Thứ tư 18/11/2026 17:09
Hotline: 024.355.63.010
Email: banbientap.dnhn@gmail.com
Kinh doanh

Cảnh báo lạm phát quá mơ hồ, coi chừng triệt tiêu động lực tăng trưởng

26/11/2021 15:02
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 10 của Mỹ, Anh và khu vực đồng euro lần lượt tăng 0,9%, 1,1%, và 0,7%. Nếu những thay đổi giá như thế vẫn duy trì trong 1 năm, lạm phát sẽ cực cao, trên 10%/năm.

Cảnh báo lạm phát quá mơ hồ, coi chừng triệt tiêu động lực tăng trưởng

Hiện tại, lạm phát toàn cầu đang trở thành chương trình nghị sự hàng đầu ở các nước phát triển. Đến mức đã hình thành 2 trường phái. Trường phái thứ nhất - của “đội tạm thời”, cho rằng lạm phát chỉ là nhất thời do những đứt gãy trong chuỗi cung ứng rơi đúng vào thời điểm kinh tế toàn cầu đang hồi phục, đến giữa năm 2022, rồi lạm phát sẽ tự động dịu đi.

Trường phái thứ hai - của “đội thường xuyên”, cho rằng lạm phát sẽ kéo dài, trở thành vĩnh viễn.

Với các dữ liệu lạm phát tháng 10, nhiều “Fan hâm mộ” toàn cầu, không ít trong số đó đến từ Việt Nam, tự tin tuyên bố “đội thường xuyên” chiến thắng. Tuy nhiên vấn đề là trận đấu chỉ mới hết hiệp 1. Còn cả hiệp 2 phía trước, mọi thứ có thể đảo ngược.

Ngay lúc này, nếu vị chỉ huy quá vội vã tuyên bố sức ép lạm phát năm 2022 rất lớn, trận đấu xem như đã kết thúc dù chỉ mới bắt đầu, binh sĩ (doanh nghiệp) buông súng đầu hàng. Gita Gopinath, kinh tế trưởng của IMF, nhấn mạnh: “Các ngân hàng trung ương đã đúng khi thận trọng trong phản ứng với lạm phát cao”.

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước, với sự cảnh giác cao độ, đã phát tín hiệu sức ép lạm phát năm 2022 rất lớn. Thực ra CPI năm 2021 dự báo rất thấp, chỉ khoảng 2%, nhưng với tất cả sự thận trọng, cảnh báo từ xa luôn là đức tính quý, nhất là đối với một ngân hàng trung ương.

Nhưng cũng nên tinh tế trong phát tín hiệu, tránh gây hiểu lầm khi đem câu chuyện về cuộc đấu giữa 2 đội “thường xuyên” và “tạm thời” ở các nước phát triển, rồi đưa vào một sân chơi có đặc thù riêng ở nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam.

Cần phải nhận diện rõ bản chất câu chuyện toàn cầu để phát tín hiệu khoa học và thuyết phục vào bối cảnh Việt Nam. Nên biết rằng, “đội thường xuyên”, trong khi phản đối, vẫn đồng tình với “đội tạm thời” về việc giá năng lượng, chi phí logistics tăng cao cũng chỉ là tạm thời.

Điều “đội thường xuyên” không nhất trí nằm ở chỗ, những yếu tố bất thường liên quan đến các gói kích thích kinh tế khổng lồ và khả năng tiền lương tăng cao sẽ là nhân tố đột phá, biến “tạm thời” trở thành “sẹo” vĩnh viễn.

Vậy các yếu tố đột phá này liệu có ở Việt Nam? Nếu không có những phân tích khoa học, việc cảnh báo quá trừu tượng liệu có cần thiết?

