Chuyển đổi số cho chợ và tiểu thương: Bắt đầu từ thanh toán số

Nâng cao năng lực kinh doanh cho tiểu thương

Chương trình Chuyển đổi số tiểu thương chợ truyền thống sẽ được triển khai trên quy mô toàn quốc tập trung vào các hoạt động chính như: Đào tạo kỹ năng ứng dụng công nghệ số và thương mại điện tử cho bà con tiểu thương; cung cấp giải pháp công nghệ số tiên tiến, tiện lợi, dễ sử dụng và được hỗ trợ chi phí sử dụng; tổ chức các phiên chợ chuyển đổi số để trình diễn giải pháp công nghệ mới, hướng dẫn trực tiếp cho tiểu thương; xây dựng cộng đồng chuyển đổi số tiểu thương chợ truyền thống hướng đến chia sẻ kinh nghiệm, hỏi - đáp thắc mắc của bà con trong quá trình chuyển đổi số.

Tại sự kiện, Bộ Công Thương đã công bố cuốn Sổ tay hướng dẫn chuyển đổi số tiểu thương chợ truyền thống tại địa chỉ: https://sotay.tieuthuongvietnam.vn. Đây sẽ là cẩm nang “gối đầu” cho bà con trong hành trình số hóa.

Chương trình kỳ vọng sẽ giúp bà con tiểu thương nâng cao năng lực kinh doanh, hòa nhập và phát triển cùng “dòng chảy” chuyển đổi số của nền kinh tế số quốc gia. Những hoạt động thiết thực được giới thiệu trong Chương trình này sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho tiểu thương nâng cao hiệu quả kinh doanh, từ đó hội nhập và phát triển trong nền kinh tế số hiện đại.

Nghi thức bấm nút phát động Chương trình Chuyển đổi số chợ truyền thống và tiểu thương

Bà Lê Hoàng Oanh - Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) – khẳng định, thanh toán số là yếu tố không thể thiếu trong việc thúc đẩy sự phát triển của thương mại điện tử và nền kinh tế số tại Việt Nam. Trong bối cảnh nền kinh tế số đang phát triển mạnh mẽ, các phương thức thanh toán số không chỉ giúp tăng cường hiệu quả giao dịch mà còn tạo nền tảng để mở rộng thị trường và kết nối tiểu thương với một lượng khách hàng rộng lớn.

Ngày 03/6/2025, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã ký Quyết định 1568/QĐ-BCT phê duyệt Kế hoạch tổng thể Phát triển thương mại điện tử quốc gia giai đoạn 2026 - 2030, đặt ra mục tiêu “Đến năm 2030, tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt trong thương mại điện tử đạt 80%”.

Để đạt được mục tiêu, bên cạnh việc hoàn thiện khung pháp lý và cơ chế chính sách, phát triển hạ tầng công nghệ lõi và đảm bảo an toàn, bảo mật, cần tập trung phát triển các giải pháp thanh toán không dùng tiền mặt để hỗ trợ thương mại điện tử, tăng cường kết nối, tích hợp hạ tầng thanh toán không dùng tiền mặt của các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán, trung gian thanh toán với hạ tầng của các đơn vị chấp nhận thanh toán.

Đồng thời tiếp tục đẩy mạnh các tiện ích thanh toán trên thiết bị di động như QR Code, mã hóa thông tin thẻ (Tokenization), thanh toán di động (Mobile Payment), thanh toán phi tiếp xúc (Contactless), Ví điện tử và các loại hình thanh toán tương tự khác trong các giao dịch thương mại điện tử.

Một trong những giải pháp cụ thể, có tính thực tiễn mà Bộ Công Thương, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số sẽ đẩy mạnh, đó là ứng dụng thanh toán số trong Chương trình Chuyển đổi số chợ truyền thống. Giải pháp này sẽ góp phần cân bằng hài hòa sự phát triển thương mại điện tử và kinh tế số giữa các địa phương và thành phố lớn.

Chợ truyền thống và tiểu thương là huyết mạch của kinh tế địa phương, cung cấp đa dạng các mặt hàng tươi sống, đặc sản và hàng tiêu dùng thiết yếu. Bước đầu tham gia thanh toán số không chỉ cung cấp cho tiểu thương sự tiện lợi, giảm chi phí mà còn là bước đệm quan trọng giúp tiểu thương tham gia thương mại điện tử. Thị trường này sẽ mở ra kênh bán hàng mới, mở rộng thị trường vượt ra ngoài giới hạn vật lý của chợ và cửa hàng truyền thống, giúp tiểu thương hiện đại hóa hoạt động, đáp ứng xu hướng tiêu dùng mới và nâng cao năng lực cạnh tranh. Thông qua hoạt động này, nhận thức và kỹ năng của người dân, người bán hàng về thanh toán số cũng được nâng cao, góp phần thúc đẩy thanh toán không tiền mặt.

