Chi hơn 29.236 tỷ đồng hoàn thuế giá trị gia tăng trong 3 tháng đầu năm

Tính đến ngày 23/3/2025, theo báo cáo từ Bộ Tài chính, tổng số tiền hoàn thuế giá trị gia tăng (VAT) toàn ngành đã đạt 29.236 tỷ đồng, tăng 8% so với cùng kỳ năm 2024, thông qua 3.705 quyết định hoàn thuế đã được cơ quan thuế ban hành. Trong đó, hoàn thuế đối với hàng hóa xuất khẩu tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn nhất, thể hiện vai trò chủ lực trong chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, với 3.423 quyết định tương ứng số tiền hoàn lên tới 26.163 tỷ đồng, chiếm 89% tổng giá trị đã hoàn và tăng 6% so với cùng kỳ năm trước. Bên cạnh đó, hoàn thuế cho các dự án đầu tư cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng, với 159 quyết định và số tiền 2.925 tỷ đồng, chiếm 10% tổng số tiền hoàn, tăng mạnh 39% so với cùng kỳ. Ngược lại, nhóm hồ sơ hoàn thuế trong các trường hợp khác chỉ chiếm 1%, tương ứng 123 quyết định với số tiền 148 tỷ đồng, ghi nhận mức giảm 37%, phản ánh xu hướng tập trung nguồn lực hỗ trợ cho các lĩnh vực mang tính động lực cao như xuất khẩu và đầu tư.

Chi hơn 29.236 tỷ đồng hoàn thuế giá trị gia tăng trong 3 tháng đầu năm

Về phương thức xử lý hồ sơ, ngành thuế tiếp tục ưu tiên hình thức “hoàn trước, kiểm tra sau” nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp có mức độ tuân thủ cao, với 2.777 quyết định được ban hành theo phương thức này, tổng số tiền hoàn đạt 17.320 tỷ đồng, chiếm 59% tổng giá trị hoàn thuế và tăng 6% so với cùng kỳ. Trong khi đó, các hồ sơ thuộc diện “kiểm tra trước, hoàn sau” – chủ yếu là những hồ sơ lần đầu hoặc có yếu tố rủi ro – được xử lý thông qua 928 quyết định với tổng số tiền 11.916 tỷ đồng, chiếm 41% và tăng 10% so với cùng kỳ năm trước. Cách tiếp cận phân loại hồ sơ theo mức độ rủi ro đã góp phần đảm bảo cân bằng giữa việc hỗ trợ doanh nghiệp và kiểm soát chặt chẽ nguồn thu ngân sách nhà nước.

Phân tích theo địa bàn, Chi cục Thuế khu vực XVI tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu cả nước về số tiền hoàn thuế, với 1.040 quyết định được ban hành và tổng số tiền hoàn lên tới 7.643 tỷ đồng, chiếm 26% tổng giá trị hoàn thuế toàn quốc. Đứng thứ hai là Chi cục Thuế khu vực XV với 475 quyết định và số tiền 3.731 tỷ đồng, chiếm 13%. Các đơn vị khác như Chi cục khu vực III, V, II và I cũng có mức hoàn thuế đáng kể, lần lượt đạt 2.461 tỷ đồng (chiếm 8%), 2.259 tỷ đồng (8%), 2.049 tỷ đồng (7%) và 2.052 tỷ đồng (7%), cho thấy sự phân bố khá đồng đều về hoạt động hỗ trợ hoàn thuế giữa các khu vực trọng điểm.

Theo ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, hiện khoảng 80% hồ sơ hoàn thuế được xử lý theo hướng “hoàn trước, kiểm tra sau”, áp dụng cho các doanh nghiệp có hồ sơ minh bạch và tuân thủ tốt chính sách thuế; trong khi đó 20% còn lại thuộc diện kiểm tra trước do có dấu hiệu rủi ro hoặc là hồ sơ phát sinh lần đầu. Những hồ sơ có yếu tố phức tạp, vướng mắc do chính sách hoặc tiềm ẩn rủi ro cao chỉ chiếm tỷ lệ rất nhỏ và đang được ngành thuế chủ động phối hợp giải quyết, nhằm hạn chế tối đa tình trạng chậm trễ hay ách tắc trong quá trình xử lý. Cũng theo ông Sơn, khi Luật Quản lý thuế được sửa đổi trong thời gian tới, ngành thuế sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số toàn diện quy trình và cơ sở dữ liệu, đồng thời từng bước triển khai cơ chế hoàn thuế tự động, minh bạch, nhanh chóng, đặc biệt ưu tiên cho các doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật thuế. Định hướng này không chỉ giúp rút ngắn thời gian hoàn thuế, giảm áp lực kiểm tra hành chính mà còn tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, hỗ trợ hiệu quả cho hoạt động sản xuất, xuất khẩu và đầu tư trong bối cảnh nền kinh tế đang cần nhiều lực đẩy để phục hồi và phát triển bền vững.