Thứ sáu 24/07/2026 16:28
Hotline: 024.355.63.010
Kinh doanh

Cách để linh hoạt về con đường sự nghiệp của riêng bạn

17/01/2022 10:00
Ngày nay không có cái gọi là đường thẳng dẫn đến thành công trong sự nghiệp và những năm qua đã tạo ra một môi trường mà tất cả chúng ta đều phải quen với sự thay đổi liên tục và sự phức tạp ngày càng tăng. Huấn luyện là một cách có giá trị để tạo ra
Tự huấn luyện cho bản thân về con đường sự nghiệp là cần thiết trong thời điểm hiện nay
Tự huấn luyện cho bản thân về con đường sự nghiệp là cần thiết trong thời điểm hiện nay. (Ảnh: Growing Self Counseling and Coaching)

Huấn luyện giúp chúng ta hiểu rõ bản thân, tìm ra các lựa chọn mới và không gặp khó khăn, nhưng cơ hội dành thời gian với một huấn luyện viên có trình độ chỉ dành cho một số ít cá nhân và tổ chức may mắn có đủ khả năng. Chúng tôi biết huấn luyện có thể làm cho công việc tốt hơn, nhưng chúng tôi cần một cách tốt hơn để làm cho nó hiệu quả với tất cả mọi người.

Để có thể tiếp cận huấn luyện, chúng ta cần mở rộng định nghĩa của nó từ một người sang một cách tiếp cận. Một phần quan trọng của việc áp dụng phương pháp huấn luyện là học tập các kỹ năng để có thể tự huấn luyện bản thân trong sự nghiệp của mình. Điều này không thay thế giá trị của các cuộc trò chuyện nghề nghiệp với người khác - nếu có, nó ngược lại bằng cách đưa bạn vào vị trí để có các cuộc trò chuyện huấn luyện có ý nghĩa hơn với nhiều người, như người quản lý, đồng nghiệp và người cố vấn. Các kỹ năng tự huấn luyện giúp tăng tốc độ nhận thức về bản thân và khả năng tự lập của bạn, giúp bạn định hướng sự nghiệp của mình một cách tự tin và có kiểm soát hơn.

Tự huấn luyện là kỹ năng đặt câu hỏi để nâng cao nhận thức về bản thân và đưa ra hành động tích cực. Mọi người đều có thể học cách tự huấn luyện, bất kể kinh nghiệm hay chuyên môn. Cần phải luyện tập và đôi khi có thể cảm thấy không thoải mái, nhưng sự chăm chỉ sẽ rất xứng đáng. Khi chúng ta phát triển các ý tưởng và hành động của riêng mình để đối phó với những thách thức mà chúng ta trải qua trong sự nghiệp của mình, chúng ta sẽ tăng khả năng phục hồi và giảm bớt sự phụ thuộc vào người khác.

Để bắt đầu tự huấn luyện, hãy phát triển ba kỹ năng này.

Nhận thức về bản thân

Để đạt được mức độ nhận thức cao về bản thân, chúng ta cần nhìn rõ bản thân mình và hiểu người khác về chúng ta như thế nào. Nhận thức về bản thân không ngẫu nhiên xuất hiện - chúng tôi biến nó thành hiện thực. Dưới đây là hai cách để nâng cao nhận thức về bản thân mà bạn có thể tích hợp vào ngày làm việc của mình.

Tạo một bản đồ tư duy dài năm phút: Thời gian tập trung để suy nghĩ về bản thân hiếm khi lọt vào đầu danh sách việc cần làm của chúng ta. Tuy nhiên, khi chúng ta nâng cao nhận thức về cách các giá trị và niềm tin thúc đẩy hành động của chúng ta, chúng ta có thể có ý thức hơn về những lựa chọn mà chúng ta đưa ra trong tương lai.

Tạo một bản đồ tư duy dài 5 phút có thể giúp bạn nhanh chóng hiểu rõ hơn về phản ứng của bạn trước một thách thức nghề nghiệp. Để làm điều này, hãy viết thử thách của bạn ở giữa trang, sau đó ghi lại bất kỳ phản ánh nào bạn có về cái gì, ai, khi nào và tại sao của thử thách và xem bạn nhận thấy gì. Ví dụ: nếu bạn có một mối quan hệ khó khăn với một người nào đó tại nơi làm việc, bạn có thể phản ánh nhu cầu được mọi người thích của bạn (một cái nhìn sâu sắc về "lý do") hoặc bạn có thể đi đến kết luận rằng những người bạn cảm thấy khó khăn chỉ tình cờ làm việc khác với bạn (một cái nhìn sâu sắc về “ai”). Bạn làm điều này càng thường xuyên, bạn sẽ càng nhận thấy những khuôn mẫu trong suy nghĩ của mình có thể có lợi hoặc chống lại bạn tại nơi làm việc. Sự tự nhận thức này sẽ giúp bạn không gặp khó khăn khi học cách tự huấn luyện bản thân.

