Đề xuất sửa Luật Kinh doanh bất động sản bảo đảm thống nhất với các luật liên quan

Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi) đang được lấy ý kiến với nhiều thay đổi đáng chú ý nhằm tháo gỡ khó khăn cho thị trường, đồng thời tăng tính đồng bộ với các luật có liên quan. Tuy nhiên, theo các chuyên gia pháp lý, một số quy định vẫn cần tiếp tục rà soát để tránh chồng chéo và bảo đảm tính thống nhất khi áp dụng.

Góp ý Dự thảo Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), các chuyên gia pháp lý khuyến nghị cần cân nhắc một số nội dung để đảm bảo tính thống nhất với các quy định hiện hành. Đồng thời, bổ sung các quy định về chuyển đổi số, dữ liệu số, giao dịch điện tử, công khai và liên thông dữ liệu để đáp ứng yêu cầu phát triển thị trường bất động sản minh bạch, hiện đại. (Ảnh minh hoạ.

Theo dự thảo, luật được thiết kế gồm 10 chương, 61 điều, giảm 23 điều, tương đương khoảng 30% so với luật hiện hành. Nội dung sửa đổi tập trung vào bốn nhóm vấn đề gồm: tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn; bảo đảm đồng bộ với các quy định pháp luật liên quan; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính; hoàn thiện hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản.

Góp ý tại Hội nghị phản biện xã hội đối với Dự thảo Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), PGS.TS Nguyễn Thị Nga - Phó Trưởng khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội - cho rằng quy định tại khoản 1 Điều 6 về các hành vi bị nghiêm cấm trong kinh doanh bất động sản chưa bảo đảm tính thống nhất với Luật Đầu tư năm 2025, Luật Đất đai năm 2024 và các quy định pháp luật chuyên ngành.

Khoản 1 Điều 6 quy định cấm "kinh doanh bất động sản không đủ điều kiện theo quy định của Luật này", quy định như vậy chưa phản ánh đầy đủ hệ thống điều kiện pháp lý điều chỉnh hoạt động kinh doanh bất động sản. Bởi trên thực tế, điều kiện để một bất động sản hoặc dự án bất động sản được đưa vào kinh doanh không chỉ được quy định trong Luật Kinh doanh bất động sản mà còn được xác lập bởi Luật Đầu tư năm 2025, Luật Đất đai năm 2024, Luật Xây dựng và Luật Nhà ở - PGS.TS Nguyễn Thị Nga bày tỏ.

Theo bà Nga, nếu chỉ viện dẫn "theo quy định của Luật này" có thể dẫn đến cách hiểu chưa đầy đủ, bởi trên thực tế, việc vi phạm các điều kiện theo Luật Đầu tư hoặc Luật Đất đai cũng có thể khiến hoạt động kinh doanh bất động sản trở thành trái pháp luật. Từ đó, bà đề xuất sửa đổi quy định theo hướng bổ sung cụm từ "và quy định khác của pháp luật có liên quan" để bảo đảm tính bao quát và thống nhất.

Đóng góp ý kiến đối với dự thảo, GS.TS Trần Ngọc Đường - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn về Dân chủ và Pháp luật, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam - cho rằng quy định về phạm vi điều chỉnh của luật tại khoản 1 Điều 1 tuy không sai nhưng còn khá khái quát. Theo ông, cần nghiên cứu bổ sung những nội dung cơ bản của hoạt động kinh doanh bất động sản để quy định rõ ràng, cụ thể hơn.

Ông Trần Ngọc Đường cũng đề nghị tiếp tục rà soát toàn bộ Chương I nhằm bảo đảm sự thống nhất với Luật Đất đai, Luật Nhà ở, Luật Xây dựng, Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư và Bộ luật Dân sự. Bên cạnh đó, luật chỉ nên quy định những nguyên tắc và chính sách cơ bản, hạn chế đưa vào các nội dung mang tính nghiệp vụ hoặc thủ tục hành chính có thể thay đổi theo thực tiễn.

Theo chuyên gia này, Dự thảo Luật cũng cần bổ sung các quy định về chuyển đổi số, dữ liệu số, giao dịch điện tử, công khai và liên thông dữ liệu, qua đó tạo nền tảng cho thị trường bất động sản phát triển minh bạch, hiện đại và đáp ứng yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới.