Tiếp tục rà soát để cắt giảm tối đa giấy phép kinh doanh

Tại phiên thảo luận tổ về dự án Luật Đầu tư (sửa đổi) chiều 11/11, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, cùng với việc Chính phủ đề xuất bỏ 25 ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục rà soát để cắt giảm thêm các loại giấy phép không còn phù hợp, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Theo dự thảo luật, 25 ngành, nghề dự kiến không còn phải xin giấy phép kinh doanh, trong đó có dịch vụ kế toán, xuất khẩu gạo, kinh doanh tạm nhập - tái xuất thực phẩm đông lạnh... Việc cắt giảm này nhằm tháo gỡ rào cản gia nhập thị trường, khuyến khích quyền tự do kinh doanh của người dân và doanh nghiệp.

Tuy nhiên, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho rằng danh mục 25 ngành, nghề nói trên vẫn còn hạn chế. “Cần tiếp tục rà soát, cắt giảm tối đa các ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, tránh chồng chéo, phiền hà cho doanh nghiệp”, ông nói, đồng thời khẳng định Bộ Tài chính sẽ kiến nghị Chính phủ xem xét điều chỉnh thêm trong thời gian tới.

Tiếp tục rà soát để cắt giảm tối đa giấy phép kinh doanh

GS. Hoàng Văn Cường, Ủy viên kiêm nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, đề xuất chia các ngành, nghề kinh doanh có điều kiện thành hai nhóm. Nhóm thứ nhất là “tiền kiểm” - chỉ áp dụng với các lĩnh vực đặc thù như an ninh, quốc phòng, y tế, liên quan trực tiếp đến sức khỏe, an toàn người dân. Nhóm còn lại nên chuyển sang “hậu kiểm”, tức là không cần xin giấy phép trước khi hoạt động, cơ quan quản lý chỉ kiểm tra, giám sát trong quá trình thực hiện.

Đáng chú ý, một số ý kiến cho rằng không nên bỏ điều kiện kinh doanh đối với dịch vụ kế toán và khai thuế. GS. Hoàng Văn Cường nêu rõ, người làm kế toán, khai thuế phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về hồ sơ kê khai, nhất là trong bối cảnh từ năm 2026, hộ kinh doanh sẽ chuyển từ nộp thuế khoán sang kê khai. “Nếu bỏ điều kiện kinh doanh, có thể xảy ra tình trạng khai khống, tiếp tay cho hành vi trốn thuế”, ông cảnh báo.

Về thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư, dự thảo luật cũng đề xuất chuyển từ UBND cấp tỉnh sang Chủ tịch UBND tỉnh nhằm tăng tính phân cấp, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ. Đại biểu Trần Việt Anh (Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội) cho rằng chủ trương này phù hợp với tinh thần cải cách, song cần có cơ chế kiểm soát quyền lực chặt chẽ để tránh lạm quyền và đảm bảo minh bạch.

Ngoài ra, dự thảo cũng đề xuất đơn giản hóa thủ tục đầu tư ra nước ngoài. Theo đó, các dự án có quy mô dưới 20 tỷ đồng chỉ cần đăng ký giao dịch ngoại hối với Ngân hàng Nhà nước. Với dự án từ 20 tỷ đồng trở lên hoặc thuộc lĩnh vực đầu tư có điều kiện, nhà đầu tư vẫn phải xin cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.

Tuy nhiên, một số đại biểu như ông Trần Việt Anh cho rằng nên giữ nguyên quy định hiện hành về chấp thuận chủ trương và cấp giấy chứng nhận đầu tư, vì đây là công cụ quản lý hữu hiệu, giúp Nhà nước kiểm soát toàn bộ quá trình đầu tư, bảo đảm an ninh kinh tế và lợi ích quốc gia.

Dự kiến, dự án Luật Đầu tư (sửa đổi) sẽ được Quốc hội thảo luận tại hội trường ngày 27/11 và biểu quyết thông qua vào ngày 11/12 tới.