Cách nhận diện những chiêu trò lừa đảo đầu tư phổ biến nhất

Các vụ lừa đảo đầu tư thường hứa hẹn bạn sẽ kiếm được nhiều tiền nhanh chóng với ít hoặc không có rủi ro, bằng cách đầu tư vào các lĩnh vực như thị trường tài chính, tiền điện tử, bất động sản hoặc kim loại quý.

Phần lớn các vụ lừa đảo đều đưa ra những lời hứa hẹn về lợi nhuận đầu tư nghe có vẻ "quá tốt để là sự thật", chẳng hạn như lợi nhuận đảm bảo, cách vượt qua thị trường chứng khoán với rủi ro thấp hoặc không có rủi ro. Chúng thường khai thác mong muốn kiếm lợi nhanh chóng của con người và thường được tiếp thị thông qua lời giới thiệu truyền miệng hoặc các cuộc gọi tiếp thị.

Các chuyên gia tài chính luôn khuyến cáo rằng những khoản đầu tư an toàn thường mang lại cảm giác nhàm chán và chỉ tạo ra lợi nhuận tích lũy trong dài hạn. Alison Soltani, người sáng lập Tập đoàn Leap Savvy Savers, nhấn mạnh: "Điều cực kỳ quan trọng là phải nghiên cứu kỹ lưỡng trước khi tin tưởng bất kỳ ai đưa ra cơ hội đầu tư. Nếu họ hứa hẹn lợi nhuận cao với rủi ro thấp, thì điều đó có thể là lừa đảo."

"Tôi thường đưa ra ý kiến của nhóm Facebook Simply FI (một nguồn đáng tin cậy) và nhận phản hồi trước khi quyết định. Tốt nhất vẫn là tuân thủ các chiến lược đầu tư dài hạn đã được kiểm nghiệm – đầu tư nên mang tính ổn định và lợi nhuận sẽ tích lũy dần theo thời gian." Rupert Connor, đối tác tại Abacus Financial Consultants, đồng tình và khuyên các nhà đầu tư nên thẩm định kỹ lưỡng, xác minh tính hợp pháp của các cơ hội đầu tư và cảnh giác với những hứa hẹn về lợi nhuận cao nhưng rủi ro thấp.

Các vụ lừa đảo đầu tư thường hứa hẹn bạn sẽ kiếm được nhiều tiền nhanh chóng với ít hoặc không có rủi ro, bằng cách đầu tư vào các lĩnh vực như thị trường tài chính, tiền điện tử, bất động sản hoặc kim loại quý.

Những kẻ lừa đảo thường thu hút sự chú ý của bạn bằng các bài đăng trên mạng xã hội hoặc quảng cáo trực tuyến, kêu gọi tham dự các sự kiện miễn phí hoặc xem các video giới thiệu về "bí quyết làm giàu".

Họ còn củng cố lời hứa của mình bằng những câu chuyện thành công về những người đang tận hưởng cuộc sống xa hoa.

Theo báo cáo về tình hình gian lận đầu tư năm 2023 của Carlson Law, dựa trên phân tích dữ liệu từ FBI và Ủy ban Thương mại Liên bang, sự gia tăng chưa từng có của các vụ lừa đảo đầu tư là do kết hợp giữa các chiến thuật truyền thống và công nghệ hiện đại.

Những kẻ lừa đảo cũng đang lợi dụng những tiến bộ trong công nghệ. Nhiều vụ lừa đảo hiện nay sử dụng trí tuệ nhân tạo, bao gồm cả việc nhân bản giọng nói và tạo ra các video giả mạo sâu.

“Những vụ lừa đảo đầu tư đã tăng mạnh trong những năm gần đây, với các kẻ lừa đảo ngày càng nhắm vào các nhà đầu tư thông qua các quảng cáo cơ hội đầu tư hấp dẫn trong các lĩnh vực như bất động sản, năng lượng và tiền điện tử. Những vụ lừa đảo này thường lợi dụng lòng tin, khiến nhiều người đầu tư số tiền lớn mà không có sự thẩm định kỹ lưỡng,” theo Vijay Valecha, giám đốc đầu tư của Century Financial tại Dubai.