Hiểu ý định so với tác động: Để phát hiện những lỗ hổng trong nhận thức về bản thân mà chúng ta cần khắc phục, chúng ta cần hiểu liệu những gì chúng ta muốn được biết đến có phù hợp với cách chúng ta thể hiện tại nơi làm việc hay không. Để tự khám phá điều này, hãy nghĩ về ba tình huống quan trọng trong tuần mà bạn có cái nhìn rõ ràng về cách bạn muốn thể hiện. Đối với mỗi tình huống, hãy tóm tắt ý định của bạn chỉ bằng một từ. Ví dụ: bạn có thể muốn trở nên “đáng tin cậy” trong một bài thuyết trình hoặc “cộng tác” trong một cuộc họp nhóm. Sau mỗi tình huống, hãy yêu cầu ít nhất một người có liên quan mô tả tác động của bạn từ quan điểm của họ bằng một từ. Câu hỏi này có thể giống như:"Bạn sẽ sử dụng từ nào để tóm tắt cách tiếp cận của tôi trong cuộc họp hôm nay?" hoặc "Bạn sẽ sử dụng từ nào để mô tả tác động của tôi khi trình bày?" So sánh ý định của bạn với phản hồi mà bạn nhận được về tác động của mình sẽ giúp bạn biết liệu bạn có khả năng tự nhận thức về bản thân hay không hay một khoảng cách tiềm ẩn và cơ hội để phát triển.

Câu hỏi dành cho huấn luyện chính bạn - Coach-Yourself Questions (CYQ)

Tự hỏi bản thân những câu hỏi huấn luyện sâu sắc sẽ mở ra suy nghĩ của bạn và hỗ trợ bạn xác định những hành động sẽ giúp bạn đạt được tiến bộ tích cực. Bạn có thể đánh giá chất lượng câu hỏi của mình bằng cách sử dụng ba chữ O dưới đây:

Mở (Open): CYQ bắt đầu với ai, cái gì, tại sao, ở đâu, khi nào hoặc bằng cách nào, không phải là một câu hỏi đóng với câu trả lời có hoặc không. Nếu bạn thấy mình đang hỏi một câu hỏi đóng, chẳng hạn như "Tôi có thích công việc của mình không?" hãy hỏi lại nó một cách cởi mở: "Tôi thích gì về công việc của mình?" Kết quả là bạn sẽ nhận được nhiều thông tin chi tiết hơn.

Quyền sở hữu (Ownership): Các CYQ tập trung vào quyền sở hữu và luôn bao gồm “Tôi”. Thay vì, "Làm thế nào mà người đó tiến bộ nhanh hơn tôi?" câu hỏi trở thành, "Làm thế nào tôi có thể đẩy nhanh tiến trình của mình?" Nếu bạn thấy mình đang đổ lỗi cho người khác hoặc các yếu tố bên ngoài khi tự huấn luyện, đó là tín hiệu cho thấy bạn cần tập trung lại vào những gì bạn có thể kiểm soát. Bằng cách xác định các hành động của chính mình, bạn sẽ cam kết hơn trong việc thực hiện thay đổi.

Một điều một lúc (One-at-a-time): Tránh câu hỏi “xếp chồng”, nơi bạn đặt nhiều câu hỏi cùng một lúc. Thay vì hỏi, "Tại sao tôi lại thiếu thời hạn và cảm thấy mất kiểm soát thời gian của mình?" bạn lần lượt hỏi và trả lời từng câu hỏi: "Tại sao tôi lại thiếu thời hạn?" và "Tại sao tôi cảm thấy mất kiểm soát thời gian của mình?" Đặt câu hỏi từng câu một giúp bạn tạo ra nhiều lựa chọn và hành động hơn như một phần của phương pháp huấn luyện của bạn.

Đây là năm CYQ giúp bạn bắt đầu:

- Điều gì mang lại cho tôi nhiều năng lượng nhất trong công việc?

- Khi nào tôi để niềm tin vào bản thân kìm hãm mình?

