Sắp cắt giảm loạt quy định lĩnh vực vận tải đường bộ, doanh nghiệp hưởng lợi

Bộ Xây dựng vừa gửi công văn đến Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các bộ, ngành, UBND các tỉnh, thành phố, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cùng các hiệp hội vận tải ô tô để lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số nghị định trong lĩnh vực đường bộ.

Dự thảo tập trung sửa đổi Nghị định số 158/2024/NĐ-CP về hoạt động vận tải đường bộ và Nghị định số 165/2024/NĐ-CP quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Đường bộ và Điều 77 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ.

Một trong những nội dung trọng tâm là điều chỉnh các điều 13, 14 và 16 của Nghị định 158/2024/NĐ-CP theo hướng bãi bỏ các yêu cầu không còn phù hợp thực tiễn, gây tốn kém chi phí hoặc làm kéo dài thời gian xử lý thủ tục.

Sắp cắt giảm loạt quy định lĩnh vực vận tải đường bộ, doanh nghiệp hưởng lợi

Đặc biệt, thủ tục cấp và thu hồi Giấy phép kinh doanh vận tải, phù hiệu xe và giấy phép liên vận quốc tế sẽ được rút gọn và chuyển hoàn toàn sang hình thức điện tử thông qua ứng dụng VNeID. Cách làm này được kỳ vọng sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể thời gian, chi phí đi lại và chi phí hành chính.

Đại diện một doanh nghiệp vận tải tại Hà Nội nhận định: “Doanh nghiệp vận tải nhiều năm qua phải chịu áp lực lớn từ thủ tục hành chính, nhất là khâu xin – cấp phép. Nếu các sửa đổi này được thông qua, đó sẽ là cú hích lớn giúp giảm chi phí tuân thủ và nâng cao năng lực cạnh tranh.”

Song song với đó, dự thảo cũng bỏ yêu cầu chứng minh quyền sở hữu phương tiện, đơn giản hóa quy định về nhân sự điều hành, và cho phép nộp bản sao điện tử thay cho bản gốc công chứng nếu đáp ứng yêu cầu xác thực. Các thủ tục về thuê phương tiện, hợp đồng hợp tác, cho thuê tài chính cũng được mở rộng hình thức chứng minh, tạo sự linh hoạt hơn cho doanh nghiệp trong huy động nguồn lực.

Đáng chú ý, quy trình cấp và cấp lại phù hiệu xe được rút ngắn còn 2 ngày làm việc, đồng thời cho phép doanh nghiệp nộp hồ sơ cấp lại trước 15 ngày khi phù hiệu sắp hết hạn - điều này giúp các đơn vị vận tải lớn có hàng trăm xe hoạt động liên tục chủ động hơn trong kế hoạch vận hành.

Dự thảo cũng nhấn mạnh nguyên tắc bảo đảm cạnh tranh bình đẳng, minh bạch giữa các loại hình vận tải, tiếp tục phân định rõ ràng giữa kinh doanh vận tải và vận tải nội bộ, đồng thời siết chặt trách nhiệm của chủ doanh nghiệp đối với lái xe được thuê, phù hợp với tinh thần Kết luận 45-KL/TW và Chỉ thị 23-CT/TW của Ban Bí thư.

Ngoài ra, Bộ Xây dựng cũng tiến hành rà soát toàn bộ các hiệp định vận tải quốc tế mà Việt Nam là thành viên (với Lào, Campuchia, Trung Quốc, ASEAN...), nhằm đảm bảo tính tương thích với thông lệ quốc tế, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp Việt Nam tham gia các tuyến vận tải xuyên biên giới.

Theo các chuyên gia, việc sửa đổi lần này thể hiện tư duy điều hành mới – coi trọng giảm rào cản hành chính, tăng cường chuyển đổi số và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực vận tải – ngành đang chịu áp lực cạnh tranh ngày càng lớn từ thương mại điện tử và logistics xuyên biên giới.

Hiện cả nước có hơn 70.000 doanh nghiệp và hàng trăm nghìn phương tiện đang hoạt động trong lĩnh vực vận tải đường bộ – một mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng hàng hóa nội địa. Việc cắt giảm điều kiện kinh doanh, số hóa thủ tục hành chính và đẩy mạnh phân cấp được xem là bước tháo gỡ thiết thực, góp phần giảm chi phí logistics quốc gia, hiện vẫn ở mức 16–17% GDP, cao hơn đáng kể so với nhiều nước trong khu vực.

Khi các nghị định sửa đổi được ban hành, cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng sẽ tiết kiệm hàng trăm tỷ đồng mỗi năm nhờ giảm thời gian làm thủ tục, chi phí in ấn, chứng nhận, kiểm định. Đồng thời, mô hình quản lý điện tử qua VNeID cũng giúp cơ quan chức năng giám sát kịp thời, chính xác và minh bạch hơn.

Đại diện Cục Đường bộ Việt Nam cho biết: “Nhìn tổng thể, dự thảo nghị định sửa đổi lần này không chỉ mang tính kỹ thuật, mà còn là bước thể chế hóa Nghị quyết 66/NQ-CP, cụ thể hóa mục tiêu Chính phủ số, hướng đến môi trường kinh doanh thuận lợi, bình đẳng và hiện đại cho toàn ngành vận tải, đồng thời bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trên các tuyến đường.”