Lừa đảo Ponzi

Bà Soltani cảnh báo rằng những kẻ lừa đảo thường tạo ra các chương trình đầu tư giả mạo bằng cách lợi dụng tên tuổi hoặc logo của các công ty có uy tín để dụ dỗ mọi người tham gia đầu tư, hứa hẹn phần thưởng cao và rủi ro thấp.

Bà cho biết: "Những kẻ lừa đảo này sử dụng tiền của các nhà đầu tư mới để trả lợi nhuận cho những nhà đầu tư ban đầu, nhưng mục tiêu chính của chúng là lôi kéo ngày càng nhiều người tham gia đầu tư."

"Họ có thể tạo ra các đánh giá giả mạo từ khách hàng và xây dựng một trang web chuyên nghiệp để lừa gạt những nhà đầu tư tiềm năng. Nếu một cơ hội đầu tư nào đó có vẻ quá tốt để là sự thật, bạn cần phải nghiên cứu thật kỹ về nó."

Ông Vijay Valecha cho biết, các kế hoạch Ponzi thường đi kèm với những sự kiện xa hoa và được người nổi tiếng chứng thực để tạo vẻ đáng tin cậy.

Ông đã dẫn chứng một vụ gần đây liên quan đến BlueChip Group, một công ty có trụ sở tại Dubai, hứa hẹn sẽ mang lại lợi nhuận hàng tháng 3%, tương đương 36% mỗi năm, cho các nhà đầu tư. Tuy nhiên, vào tháng 3, công ty này đã biến mất với số tiền ước tính lên đến 250 triệu dirham (khoảng 68,1 triệu đô la Mỹ), gây thiệt hại cho gần 800 nhà đầu tư.

Ông Valecha cũng cho biết thêm rằng kế hoạch lừa đảo này được điều hành bởi Ravindra Nath Soni, người trước đây đã điều hành Acme Management Consultancy – một công ty cũng đã biến mất cách đây bốn năm.

Carol Glynn, người sáng lập Conscious Financial Coaching, nhận định rằng loại lừa đảo Ponzi là một trong những hình thức lừa đảo lâu đời nhất trên thế giới.

Bà cảnh báo rằng ban đầu, những nhà đầu tư tham gia sớm thường nhận được tiền theo đúng lời hứa, nhưng khi số lượng nhà đầu tư giảm dần và kế hoạch này không còn khả thi, những kẻ tổ chức sẽ biến mất cùng với toàn bộ số tiền còn lại.

Lừa đảo qua mạng

Ben Bolger, một chuyên gia lập kế hoạch tài chính tại Abu Dhabi, cho biết rằng các vụ lừa đảo qua mạng thường liên quan đến những kẻ giả danh là nhân viên ngân hàng địa phương hoặc cơ quan chính phủ như Bộ Nội vụ, Bộ Công an.

Ông giải thích rằng những kẻ lừa đảo này thường yêu cầu nạn nhân cung cấp các thông tin nhạy cảm như số chứng minh nhân dân, thông tin thẻ tín dụng, mật khẩu ngân hàng, hoặc mã OTP (mật khẩu dùng một lần) để "sửa" các sự cố tài khoản.

Bolger cảnh báo rằng những tin nhắn này thường tạo ra cảm giác cấp bách, gây áp lực để buộc nạn nhân phải hành động nhanh chóng mà không có cơ hội xác minh tính xác thực của yêu cầu.

Kẻ lừa đảo thường yêu cầu nạn nhân cung cấp các thông tin nhạy cảm như số chứng minh nhân dân, thông tin thẻ tín dụng, mật khẩu ngân hàng, hoặc mã OTP

Lừa đảo xổ số và giải thưởng

Theo ông Bolger, các vụ lừa đảo liên quan đến xổ số và giải thưởng cũng thường xảy ra khi kẻ lừa đảo tuyên bố rằng nạn nhân đã trúng một giải thưởng lớn hoặc xổ số từ các thương hiệu hoặc tổ chức nổi tiếng.

Những kẻ này thường yêu cầu nạn nhân trả trước một khoản phí xử lý hoặc thuế để nhận giải thưởng. Họ thậm chí có thể yêu cầu nạn nhân cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng, số CMND, hoặc số hộ chiếu để "xử lý" giải thưởng.

Bolger cảnh báo rằng đây thực chất là những mưu đồ nhằm đánh cắp tiền hoặc thông tin cá nhân của nạn nhân, vì giải thưởng thực tế không tồn tại.