- Khi nào tôi tin tưởng vào bản thân kìm hãm mình?

- Ai có thể cho tôi một góc nhìn khác về thách thức nghề nghiệp của tôi?

- Điều gì tôi muốn trở thành sự thật trong thời gian 12 tháng mà điều đó không đúng với ngày hôm nay?

Lắng nghe bản thân

Để tự huấn luyện bản thân, chúng ta cần có kỹ năng lắng nghe những suy nghĩ và niềm tin thông báo cho hành động của chúng ta. Tuy nhiên, sự mất tập trung và khó chịu có thể khiến tâm trí chúng ta đi lang thang hoặc bị thu hút về những thứ dễ thực hiện hơn. Khi sự chú ý của chúng ta bị chuyển hướng, chúng ta không đạt được chiều sâu của sự phản ánh giúp chúng ta suy nghĩ hoặc hành động khác đi. Có một số kỹ thuật bạn có thể thực hành khi học cách lắng nghe bản thân.

Tìm những điểm mâu thuẫn của bạn: Tất cả chúng ta đều bị phân tâm. Hiểu được điều này xảy ra khi nào và ở đâu là một phần quan trọng để đảm bảo bạn không làm theo cách của mình khi học cách tự huấn luyện. Tìm cách tăng cường xích mích giữa bạn và sự suy giảm khả năng mất tập trung của bạn có thể ngăn nó ảnh hưởng đến nỗ lực tự huấn luyện của bạn. Ví dụ: nếu công nghệ là điểm yếu của bạn, bạn có thể tìm thấy xích mích bằng cách để thiết bị của mình trong phòng khác. Nếu người khác tạo ra vấn đề cho sự tập trung của bạn, hãy thử huấn luyện bản thân trong một quán cà phê hoặc vào đầu một ngày trước khi những yêu cầu của công việc khiến bạn phân tâm.

Trở thành người bạn tốt nhất của bản thân: Một phần của việc tự huấn luyện là học người để lắng nghe trong đầu bạn. Tất cả chúng ta đều có một huấn luyện viên bên trong và một nhà phê bình bên trong, và sẽ có lúc người chỉ trích bên trong của bạn sẽ xâm nhập và bắt đầu kiểm soát. Điều này có thể giống như "Tôi không đủ thông minh để tìm ra điều này" hoặc "Tôi không thể làm điều này, vì vậy tôi nên từ bỏ ngay bây giờ."

Để làm yên lòng những chỉ trích nội tâm trong bạn, hãy thử nói chuyện với chính mình giống như cách mà người bạn thân nhất của bạn sẽ nói với bạn. Hãy tưởng tượng bạn đang trò chuyện với người đó và viết ra ba câu ủng hộ mà họ sẽ nói. Có lẽ chúng sẽ nhắc nhở bạn về những thành công trước đây hoặc cách bạn đã vượt qua nghịch cảnh trước đây. Hoặc có thể họ sẽ nói về việc họ ngưỡng mộ sự quyết tâm và dũng cảm của bạn đến mức nào. Hãy ghi nhớ người này khi người chỉ trích nội tâm của bạn xâm nhập.

Sự nghiệp của chúng ta có thể thường không chắc chắn, nhưng tự huấn luyện là một khả năng mà chúng ta đều có thể kiểm soát. Cam kết phát triển các kỹ năng tự huấn luyện có thể giúp bạn vượt qua những trở ngại và mở ra nhiều cơ hội hơn cho sự phát triển của bạn. Nếu có một kỹ năng nào đó mà bạn dành thời gian học hỏi, thực hành và cải thiện vào năm 2022, thì việc tự huấn luyện là một nơi tốt để bắt đầu.

Anh Đức

Tin bài khác
Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nói gì về cơ hội của F&B Việt?

Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nói gì về cơ hội của F&B Việt?

