Hệ lụy từ những lời xuyên tạc
Mới đây, anh Trương Hoàng Dũng, Chủ cửa hàng xe máy HK Team (chuyên kinh doanh, mua bán các dòng xe máy 2 thì, phường Tân An, TP. Cần Thơ) đã gửi đơn trình báo tố giác (lần thứ 2) đến Cơ quan Cảnh sát điều tra và Phòng An ninh mạng, Công an TP. Cần Thơ, đề nghị xem xét, xử lý các hành vi đăng tải thông tin sai sự thật trên mạng xã hội.
Theo nội dung đơn trình bày của anh Dũng, các nội dung liên quan đến cửa hàng chủ yếu xuất hiện trong một nhóm trên mạng xã hội Facebook có tên “Hóng hớt 2 Thì” – một cộng đồng tập hợp đông đảo người quan tâm đến dòng xe hai thì. Bản thân Admin nhóm là người đứng sau giật dây và chủ động công kích anh nhiều lần, nhằm cạnh tranh không lành mạnh trong kinh doanh xe máy.
Ngoài ra, nhóm này còn đăng nhiều bài công kích một số cá nhân và nhiều cửa hàng khác, với mục đích tương tự.
Trong nhóm này, nhiều bài viết đề cập đến cá nhân anh và hoạt động của cửa hàng theo hướng tiêu cực. Đáng chú ý, các bài đăng thường xuất phát từ những tài khoản không rõ danh tính. Có trường hợp sử dụng chế độ đăng ẩn danh, không thể xác định người đăng cụ thể; cũng có trường hợp sử dụng tài khoản có tên hiển thị nhưng không có thông tin xác thực rõ ràng. Điều này gây khó khăn trong việc xác minh nguồn phát tán thông tin cũng như xử lý theo quy định.
 |
Hình ảnh cá nhân của anh Trương Hoàng Dũng bị cắt ghép, chỉnh sửa phản cảm lan truyền trên mạng xã hội, gây ảnh hưởng đến uy tín và đời sống cá nhân. |
Theo anh Dũng, các nội dung này không chỉ xuất hiện rải rác mà còn được đăng tải lặp lại nhiều lần, với cách diễn đạt mang tính quy kết, có thể khiến người đọc hiểu theo hướng bất lợi. “Điều đáng nói là người đăng không đưa ra bằng chứng cụ thể, nhưng thông tin lại lan truyền rất nhanh, khiến nhiều người tin đó là sự thật”, anh Dũng cho biết.
Từ những dòng trạng thái tưởng chừng vô danh trên không gian mạng, hệ lụy lại hiện hữu rất rõ trong đời sống thực. Không cần một kết luận chính thức, không cần kiểm chứng nguồn tin, chỉ cần vài bài đăng mang tính quy kết, những lời bình luận phụ họa… cũng đủ để tạo thành một “làn sóng nghi ngờ” phát tán lan rộng trên cộng đồng mạng.
Anh Dũng cho biết, có thời điểm điện thoại của anh liên tục nhận được các cuộc gọi, tin nhắn từ khách hàng với cùng một câu hỏi: “Thông tin trên mạng có đúng không?”. Những giao dịch tưởng như đã chốt lại phải tạm dừng, những khách hàng mới thì dè dặt, thậm chí có người chọn im lặng rời đi. Đó là những hệ lụy rõ ràng nhất bị thiệt hại về mặt kinh tế.
“Người ta không nói thẳng là vì đọc bài trên mạng nên không mua nữa, nhưng mình cảm nhận được. Cái mất lớn nhất không phải là một chiếc xe chưa bán được, mà là uy tín của cửa hàng bị ảnh nghiêm trọng”.
Anh Dũng nói và cho biết thêm: “Ngoài những bài đăng trên mạng, hằng ngày tôi còn bị rất nhiều số điện thoại lạ gọi quấy rối; lấy số điện thoại cá nhân tôi đặt những món hàng “tế nhị” trên mạng; gọi điện quấy phá, trêu chọc cả ngày lẫn đêm”.
Trong một thị trường đặc thù như xe hai thì – nơi mỗi chiếc xe không chỉ có giá trị vật chất mà còn mang theo câu chuyện, ký ức và sự tin tưởng giữa người mua với người bán – thì uy tín gần như là “tài sản vô hình” lớn nhất. Nhưng cũng chính vì vô hình, nên khi bị tổn thương, rất khó để đo đếm, và càng khó để khôi phục.
Cần sớm làm rõ để bảo vệ cá nhân và doanh nghiệp theo đúng pháp luật
Từ những bài đăng không rõ nguồn gốc, một áp lực vô hình dần hình thành, đè nặng lên người trong cuộc. Không chỉ là chuyện kinh doanh, mà còn là sự mệt mỏi về tinh thần, và thiệt hại về kinh tế nghiêm trọng - khi phải liên tục đối diện với những thông tin không thể kiểm soát, không biết bắt đầu từ đâu và kết thúc khi nào.
Trước tình trạng trên, anh Dũng đã gửi đơn đến cơ quan công an nhờ can thiệp. Theo quy định của Luật An ninh mạng 2018, hành vi sử dụng không gian mạng để đăng tải thông tin sai sự thật, xuyên tạc, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm của cá nhân là hành vi bị nghiêm cấm. Cụ thể, luật này quy định rõ việc bảo vệ thông tin, danh dự và quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân trên môi trường mạng, đồng thời yêu cầu xử lý các hành vi lợi dụng mạng xã hội để gây ảnh hưởng tiêu cực đến xã hội.
 |
| Bài đăng trên mạng xã hội sử dụng ngôn từ mang tính quy kết khi đề cập đến hoạt động kinh doanh của anh Dũng. |
Bên cạnh đó, theo Bộ luật Hình sự 2015 (đã được Quốc hội sửa đổi, bổ sung vào các năm 2017 và 2025), hành vi bịa đặt, lan truyền thông tin nhằm xúc phạm danh dự, gây thiệt hại đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khác có thể bị xem xét dưới góc độ tội “vu khống”. Trong trường hợp chưa đến mức xử lý hình sự, các hành vi này vẫn có thể bị xử phạt hành chính theo quy định về quản lý, cung cấp và sử dụng dịch vụ internet và thông tin trên mạng.
Đặc biệt, Quốc hội đã thông qua Luật An ninh mạng 2025, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, với nhiều quy định chặt chẽ hơn trong việc kiểm soát thông tin trên không gian mạng. Luật cho phép cơ quan chức năng áp dụng các biện pháp yêu cầu gỡ bỏ, xử lý thông tin sai sự thật, bảo vệ danh dự, uy tín và quyền lợi hợp pháp của cá nhân, tổ chức.
Trong khi đúng – sai chưa được làm rõ, thì những tác động từ các thông tin chưa kiểm chứng đã và đang hiện hữu rõ ràng trong đời sống của người trong cuộc. Từ một vài bài đăng trên không gian mạng, hệ lụy không dừng lại ở phạm vi “thế giới ảo”, mà đã lan sang hoạt động kinh doanh, uy tín cá nhân và cả sự ổn định tinh thần.
Trước thực tế đó, việc sớm vào cuộc kiểm tra, xác minh và có kết luận chính thức từ cơ quan chức năng là cần thiết. Không chỉ để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của cá nhân liên quan, mà còn góp phần củng cố niềm tin vào tính minh bạch của môi trường kinh doanh và trật tự thông tin trên không gian mạng. Đó cũng là cách góp phần tạo niềm tin cho các cá nhân và doanh nghiệp tham gia vào môi trường kinh doanh lành mạnh.
