Hải quan hướng dẫn thực thi chính sách mới với xe máy chuyên dùng nhập khẩu

Sau khi một số mặt hàng xe cơ giới, xe máy chuyên dùng được cắt giảm khỏi danh mục hàng hóa có khả năng gây mất an toàn thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Xây dựng, cơ quan hải quan đã kịp thời ban hành văn bản hướng dẫn nhằm bảo đảm thực thi thống nhất, hạn chế phát sinh vướng mắc tại cửa khẩu.

Cụ thể, Cục Hải quan đã ban hành Công văn số 12657/CHQ-GSQL gửi các Chi cục Hải quan khu vực về việc thực hiện chính sách quản lý đối với xe cơ giới, xe máy chuyên dùng nhập khẩu.

Hải quan hướng dẫn thực thi chính sách mới với xe máy chuyên dùng nhập khẩu

Điều chỉnh danh mục, nhưng không “nới lỏng” quản lý

Động thái này được đưa ra trong bối cảnh Bộ Xây dựng ban hành Thông tư 71/2025/TT-BXD, qua đó cắt giảm một số mặt hàng khỏi Danh mục sản phẩm, hàng hóa có khả năng gây mất an toàn do bộ này quản lý.

Tuy nhiên, theo phân tích của cơ quan chuyên ngành, việc cắt giảm khỏi danh mục nói trên không đồng nghĩa với việc các phương tiện được “miễn trừ” khỏi các quy định pháp luật khác có liên quan. Trên thực tế, xe cơ giới, xe máy chuyên dùng vẫn thuộc phạm vi điều chỉnh của pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ; do đó, khi nhập khẩu, sản xuất, lắp ráp và tham gia giao thông, vẫn phải bảo đảm yêu cầu về chất lượng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường.

Trước đó, ngày 6/2, Cục Đăng kiểm Việt Nam đã có Công văn số 424/DKVN-PTGTDB trao đổi với cơ quan hải quan về chính sách quản lý đối với các mặt hàng liên quan. Tiếp đó, ngày 12/2, Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Công văn số 806/BKHCN-ĐTC, hướng dẫn áp dụng Quyết định 18/2019/QĐ-TTg đối với máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng.

Là “phương tiện”, không phải “máy móc”

Điểm đáng chú ý là theo quan điểm của Cục Đăng kiểm Việt Nam, các xe cơ giới, xe máy chuyên dùng nêu trên được xác định là “phương tiện”, không phải máy móc, thiết bị hay dây chuyền công nghệ theo phạm vi điều chỉnh của Quyết định 18/2019/QĐ-TTg.

Cách phân định này có ý nghĩa quan trọng trong thực tiễn áp dụng chính sách. Bởi lẽ, nếu được coi là máy móc, thiết bị đã qua sử dụng, hàng hóa sẽ phải đáp ứng các điều kiện nhập khẩu riêng theo Quyết định 18. Ngược lại, với tư cách là phương tiện, các sản phẩm này tiếp tục chịu sự điều chỉnh của các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật chuyên ngành trong lĩnh vực giao thông, đăng kiểm và bảo vệ môi trường.

Bảo đảm thống nhất, tránh ách tắc

Việc Cục Hải quan ban hành công văn hướng dẫn trong thời điểm này được đánh giá là cần thiết, nhằm tháo gỡ kịp thời những cách hiểu chưa thống nhất giữa các lực lượng chức năng và doanh nghiệp nhập khẩu.

Trong bối cảnh hoạt động đầu tư, xây dựng, thi công hạ tầng và công nghiệp tiếp tục tăng tốc, nhu cầu nhập khẩu xe máy chuyên dùng phục vụ sản xuất, thi công cũng gia tăng. Do đó, yêu cầu đặt ra là vừa bảo đảm cải cách thủ tục hành chính, tạo thuận lợi thương mại; vừa duy trì kỷ cương quản lý nhà nước, không để phát sinh khoảng trống pháp lý.

Thông qua việc tổng hợp ý kiến các cơ quan chuyên ngành và ban hành hướng dẫn cụ thể, cơ quan hải quan đã góp phần làm rõ ranh giới điều chỉnh chính sách, bảo đảm xử lý hồ sơ thống nhất trên toàn hệ thống, hạn chế nguy cơ ách tắc tại cửa khẩu – yếu tố có thể tác động trực tiếp đến tiến độ dự án và chi phí của doanh nghiệp.

Trong dài hạn, việc rà soát, điều chỉnh danh mục quản lý chuyên ngành cần tiếp tục được thực hiện theo hướng minh bạch, đồng bộ giữa các bộ, ngành, qua đó tạo môi trường pháp lý ổn định, dự báo được cho cộng đồng doanh nghiệp.