Để tránh nguy cơ lạm phát, Chính phủ có thể cân nhắc khả năng triển khai chính sách “kích cầu từ phía cung”, thay vì vừa kích cầu lẫn kích cung trên diện rộng. Luận điểm chính của chính sách này là trong giai đoạn đầu của gói kích thích kinh tế, trọng tâm đặt vào các doanh nghiệp trong chuỗi cung ứng hàng hóa tuyến đầu trong lĩnh vực y tế (dịch bệnh diễn biến phức tạp) và thiết yếu trong các lĩnh vực nông nghiệp, thực phẩm hoặc các doanh nghiệp xuất khẩu, doanh nghiệp kinh doanh hiệu quả, có sức lan tỏa mạnh đến nền kinh tế.

Nói rộng ra, nếu các nguồn cung ứng thiết yếu được giải phóng khỏi nút thắt cổ chai, thử hỏi ngã đường nào dẫn đến lạm phát?

Lạm phát, suy cho cùng do nhiều tiền chạy theo ít hàng hóa. Nay với luận điểm “kích cầu từ phía cung”: nhiều hàng hóa từ chuỗi cung ứng thượng nguồn sẽ đuổi theo với chỉ một số lượng tiền ít hơn ở hạ nguồn. Kèm theo đó, nếu Ngân hàng Nhà nước đặt ra các chính sách tạo kênh dẫn vốn hiệu quả đến nền kinh tế thực, lạm phát, nếu có, hoàn toàn có thể được kiểm soát.

Ẩn dụ cuộc đấu giữa 2 “đội thường xuyên” và “đội tạm thời” ở sân chơi quốc tế như thể chúng đang diễn ra ở Việt Nam bằng việc cảnh báo thiếu rõ ràng về khả năng thắt chặt tiền tệ, có thể khiến các đại biểu Quốc hội, các bộ ngành ngại trách nhiệm, chùn tay và do đó cắt giảm đáng kể quy mô gói kích thích tài khóa tiền tệ đang được bàn thảo.

Đáng lo nhất, các doanh nghiệp thượng nguồn chuỗi cung ứng, vốn rất phấn khởi ngóng chờ các gói kích thích kinh tế sắp tới, đang dự định lên kế hoạch đầu tư, nay bỗng dưng bị ám ảnh bởi “bóng ma” lãi suất tăng đột ngột, sẽ đình chỉ hoặc trì hoãn quyết định đầu tư. Lúc đó, mọi động lực tăng trưởng vừa chớm nở ngay lập tức bị dập tắt.

GS.TS TRẦN NGỌC THƠ

Bài liên quan
Tin bài khác
Doanh nghiệp dệt may trước bài toán tự chủ nguyên liệu để tận dụng FTA

Doanh nghiệp dệt may trước bài toán tự chủ nguyên liệu để tận dụng FTA

Dù sở hữu mạng lưới 18 hiệp định thương mại tự do (FTA), ngành dệt may Việt Nam vẫn đối mặt bài toán tự chủ nguyên liệu để tận dụng ưu đãi thuế quan và nâng giá trị xuất khẩu.
Xuất khẩu hồ tiêu và gia vị Việt Nam hướng tới mốc 2,4 tỷ USD năm 2026

Xuất khẩu hồ tiêu và gia vị Việt Nam hướng tới mốc 2,4 tỷ USD năm 2026

Xuất khẩu hồ tiêu, quế và hoa hồi tăng trưởng tích cực, tạo động lực để ngành gia vị Việt Nam hướng tới kim ngạch 2,4 tỷ USD trong năm 2026.
Đề xuất làm rõ chứng từ thanh toán khi doanh nghiệp mua hàng từ hộ kinh doanh

Đề xuất làm rõ chứng từ thanh toán khi doanh nghiệp mua hàng từ hộ kinh doanh

Dự thảo sửa đổi quy định về thuế thu nhập doanh nghiệp đang được hoàn thiện theo hướng làm rõ điều kiện chứng từ đối với hàng hóa, dịch vụ mua từ hộ kinh doanh và cá nhân. Đáng chú ý là yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt đối với một số giao dịch từ 5 triệu đồng trở lên.
Cảng Liên Chiểu 45.268 tỷ đồng sẽ mở thêm không gian kinh tế nào cho Đà Nẵng?

