Công nghệ AI, Deepfake đang bị lợi dụng để thao túng tâm lý và trục lợi tinh vi

Ngày 17/12, tại Hà Nội đã diễn ra Internet Day 2025 với chủ đề “Kiến tạo không gian số tin cậy – Internet Must Be Safer”. Sự kiện do Hiệp hội Internet Việt Nam (VIA) phối hợp Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC)-Bộ Khoa học và Công nghệ cùng các doanh nghiệp công nghệ tổ chức. Sự kiện nhấn mạnh vai trò của Internet, AI trong phát triển kinh tế – xã hội, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Phát biểu khai mạc sự kiện, ông Vũ Hoàng Liên - Chủ tịch Hiệp hội Internet Việt Nam nhấn mạnh, chưa bao giờ ranh giới giữa "thật" và "giả" lại mong manh như hiện tại. Công nghệ AI, Deepfake, cùng với những thành tựu khoa học công nghệ vô cùng đáng tự hào của nhân loại, đáng tiếc thay, đang bị lợi dụng để trở thành công cụ thao túng tâm lý và trục lợi tinh vi.

Ông Vũ Hoàng Liên - Chủ tịch Hiệp hội Internet Việt Nam phát biểu khai mạc Internet Day 2025. Ảnh: Hà Anh.

Rất nhiều nạn nhân của lừa đảo trực tuyến, chính là những người dùng trong số gần 80 triệu người dùng Internet tại Việt Nam, từng tin rằng “việc đó chắc chắn không xảy ra với mình” nhưng rồi vẫn bị đánh trúng điểm cốt tử nhất là niềm tin và trở nên mất niềm tin vào không gian số.

“Khi người dùng ngần ngại click chuột vì sợ bị lừa dối; khi doanh nghiệp e dè chuyển đổi số vì lo sợ mất an toàn dữ liệu thì rõ ràng mục tiêu Kinh tế số chiếm 30% GDP vào năm 2030, đóng góp vào hiện thực hóa tăng trưởng 2 con số, sẽ trở thành đích đến khá xa vời", ông Liên nói.

Internet Day 2025 có sự tham gia và trình bày của các chuyên gia đến từ những tổ chức, doanh nghiệp hàng đầu như: Tập đoàn Viettel Google, VNPT, Safegate, MSD, Vsec, FPT Telecom, MK Group, IPTP Networks, BBIX, SpaceX, Tiktok, AI luật, Netnam…cùng sự hiện diện của hơn 1.000 khách mời tham dự và tham quan triển lãm.

Đây là diễn đàn quan trọng để lắng nghe, trao đổi và thảo luận về những vấn đề cấp thiết của ngành công nghệ thông tin, đồng thời là cơ hội quý báu để học hỏi, tương tác trực tiếp với các chuyên gia uy tín trong lĩnh vực. Chương trình cũng tạo điều kiện để các doanh nghiệp công nghệ kết nối, chia sẻ và cập nhật những xu hướng, giải pháp công nghệ tiên tiến nhất hiện nay.

Toàn cảnh Internet Day 2025. Ảnh: Hà Anh.

Tham luận chủ đề “Báo chí và niềm tin công chúng”, ông Lê Quốc Minh - Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam cho rằng, báo chí phải đi trước AI. Đồng thời phải chủ động thích ứng với sự dịch chuyển mang tính cấu trúc của môi trường truyền thông, kiên định các trụ cột của sự đáng tin và xác lập rõ giá trị độc nhất mà báo chí chuyên nghiệp mang lại - những giá trị mà công nghệ không thể thay thế - nhằm tránh nguy cơ đánh mất vai trò, sự phù hợp và niềm tin của công chúng.

Ông Nguyễn Trường Giang -Quyền Giám đốc, Trung tâm Internet Việt Nam chia sẻ, với tỷ lệ chuyển đổi IPv6 (thế hệ địa chỉ Internet phiên bản mới được thiết kế để thay thế cho phiên bản địa chỉ IPv4 trong hoạt động Internet) đạt 67,68%, Việt Nam là quốc gia dẫn đầu khu vực về triển khai công nghệ Internet IPv6, mở ra không gian phát triển mới cho xã hội số, kinh tế số, đồng thời kiến tạo không gian Internet an toàn, tin cậy cho người dân, doanh nghiệp và toàn xã hội.

Năm 2025 ghi dấu bước đột phá khi Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC) ứng dụng AI, mở rộng chương trình DNS Abuse Mitigation xử lý lạm dụng tên miền, ngăn chặn và phòng chống hiệu quả các hành vi giả mạo, vi phạm trên không gian mạng.

Song song với việc ứng dụng công nghệ, VNNIC xây dựng khung pháp lý chặt chẽ cho giám sát, quản lý tài nguyên Internet; thúc đẩy phổ cập tên miền quốc gia Việt Nam “.vn” hiện diện trực tuyến, đưa người dân, doanh nghiệp lên không gian số một cách tin cậy, an toàn.

Gian hàng của FPT Telecom tại sự kiện. Ảnh: Hà Anh.

Ông Nguyễn Hữu Cường - Quản lý sản phẩm an toàn thông tin cá nhân, VNPT Cyber Immunity cũng cho rằng, trong bối cảnh lừa đảo trực tuyến và các hình thức tấn công dựa trên AI ngày càng tinh vi, người dùng cá nhân đặc biệt là các nhóm yếu thế như người cao tuổi, trẻ em, người ít tiếp cận công nghệ và người dùng phổ thông - đang trở thành nhóm đối tượng dễ bị tổn thương nhất trên không gian mạng. Nhiều rủi ro không đến từ sự thiếu hụt công nghệ, mà xuất phát từ khoảng trống về nhận diện nguy cơ và thiếu cơ chế hỗ trợ khi sự cố xảy ra.

VNPT Cyber Immunity hướng đến cách tiếp cận bảo vệ người dùng toàn diện, kết hợp giữa công nghệ an toàn thông tin, nâng cao nhận thức và các cơ chế hỗ trợ – chia sẻ rủi ro sau sự cố. VNPT Cyber Immunity coi trọng vai trò của sự chung tay giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp công nghệ và cộng đồng trong việc hình thành một “hệ miễn dịch số”, góp phần xây dựng không gian Internet an toàn, tin cậy và bền vững cho xã hội số Việt Nam.