Việc Việt Nam và Hiệp hội Thương mại tự do châu Âu (EFTA) chính thức kết thúc đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) được đánh giá là một bước tiến quan trọng trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, đồng thời mở thêm không gian phát triển cho cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.
 |
| Bộ Công Thương sẽ tăng cường các hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp, hỗ trợ doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị của các đối tác EFTA; đồng thời phối hợp với các bộ, ngành thúc đẩy cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và nền kinh tế (Ảnh: Báo Công Thương). |
Trong bối cảnh kinh tế thế giới chịu tác động từ căng thẳng địa chính trị, biến động chuỗi cung ứng và xu hướng gia tăng các rào cản thương mại, việc hoàn tất đàm phán phát đi tín hiệu tích cực về cam kết thúc đẩy thương mại tự do, minh bạch và dựa trên luật lệ giữa Việt Nam với các nền kinh tế phát triển.
Mở thêm thị trường xuất khẩu chất lượng cao
Một trong những lợi ích rõ nét nhất của FTA Việt Nam - EFTA là mở rộng cơ hội tiếp cận nhóm thị trường có mức thu nhập cao gồm Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ.
Đây đều là những nền kinh tế có sức mua lớn, yêu cầu cao về chất lượng, môi trường và phát triển bền vững. Khi hiệp định có hiệu lực, hàng hóa Việt Nam sẽ có thêm điều kiện thuận lợi để mở rộng thị phần tại các thị trường này, đồng thời giảm phụ thuộc vào một số thị trường xuất khẩu truyền thống.
Đối với doanh nghiệp Việt Nam, việc đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của EFTA cũng sẽ tạo động lực nâng cao chất lượng sản phẩm, cải thiện năng lực quản trị và gia tăng giá trị hàng hóa.
Cơ hội đón dòng vốn đầu tư chất lượng cao
Không chỉ tạo thuận lợi cho thương mại, hiệp định còn được kỳ vọng thúc đẩy dòng vốn đầu tư từ các quốc gia EFTA vào Việt Nam.
Các nước trong khối có thế mạnh về công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, tài chính, năng lượng sạch và phát triển bền vững. Đây cũng là những lĩnh vực Việt Nam đang ưu tiên thu hút đầu tư trong giai đoạn phát triển mới.
Đối với doanh nghiệp trong nước, cơ hội không chỉ đến từ nguồn vốn mà còn từ khả năng tiếp cận công nghệ hiện đại, kinh nghiệm quản trị quốc tế và các mô hình sản xuất có giá trị gia tăng cao.
Thúc đẩy doanh nghiệp tham gia chuỗi giá trị toàn cầu
Theo Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân, FTA Việt Nam - EFTA sẽ góp phần giúp doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Ở chiều ngược lại, với quy mô hơn 100 triệu dân cùng mạng lưới 17 hiệp định thương mại tự do, Việt Nam cũng có lợi thế trở thành điểm trung chuyển để doanh nghiệp EFTA mở rộng hoạt động tại ASEAN và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Điều này được kỳ vọng sẽ tạo thêm nhiều cơ hội hợp tác về đầu tư, sản xuất và thương mại giữa doanh nghiệp hai bên.
Doanh nghiệp cần chuẩn bị để tận dụng ưu đãi
Theo lộ trình, sau khi hoàn tất đàm phán, Bộ Công Thương sẽ tiếp tục phối hợp với các ộ, ngành và các nước EFTA hoàn thiện rà soát pháp lý để hướng tới ký kết hiệp định trong quý IV/2026.
Song song với đó, cơ quan quản lý sẽ triển khai các chương trình phổ biến cam kết FTA, hướng dẫn doanh nghiệp về quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật, yêu cầu môi trường và phát triển bền vững; đồng thời tăng cường xúc tiến thương mại và kết nối doanh nghiệp.
Đáng chú ý, Nghị định số 240/2026/NĐ-CP về cơ chế phát huy nguồn lực xây dựng và vận hành hệ sinh thái tận dụng các hiệp định thương mại tự do cùng Quỹ Xúc tiến xuất khẩu ngành hàng cũng được kỳ vọng sẽ tạo thêm công cụ hỗ trợ doanh nghiệp khai thác hiệu quả các ưu đãi từ FTA Việt Nam - EFTA.
Việc hoàn tất đàm phán mới là bước khởi đầu. Hiệu quả của hiệp định sẽ phụ thuộc vào khả năng đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao chất lượng sản phẩm và chủ động khai thác các ưu đãi của cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam trong những năm tới.