Cảng Liên Chiểu 45.268 tỷ đồng sẽ mở thêm không gian kinh tế nào cho Đà Nẵng?

Với tổng vốn dự kiến 45.268 tỷ đồng, 8 bến container và công suất thiết kế 5,7 triệu TEU mỗi năm, Bến cảng container Liên Chiểu không chỉ bổ sung năng lực cảng biển cho Đà Nẵng. Giá trị lớn hơn được kỳ vọng nằm ở khả năng kéo dòng hàng, giảm chi phí logistics và hình thành thêm các hoạt động kinh tế phía sau cảng.
Công nghiệp văn hóa TP. Hồ Chí Minh: Doanh nghiệp trước cơ hội thị trường mới

Công nghiệp văn hóa TP. Hồ Chí Minh: Doanh nghiệp trước cơ hội thị trường mới

TP. Hồ Chí Minh xác định điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, quảng cáo, du lịch văn hóa và xuất bản là 5 lĩnh vực ưu tiên giai đoạn 2026-2030, hướng tới đưa công nghiệp văn hóa đóng góp 7,2% GRDP vào năm 2030. Trong đó, điện ảnh hiện đạt doanh thu khoảng 500 triệu USD mỗi năm, chiếm khoảng 40% thị phần cả nước.
Đưa thương mại điện tử về xã: Từ tháo gỡ điểm nghẽn đến phát triển bền vững

Đưa thương mại điện tử về xã: Từ tháo gỡ điểm nghẽn đến phát triển bền vững

Để thương mại điện tử thực sự trở thành động lực tăng trưởng kinh tế từ cơ sở, cần phát huy vai trò chủ động của chính quyền địa phương, kết nối nguồn lực và nâng cao năng lực tự kinh doanh của người dân.
Phát triển xã thương mại điện tử: Từ lợi thế địa phương đến hệ sinh thái kinh doanh bền vững

Phát triển xã thương mại điện tử: Từ lợi thế địa phương đến hệ sinh thái kinh doanh bền vững

Để thương mại điện tử thực sự trở thành động lực tăng trưởng từ cơ sở, các địa phương cần xác định sản phẩm chủ lực, nâng cao năng lực kinh doanh số, đồng thời tháo gỡ những điểm nghẽn về nguồn hàng, chi phí vận hành, logistics và niềm tin của người tiêu dùng.
Hơn 3,4 tấn cà phê đặc sản Đắk Lắk xuất khẩu chính ngạch sang Hoa Kỳ

Hơn 3,4 tấn cà phê đặc sản Đắk Lắk xuất khẩu chính ngạch sang Hoa Kỳ

Một doanh nghiệp tại Đắk Lắk vừa xuất khẩu chính ngạch hơn 3,4 tấn cà phê đặc sản thành phẩm sang Hoa Kỳ. Quy mô lô hàng chưa lớn, song cho thấy hướng đi nâng giá trị cà phê thông qua chế biến, tiêu chuẩn chất lượng và tiếp cận trực tiếp các thị trường có yêu cầu cao.
Minh bạch dòng tiền để mở cơ hội vay vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Minh bạch dòng tiền để mở cơ hội vay vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Dữ liệu tài chính minh bạch và hồ sơ tín nhiệm được chuẩn hóa đang được đặt vào trọng tâm kết nối vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đại diện NHNN và Công ty Cổ phần Xếp hạng tín nhiệm Thiên Minh cùng nhấn mạnh yêu cầu nâng chất lượng thông tin, giúp ngân hàng đánh giá khả năng trả nợ và doanh nghiệp giảm trở ngại khi tiếp cận tín dụng.
Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc năm 2026: Mở rộng thị trường từ cơ sở

Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc năm 2026: Mở rộng thị trường từ cơ sở

Chiều 11/11/2026, tại Hà Nội, Bộ Công Thương tổ chức Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc năm 2026 với chủ đề “Công Thương đưa thương mại điện tử về xã, bệ phóng tăng trưởng hai con số”.
Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc 2026: Tạo động lực tăng trưởng từ cơ sở

Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc 2026: Tạo động lực tăng trưởng từ cơ sở

Chiều 11/11/2026, Bộ Công Thương sẽ tổ chức Hội nghị Xã thương mại điện tử toàn quốc 2026 với chủ đề “Công Thương đưa thương mại điện tử về xã, bệ phóng tăng trưởng hai con số”, nhằm thúc đẩy thương mại điện tử phát triển sâu rộng đến cấp xã, mở rộng thị trường và tạo động lực tăng trưởng kinh tế từ cơ sở.
Giải pháp năng lượng xanh, tối ưu chi phí doanh nghiệp công nghiệp

Giải pháp năng lượng xanh, tối ưu chi phí doanh nghiệp công nghiệp

Tạp chí Doanh nghiệp và Hội nhập phối hợp cùng Huawei Digital Power và Hoa Nam Energy đồng tổ chức hội thảo “Giải pháp năng lượng xanh và tối ưu chi phí doanh nghiệp công nghiệp tại TP. Hồ Chí Minh”, nhằm kết nối doanh nghiệp với chuyên gia, giải pháp công nghệ và các đối tác trong hành trình chuyển đổi xanh.
Vistage China 2026 CEO Summit: Tư duy mới trước những chuyển dịch toàn cầu

Vistage China 2026 CEO Summit: Tư duy mới trước những chuyển dịch toàn cầu

Với chủ đề “Flourish – New World, New Logic, New Choices” (Phát triển thịnh vượng – Thế giới mới, Tư duy mới, Lựa chọn mới), Hội nghị Vistage China 2026 CEO Summit diễn ra ngày 08/11 tại Thượng Hải, Trung Quốc, quy tụ hơn 200 giám đốc điều hành (CEO) trong và ngoài Trung Quốc để trao đổi về những biến động toàn cầu, lựa chọn lãnh đạo và cơ hội phát triển doanh nghiệp trong thập kỷ tới.
Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần làm gì để chuyển đổi số hiệu quả và phòng ngừa rủi ro pháp lý?

Doanh nghiệp nhỏ và vừa cần làm gì để chuyển đổi số hiệu quả và phòng ngừa rủi ro pháp lý?

Tại Diễn đàn: “Doanh nghiệp chuyển đổi số để tăng trưởng- Pháp lý để an toàn” trong khuôn khổ lễ kỷ niệm một năm thành lập Hội Doanh nghiệp Nam TP. Hồ Chí Minh (SHBA), hai vấn đề được đặt ra đối với cộng đồng doanh nghiệp là nâng cao hiệu quả chuyển đổi số và chủ động phòng ngừa rủi ro pháp lý. Đây được xem là những nền tảng quan trọng để doanh nghiệp phát triển ổn định, bền vững.
Đề xuất miễn thuế 2 năm cho mô hình kinh doanh du lịch mới

Đề xuất miễn thuế 2 năm cho mô hình kinh doanh du lịch mới

Chính phủ đề xuất loạt cơ chế đặc thù nhằm tháo gỡ rào cản đầu tư, giảm chi phí và mở rộng không gian kinh doanh cho ngành Du lịch. Đáng chú ý, một số mô hình kinh doanh mới có thể được miễn thuế thu nhập doanh nghiệp 2 năm, giảm 50% trong 4 năm tiếp theo, song cơ quan thẩm tra đề nghị kiểm soát chặt điều kiện ưu đãi để bảo đảm hiệu quả và tránh trục lợi chính sách.