

Đối với doanh nghiệp: Mức giá phải bảo đảm tính toán đủ chi phí đầu tư và biên lợi nhuận hợp lý. Nếu trần giá quá thấp so với chi phí phát triển dự án, doanh nghiệp sẽ không có động lực tham gia, dẫn đến đứt gãy nguồn cung sản phẩm.

Việc trao quyền cho HĐND cấp tỉnh thông qua và UBND cấp tỉnh ban hành cũng tạo ra cơ chế giám sát hai chiều, nâng cao trách nhiệm giải trình của chính quyền địa phương trong công tác quản lý thị trường bất động sản.

Về lâu dài, giải pháp xác định giá nhà ở theo địa phương được kỳ vọng sẽ giúp chính sách nhà ở vận hành linh hoạt, gia tăng nguồn cung nhà ở vừa túi tiền và tạo dư địa để các doanh nghiệp bất động sản đồng hành cùng mục tiêu an sinh xã hội của Nhà nước.