Hoàn thuế VAT mới đạt 42% kế hoạch

Con số này cho thấy một thực tế trái ngược: Hệ thống đang chuyển mình theo hướng hiện đại hóa, song vẫn tồn tại điểm nghẽn khiến dòng tiền hoàn thuế chưa thực sự thông suốt như kỳ vọng của cộng đồng doanh nghiệp.

Cơ quan thuế đã tích cực triển khai hoàn thuế điện tử, với 97% doanh nghiệp tham gia và hơn 7.800 hồ sơ được giải quyết theo hình thức trực tuyến, tổng giá trị hơn 64.590 tỷ đồng. Việc đẩy mạnh hoàn thuế qua môi trường số được xem là bước tiến lớn, tiết kiệm thời gian, chi phí và giảm thiểu rủi ro hành chính. Tuy nhiên, điều đó chưa đủ để giúp tiến độ hoàn thuế tiệm cận kế hoạch, khi vẫn còn gần 60% mục tiêu chưa được giải ngân trong bối cảnh nửa năm còn lại.

Hoàn thuế VAT mới đạt 42% kế hoạch. Ảnh TN

Song song với quá trình hoàn thuế, cơ quan thuế cũng đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra sau hoàn nhằm đảm bảo tính minh bạch và ngăn ngừa hành vi gian lận. Trong 6 tháng qua, đã có hơn 2.000 cuộc kiểm tra được thực hiện, tương ứng gần 28.000 tỷ đồng tiền hoàn thuế. Qua đó, phát hiện 714 hồ sơ có phát sinh truy thu và xử phạt, tổng cộng 247 tỷ đồng.

Trong khi đó, ngành thuế cũng đang đầu tư mạnh mẽ cho các nền tảng công nghệ hỗ trợ công tác hoàn thuế. Nhiều công cụ quản lý rủi ro, truy vết hóa đơn, phân loại hồ sơ tự động đã và đang được phát triển. Cơ sở dữ liệu hoàn thuế tập trung cũng đang trong quá trình xây dựng nhằm chuẩn hóa, đồng bộ thông tin phục vụ kiểm tra chéo, hậu kiểm. Đây được xem là những yếu tố quan trọng để ngành thuế chuyển từ mô hình “xử lý – phát hiện” sang “định hướng – phòng ngừa” trong quản lý hoàn thuế.

Tuy nhiên, với việc chỉ mới giải ngân được hơn 40% kế hoạch trong nửa năm cho thấy ngành thuế không chỉ cần cải tiến công nghệ, mà còn phải điều chỉnh lại cách tiếp cận: Thay vì dàn trải thanh tra – kiểm tra, nên chuyển sang phân loại rủi ro và áp dụng cơ chế “ưu tiên thông suốt” đối với nhóm doanh nghiệp tuân thủ tốt, có lịch sử rõ ràng và hoạt động minh bạch. Chỉ như vậy, dòng tiền hoàn thuế mới thực sự chảy đúng – đủ – nhanh, đóng vai trò là cú hích cho nền kinh tế trong giai đoạn phục hồi sau khó khăn.