Lừa đảo giao dịch

Rupert Connor cho biết, một hình thức lừa đảo phổ biến khác là gian lận trong giao dịch ngoại hối, khi các cá nhân hoặc công ty hứa hẹn lợi nhuận khổng lồ từ giao dịch ngoại hối nhưng thường sử dụng các nền tảng không được cấp phép hoặc tạo ra các tài khoản giao dịch giả để lừa đảo các nhà đầu tư.

Bà Alison Soltani cũng bổ sung rằng những kẻ lừa đảo thường tạo ra các nhóm giao dịch giả mạo và nếu có số điện thoại của bạn, chúng sẽ thêm bạn vào các nhóm WhatsApp hoặc các nền tảng mạng xã hội khác.

"Họ thường mạo danh một công ty lớn, uy tín và giới thiệu về một cơ hội đầu tư hoặc giao dịch mới hấp dẫn, thường kèm theo rủi ro thấp và phần thưởng hứa hẹn cao," bà Soltani cho biết.

Carol Glynn nhận xét rằng một số nền tảng lừa đảo đảm bảo mức lợi nhuận hàng tháng cao không tưởng từ giao dịch ngoại hối mà không có rủi ro đối với vốn gốc. Bà cảnh báo: "Mặc dù giao dịch ngoại hối hợp pháp có thể mang lại lợi nhuận, nhưng không có nền tảng nào đáng tin cậy đảm bảo lợi nhuận mà không có rủi ro."

"Nếu bạn nhận được lời hứa về một khoản đầu tư không có rủi ro, đó là một dấu hiệu cảnh báo và khả năng cao là bạn đang bị lừa. Nạn nhân thường mất đi khoản đầu tư ban đầu sau khi tin vào sự an toàn giả tạo và lời hứa lợi nhuận cao."

Lừa đảo tiền điện tử

Lừa đảo tiền điện tử đã trở nên phổ biến hơn trong những năm gần đây, khi những kẻ lừa đảo quảng bá các nền tảng và cơ hội giao dịch tiền điện tử giả mạo thông qua mạng xã hội và email.

Đôi khi, những kẻ này còn sử dụng người nổi tiếng hoặc những lời chứng thực giả mạo để xây dựng sự uy tín, hứa hẹn những khoản lợi nhuận không thực tế.

Những kẻ lừa đảo có thể đưa ra lợi nhuận ban đầu để dụ dỗ nạn nhân đầu tư thêm tiền, sau đó ngừng liên lạc và nạn nhân sẽ mất sạch tiền mà không thể lấy lại.

Ông Valecha chia sẻ rằng những kẻ lừa đảo tiền điện tử thường sử dụng các kỹ thuật lừa đảo như phát hành tiền ảo ban đầu (ICO) hoặc airdrop để lừa đảo.

"Những vụ lừa đảo 'giật thảm' thường xảy ra khi các nhà phát triển thu hút các nhà đầu tư tham gia một dự án tiền điện tử, sau đó từ bỏ dự án và bỏ chạy với số tiền đầu tư trước khi hoàn thành, khiến các nhà đầu tư mất hết tài sản," ông Valecha giải thích.

"Những vụ lừa đảo ICO liên quan đến việc tạo ra các loại tiền điện tử gian lận và thu hút các nhà đầu tư bằng những lời hứa sai lệch về tiềm năng tăng trưởng, nhưng sau đó không thực hiện bất kỳ cam kết nào. Mặc dù hình thức lừa đảo này hiện đã ít phổ biến hơn, các vụ lừa đảo tương tự đã xuất hiện dưới hình thức chào bán trao đổi ban đầu (IEO) hoặc chào bán DEX ban đầu (IDO)."

"Thêm vào đó, các vụ lừa đảo airdrop thường liên quan đến các chương trình tặng thưởng giả, trong đó những kẻ lừa đảo hứa sẽ tặng token miễn phí để đổi lấy tiền điện tử hoặc thông tin cá nhân của nạn nhân, sau đó biến mất sau khi nhận được tiền hoặc dữ liệu. Những vụ lừa đảo tiền điện tử đáng chú ý bao gồm Habibi Coin, OneCoin, và GainBitcoin."