Chuyên gia marketing Hermawan Kartajaya nhận định F&B Việt có nhiều cơ hội chinh phục thị trường quốc tế, đặc biệt tại Indonesia. Theo ông, chìa khóa thành công không chỉ nằm ở chất lượng sản phẩm mà còn ở khả năng xây dựng thương hiệu, kể câu chuyện văn hóa và ứng dụng tư duy Marketing 7.0.
Xây thương hiệu để bán giá trị, không bán giá rẻ

Xây thương hiệu để bán giá trị, không bán giá rẻ

Trong kỷ nguyên AI và chuyển đổi số, lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp không còn đến từ quy mô hay giá bán thấp mà nằm ở khả năng tạo dựng thương hiệu, xây dựng hệ sinh thái khách hàng và mang lại giá trị khác biệt.
Marketing AI mở lối tăng trưởng từ dữ liệu khách hàng

Marketing AI mở lối tăng trưởng từ dữ liệu khách hàng

Marketing AI mở ra giai đoạn mới khi doanh nghiệp cạnh tranh bằng khả năng thấu hiểu khách hàng thay vì chỉ tăng ngân sách quảng cáo. Tại Diễn đàn "The Future of Business – Thương hiệu, Đổi mới sáng tạo và Tăng trưởng trong Kỷ nguyên Số" ngày 22/7/2026, các chuyên gia khẳng định AI chỉ tạo lợi thế khi gắn với chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu và nâng cao trải nghiệm khách hàng.
KPMG Australia “đổi tướng” sau khủng hoảng kiểm toán

KPMG Australia “đổi tướng” sau khủng hoảng kiểm toán

Việc bổ nhiệm ông John Sams vào ghế Tổng giám đốc điều hành được kỳ vọng giúp KPMG Australia ổn định bộ máy và khôi phục niềm tin, trong bối cảnh bê bối rò rỉ thông tin mật tiếp tục gây sức ép lên hãng kiểm toán này.
Từ phòng thí nghiệm đến thị trường: Bài toán khó của những sáng chế "Made in Vietnam"

Từ phòng thí nghiệm đến thị trường: Bài toán khó của những sáng chế "Made in Vietnam"

Không ít công trình nghiên cứu khoa học tại Việt Nam được đánh giá có giá trị chuyên môn, nhưng lại gặp khó khăn trên con đường bước ra thị trường. Khoảng cách giữa phòng thí nghiệm và đời sống vẫn là một trong những điểm nghẽn lớn của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Hành trình nghiên cứu thiết bị bảo vệ mạch điện tích hợp hệ thống đa tầng chống hồ quang điện của GS.TS. Trần Văn Tín và các cộng sự là một ví dụ cho thấy, để một sáng chế tạo ra giá trị xã hội, cần nhiều hơn một kết quả nghiên cứu thành công.
Meta bị kiện vì cáo buộc dùng AI để chọn nhân viên sa thải

Meta bị kiện vì cáo buộc dùng AI để chọn nhân viên sa thải

Meta đang đối mặt với vụ kiện từ 26 nhân viên, cáo buộc công ty sử dụng AI để đánh giá và lựa chọn nhân sự trong đợt sa thải hồi đầu năm, khiến nhiều người đang nghỉ phép hợp pháp bị đối xử bất công.
Đầu tư cho lớp lãnh đạo kế cận trong chiến lược quốc tế hóa

Đầu tư cho lớp lãnh đạo kế cận trong chiến lược quốc tế hóa

Trong nhiều tập đoàn lớn trên thế giới, quy hoạch lãnh đạo được xem là một cấu phần của chiến lược tăng trưởng. Tại Việt Nam, xu hướng này đang dần hình thành khi các doanh nghiệp chuẩn bị nguồn lực cho giai đoạn quốc tế hóa.
BIM và bài toán nâng năng lực cạnh tranh của ngành xây dựng trong kỷ nguyên số

BIM và bài toán nâng năng lực cạnh tranh của ngành xây dựng trong kỷ nguyên số

Việc triển khai Mô hình thông tin công trình (BIM) không chỉ thực hiện lộ trình chuyển đổi số theo quy định của Chính phủ mà còn mở ra cơ hội nâng cao năng lực cạnh tranh, tối ưu chi phí và hiện đại hóa quản trị cho ngành xây dựng.
131 năm Swarovski, câu chuyện về một viên pha lê muốn thay thế kim cương

131 năm Swarovski, câu chuyện về một viên pha lê muốn thay thế kim cương

Năm 1895, khi Daniel Swarovski cùng hai người bạn là Franz Weis và Armand Kosmann thành lập công ty tại thị trấn Wattens của nước Áo, với cái tên ban đầu khá dài dòng là A Kosman Daniel Swarovski và Co, mang logo hình bông hoa Edelweiss, loài quốc hoa của nước Áo. Người đàn ông này sinh ra và lớn lên tại Bohemia thuộc Cộng hoà Séc, cái nôi sản xuất thủy tinh của châu Âu, cha của ông sở hữu một nhà máy sản xuất thủy tinh nhỏ, khi lớn lên cậu bé Daniel Swarovski học nghề trong công xưởng của gia đình.
Ford Motor 123 năm: Không phát minh ra ô tô nhưng thay đổi cách cả thế giới di chuyển