Thu hẹp khoảng cách phát triển giữa khu vực truyền thống và kinh tế số hiện đại

Phát biểu chỉ đạo tại chương trình, Thứ trưởng Bộ Công Thương Phan Thị Thắng nhấn mạnh, chuyển đổi số là một trong những ưu tiên chiến lược quan trọng trong quá trình phát triển thương mại điện tử và kinh tế số của Việt Nam. Trong bối cảnh nền kinh tế số phát triển mạnh mẽ, việc ứng dụng các công nghệ hiện đại vào các chợ truyền thống không chỉ giúp tiểu thương cải thiện hiệu quả kinh doanh mà còn mở rộng cơ hội kết nối với khách hàng. Chính vì vậy, các chương trình hỗ trợ này tập trung vào hai yếu tố quan trọng: Nâng cao nhận thức cộng đồng, phát triển giải pháp/hạ tầng số tại chợ truyền thống và đào tạo kỹ năng số tại chỗ cho bà con tiểu thương.

Để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, các tiểu thương không chỉ cần được đào tạo về ứng dụng công nghệ mà còn phải nhận thức rõ về tác động của chuyển đổi số đối với các hoạt động kinh doanh truyền thống. Công nghệ không chỉ giúp tiểu thương nâng cao năng lực cạnh tranh mà còn giúp họ bắt kịp xu thế tiêu dùng và mở rộng mạng lưới tiêu thụ sản phẩm ra toàn quốc, đặc biệt là các sản phẩm đặc sản địa phương.

Thứ trưởng Phan Thị Thắng yêu cầu Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số phối hợp chặt chẽ với các địa phương và đối tác trong việc phát triển hệ sinh thái công nghệ tại các chợ truyền thống, giúp nâng cao khả năng tiếp cận và sử dụng công nghệ tiên tiến cho tiểu thương ở những khu vực còn thiếu hạ tầng số.

Dưới góc độ doanh nghiệp, ông Nguyễn Lâm Thanh - Đại diện TikTok Việt Nam - chia sẻ, chương trình không chỉ mang lại cơ hội tiếp cận khách hàng rộng khắp mà còn tạo dấu ấn rõ nét trong tư duy chuyển đổi số của người dân, đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình chuyển đổi số quốc gia.

Cụ thể hóa hoạt động, trong khuôn khổ chương trình, các tiểu thương được tiếp cận với nhiều giải pháp hỗ trợ thực tiễn từ những đơn vị uy tín trong lĩnh vực thương mại điện tử và công nghệ số. Với sự đồng hành của TikTok Shop, tại sự kiện khai mạc chương trình tại Phố đi bộ Nguyễn Huệ, phiên livestream đặc biệt với chủ đề “Chuyển đổi số Chợ Việt” sẽ diễn ra trong hai ngày 14 và 15/6.

Ngoài ra, chương trình còn mang đến nhiều gói hỗ trợ thiết thực từ các đơn vị uy tín như: Haravan (miễn phí 3 tháng giải pháp Omnichannel và HaraSocial, tặng thêm 50% thời gian khi đăng ký từ 1 năm), Mắt Bão (miễn phí 5.000 hóa đơn điện tử), Vihat (gói khám Zalo OA, tư vấn 1:1 và khóa học chuyên sâu trị giá 10 triệu đồng), ONEADS (gói marketing tổng thể chỉ từ 12 triệu đồng/tháng), Lemon Digital (chương trình “Quay là trúng - Lên sàn cùng Lemon” với voucher đến 10 triệu đồng), và Ecom Studio (ưu đãi đến 20% dịch vụ livestream, media chuyên nghiệp). Những hỗ trợ này giúp tiểu thương nâng cao hiệu quả kinh doanh, kết nối thanh toán số và mở rộng marketing đa kênh trong nền kinh tế số.

Với sự đồng hành của cơ quan chính phủ, doanh nghiệp công nghệ và các tổ chức tài chính, Ban Tổ chức kỳ vọng tiểu thương sẽ có thêm công cụ, kiến thức và động lực để hiện đại hóa mô hình kinh doanh, hội nhập sâu hơn vào nền kinh tế số, tiếp cận thị trường rộng lớn hơn và phát triển bền vững trong tương lai.