Tăng trưởng GDP 8,18% mở kỳ vọng mới nhưng áp lực bứt phá vẫn rất lớn

Động lực tăng trưởng lan tỏa nhưng chưa đồng đều

Nền kinh tế Việt Nam bước qua nửa đầu năm 2026 với một dấu mốc đáng chú ý khi tăng trưởng GDP đạt 8,18%, mức cao nhất kể từ năm 2011 đến nay. Con số này không chỉ phản ánh sự phục hồi mạnh mẽ của nền kinh tế sau nhiều biến động toàn cầu, mà còn mở ra kỳ vọng về một chu kỳ tăng trưởng mới, với mục tiêu tham vọng đạt hai con số trong cả năm.

Theo số liệu công bố, riêng quý II/2026, GDP tăng 8,39%, cho thấy xu hướng phục hồi ngày càng rõ nét. Động lực tăng trưởng đến từ nhiều trụ cột, bao gồm tiêu dùng nội địa, xuất khẩu, đầu tư và dòng vốn FDI. Trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều bất ổn, kết quả này được đánh giá là tích cực và tạo nền tảng quan trọng cho giai đoạn tăng tốc tiếp theo.

Không chỉ dừng lại ở con số tăng trưởng, hàng loạt chỉ tiêu kinh tế vĩ mô cũng ghi nhận những chuyển biến tích cực. Tiêu dùng trong quý II tăng 13,9%, đưa mức tăng 6 tháng lên 12,9%. Lượng khách quốc tế đạt 12,25 triệu lượt, tăng gần 14,9%, phản ánh sự phục hồi mạnh mẽ của ngành du lịch. Tổng vốn đầu tư toàn xã hội vượt 1,8 triệu tỷ đồng, tăng gần 13%, trong khi vốn FDI đăng ký đạt hơn 34,6 tỷ USD, tăng tới 61%.

Đáng chú ý, hoạt động thương mại tiếp tục là điểm sáng khi tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt khoảng 549,6 tỷ USD, tăng 27,1%. Trong đó, xuất khẩu đạt 266,5 tỷ USD, tăng 21%, mức tăng cao nhất kể từ năm 2022. Thu ngân sách nhà nước cũng ghi nhận kết quả khả quan với gần 1,57 triệu tỷ đồng, đạt 62% dự toán, tăng 17,2%.

Bức tranh tăng trưởng tích cực còn được củng cố khi có tới 9 địa phương đạt mức tăng trưởng GRDP hai con số, bao gồm nhiều trung tâm công nghiệp và dịch vụ quan trọng. Số lượng doanh nghiệp gia nhập thị trường đạt gần 170.000, tăng hơn 11%, cho thấy niềm tin của khu vực tư nhân đang dần được cải thiện.

Tuy nhiên, phía sau những con số ấn tượng vẫn tồn tại không ít khoảng trống cần lấp đầy. Có tới 25/34 địa phương chưa đạt mục tiêu tăng trưởng đề ra trong 6 tháng đầu năm. Điều này phản ánh sự phân hóa trong năng lực phát triển giữa các vùng, cũng như những hạn chế trong việc khai thác đồng đều các động lực tăng trưởng.

Khu vực công nghiệp – xây dựng dù phục hồi nhưng vẫn thấp hơn kỳ vọng, khi tăng trưởng chưa đạt mục tiêu đề ra. Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng 10,8%, cao hơn cùng kỳ năm trước nhưng vẫn chưa đạt ngưỡng 12–14% theo kế hoạch. Trong khi đó, khu vực dịch vụ cũng tăng trưởng dưới mục tiêu khoảng 1,7 điểm phần trăm.

Một điểm đáng lưu ý khác là sức cầu trong nước dù tăng nhưng chưa thực sự bền vững. Tiêu dùng nội địa vẫn chịu ảnh hưởng từ tâm lý thận trọng của người dân, trong bối cảnh thu nhập chưa phục hồi hoàn toàn và áp lực chi phí sinh hoạt còn hiện hữu.

Tăng trưởng GDP 8,18% mở kỳ vọng mới nhưng áp lực bứt phá vẫn rất lớn (Ảnh: Minh họa)

Áp lực lớn cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Dù đạt kết quả tích cực trong nửa đầu năm, nền kinh tế đang đối mặt với áp lực rất lớn để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên trong năm 2026. Theo tính toán, để đạt được mục tiêu này, tăng trưởng GDP 6 tháng cuối năm cần đạt khoảng 11,7% – một con số không dễ dàng trong bối cảnh hiện tại.

Một trong những thách thức lớn nhất là kiểm soát lạm phát. Chỉ số giá tiêu dùng bình quân 6 tháng đã tăng 4,38%, tiệm cận mục tiêu cả năm. Điều này đặt ra bài toán cân bằng giữa thúc đẩy tăng trưởng và giữ ổn định kinh tế vĩ mô.

Bên cạnh đó, tiến độ giải ngân đầu tư công vẫn chưa đạt kỳ vọng. Dù đạt khoảng 357.000 tỷ đồng, tương đương 35,5% kế hoạch, nhưng con số này được đánh giá là chưa đủ để tạo cú hích mạnh mẽ cho tăng trưởng. Đặc biệt, các dự án hạ tầng chiến lược và chương trình mục tiêu quốc gia vẫn còn chậm tiến độ.

Cán cân thương mại cũng đặt ra áp lực khi nhập siêu ở mức cao, lên tới 16,65 tỷ USD. Điều này cho thấy sự phụ thuộc vào nguyên vật liệu nhập khẩu vẫn lớn, trong khi năng lực sản xuất trong nước chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu.

Trước bối cảnh đó, yêu cầu đặt ra là phải tháo gỡ nhanh các điểm nghẽn về thể chế, thủ tục hành chính và môi trường đầu tư. Đồng thời, cần nâng cao hiệu quả thực thi chính sách, đặc biệt là trong giải ngân đầu tư công và hỗ trợ doanh nghiệp.

Các chuyên gia cho rằng, dư địa tăng trưởng vẫn còn nếu tận dụng tốt các yếu tố thuận lợi như xu hướng giảm giá dầu, chính sách tài khóa mở rộng và các gói hỗ trợ kinh tế. Việc phát triển thị trường vốn, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra động lực tăng trưởng mới.

Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, việc duy trì đà tăng trưởng cao không chỉ phụ thuộc vào chính sách, mà còn đòi hỏi sự chủ động và quyết liệt từ từng địa phương, từng ngành kinh tế. Những trung tâm kinh tế lớn cần phát huy vai trò đầu tàu, trong khi các địa phương khác phải nỗ lực thu hẹp khoảng cách phát triển.

Nửa cuối năm 2026 được xem là giai đoạn bản lề. Nếu tận dụng tốt cơ hội và xử lý hiệu quả các thách thức, nền kinh tế hoàn toàn có thể tiến gần hơn tới mục tiêu tăng trưởng hai con số. Ngược lại, bất kỳ sự chậm trễ nào trong cải cách và thực thi chính sách đều có thể khiến mục tiêu này trở nên xa vời.

Trong bức tranh tổng thể, tăng trưởng 8,18% không chỉ là một con số, mà còn là lời nhắc nhở về trách nhiệm duy trì và bứt phá. Khi nền kinh tế đã vào guồng, điều quan trọng nhất là giữ được nhịp và tạo thêm lực đẩy để tiến xa hơn trong chặng đường phía trước.