Hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình đô thị công nghệ cao

Giữ nguyên cấu phần về nông nghiệp công nghệ cao

Đa số ý kiến đại biểu tán thành với sự cần thiết sửa đổi Luật Công nghệ cao theo Tờ trình số 791/TTr-CP ngày 15/9/2025 của Chính phủ. Tuy nhiên, ĐBQH Nguyễn Văn Mạnh (Phú Thọ) đề nghị Ban soạn thảo nghiên cứu giữ lại toàn bộ các quy định về nông nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và khu nông nghiệp công nghệ cao tại các điều 16, 19 và 32 của Luật hiện hành.

Theo ông Mạnh, việc loại bỏ các quy định này sẽ làm mất đi một cấu phần thiết yếu của chính sách phát triển công nghệ cao, đồng thời tạo ra khoảng trống pháp lý, ảnh hưởng đến quy hoạch, thủ tục đất đai, tổ chức bộ máy và phân công nhiệm vụ của các cơ quan quản lý.

Hiện cả nước đã quy hoạch 34 khu nông nghiệp công nghệ cao tại 19 tỉnh, trong đó nhiều khu đã đi vào hoạt động hiệu quả và thu hút được đầu tư. Do vậy, nếu không có quy định cụ thể, rõ ràng, các địa phương sẽ gặp khó khăn trong việc duy trì và phát triển mô hình này. Đại biểu nhấn mạnh, cần coi nông nghiệp công nghệ cao là cấu phần trọng tâm trong chiến lược phát triển nông nghiệp hiện đại, bền vững và có sức cạnh tranh quốc tế.

Hoàn thiện khung pháp lý cho mô hình đô thị công nghệ cao

Làm rõ tiêu chí về “đô thị công nghệ cao”

Góp ý vào Điều 24 của dự thảo, nhiều đại biểu đánh giá việc đưa khái niệm “đô thị công nghệ cao” là bước tiếp cận mới, mang ý nghĩa chiến lược trong phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, gắn kết giữa nghiên cứu, đào tạo, thương mại hóa và sản xuất sản phẩm công nghệ cao.

Tuy nhiên, theo ĐBQH Nguyễn Văn Mạnh, quy định hiện nay “đô thị công nghệ cao là đô thị có một phần diện tích là khu công nghệ cao” còn quá khái quát, thiếu tiêu chí định lượng tối thiểu. Nếu không xác định rõ tỷ lệ diện tích hoặc quy mô khu công nghệ cao trong tổng thể đô thị, rất dễ dẫn đến tình trạng lạm dụng, gắn “mác” công nghệ cao cho các đô thị chưa đủ điều kiện, làm giảm chất lượng quy hoạch và mục tiêu chính sách.

Đại biểu đề nghị cần quy định cụ thể ngay trong luật các tiêu chí mang tính nguyên tắc, đặc biệt là tỷ lệ diện tích tối thiểu của khu công nghệ cao trong đô thị (ví dụ 5 - 7% diện tích), hoặc yêu cầu về quy mô, hạ tầng, mức độ tập trung. Các nội dung kỹ thuật chi tiết sẽ giao Chính phủ quy định để bảo đảm tính đồng bộ và minh bạch của chính sách.

ĐBQH Trần Văn Tiến (Phú Thọ) cho rằng, dự thảo Luật mới chỉ quy định về hoạt động, chính sách và biện pháp thúc đẩy công nghệ cao, song chưa bao quát nội hàm về “công nghệ chiến lược”. Vì vậy, cần bổ sung phạm vi điều chỉnh, bao gồm cả công nghệ chiến lược và quản lý nhà nước về công nghệ chiến lược, nhằm bảo đảm tính thống nhất, toàn diện của luật.

Cần chính sách khuyến khích đầu tư phát triển công nghệ cao

Thảo luận về nội dung sửa đổi, bổ sung Luật Chuyển giao công nghệ, ĐBQH Nguyễn Văn Mạnh cho rằng, mức ưu đãi thuế đối với chi phí chuyển giao công nghệ (từ 100% đến 200%) là khá lớn, cần được nghiên cứu kỹ để tránh thất thoát ngân sách. Đồng thời, ông đề nghị ngoài nguồn vốn ngân sách, cần có chính sách khuyến khích các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp trong và ngoài nước cùng đầu tư phát triển công nghệ cao tại Việt Nam.

ĐBQH Đặng Bích Ngọc (Phú Thọ) cũng kiến nghị thay cụm từ “bố trí nguồn lực” bằng “ưu tiên bố trí nguồn lực” trong quy định về chuyển giao công nghệ, nhất là đối với vùng sâu, vùng xa – nơi cần nguồn lực lớn để triển khai công nghệ tiên tiến. Bà đồng thời đề nghị Trung ương và địa phương có chính sách ưu tiên đặc biệt cho các khu vực này.

Bên cạnh đó, đại biểu lưu ý khoản 5, Điều 3 của dự thảo trùng lặp nội dung với khoản 3 khi đều đề cập việc “đẩy mạnh chuyển giao công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ mới, công nghệ xanh, công nghệ sạch từ nước ngoài vào Việt Nam”. Ban soạn thảo cần rà soát để tránh trùng lặp, đồng thời vẫn bảo đảm mục tiêu lan tỏa công nghệ cao giữa Việt Nam và các doanh nghiệp FDI.