Ford Motor 123 năm: Không phát minh ra ô tô nhưng thay đổi cách cả thế giới di chuyển

Năm 1903, Henry Ford không phải người đầu tiên chế tạo ô tô. Karl Benz đã làm điều đó từ năm 1885. Daimler, Peugeot và nhiều tên tuổi châu Âu khác đã đi trước ông cả thập kỷ. Nhưng Henry Ford đã làm một thứ mà không ai trong số đó làm được, đó là phát minh ra hệ thống sản xuất khiến ô tô trở thành thứ mà người bình thường có thể mua được.
Merck 358 năm: Từ hiệu thuốc gia đình trở thành tập đoàn khoa học và công nghệ lâu đời nhất thế giới

Merck 358 năm: Từ hiệu thuốc gia đình trở thành tập đoàn khoa học và công nghệ lâu đời nhất thế giới

Năm 1668, Friedrich Jacob Merck mua lại một hiệu thuốc nhỏ mang tên Engel Apotheke tại thành phố Darmstadt, Đức. Ông không biết mình vừa đặt nền móng cho thứ sẽ trở thành một trong những tập đoàn khoa học và công nghệ lớn nhất hành tinh 358 năm sau đó.
American Express 176 năm: Niềm tin khách hàng là tài sản không thể sao chép

American Express 176 năm: Niềm tin khách hàng là tài sản không thể sao chép

Năm 1850, tại Buffalo (New York, Mỹ), Henry Wells, William Fargo và John Butterfield thành lập American Express với nhiệm vụ ban đầu là vận chuyển hàng hóa và tiền mặt an toàn trên những tuyến đường đang mở rộng về phía Tây nước Mỹ. Ít ai có thể hình dung doanh nghiệp vận tải nhỏ ngày ấy sẽ phát triển thành một trong những thương hiệu dịch vụ tài chính giá trị nhất thế giới. Điều làm nên sức bền của American Express không chỉ là quy mô hay công nghệ, mà còn là khả năng xây dựng niềm tin với khách hàng qua nhiều thế hệ.
Schneider Electric gần 190 năm: Công thức tồn tại ở tâm điểm mọi cuộc cách mạng công nghiệp toàn cầu

Schneider Electric gần 190 năm: Công thức tồn tại ở tâm điểm mọi cuộc cách mạng công nghiệp toàn cầu

Năm 1836, tại một xưởng luyện kim nhỏ ở Le Creusot, nước Pháp, anh em nhà Schneider không hề biết rằng họ vừa đặt viên gạch đầu tiên cho một doanh nghiệp sẽ tồn tại gần hai thế kỷ, đi qua đúng bốn cuộc cách mạng công nghiệp mà không một lần đứng ngoài cuộc. Từ thép, họ chuyển sang điện. Từ điện, họ chuyển sang tự động hóa. Và hôm nay, khi cả thế giới đang chạy đua với AI và chuyển đổi xanh, Schneider Electric một lần nữa đứng ở chính giao điểm mà nhân loại đang hướng tới. Đó không phải may mắn. Đó là một công thức được lặp lại có chủ đích suốt 190 năm.
Hermès gần 190 năm: Thương hiệu chậm chắc lại càng đắt giá

Hermès gần 190 năm: Thương hiệu chậm chắc lại càng đắt giá

Trong một thế giới chạy đua với tốc độ, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo (AI), Hermès vẫn kiên định với một con đường hoàn toàn khác. Thương hiệu gần 190 năm tuổi này không bán sự hào nhoáng hay địa vị theo cách thông thường. Điều Hermès mang đến là giá trị của thời gian, tay nghề thủ công và sự tỉ mỉ, những yếu tố rất khó sao chép bằng công nghệ hay thuật toán.
Hitachi: Hơn 115 năm xây dựng hạ tầng công nghệ cho thế giới

Hitachi: Hơn 115 năm xây dựng hạ tầng công nghệ cho thế giới

Có những thương hiệu được biết đến nhờ một sản phẩm đình đám. Có những thương hiệu trở thành biểu tượng nhờ một phát minh thay đổi thời đại. Nhưng Hitachi lại chọn một con đường hoàn toàn khác, đps là âm thầm xây dựng những "xương sống" vô hình của nền kinh tế hiện đại.