Hai trong số các ngân hàng quốc doanh hàng đầu Trung Quốc, đồng thời thuộc nhóm tổ chức tài chính lớn nhất thế giới, bị cáo buộc trốn thuế hàng tỷ Nhân dân tệ và cấp tín dụng trái phép, theo kết luận của cơ quan kiểm toán tối cao nước này. Diễn biến cho thấy Bắc Kinh đang siết chặt giám sát lĩnh vực tài chính trong bối cảnh áp lực ngân sách gia tăng.
Theo báo cáo thường niên do Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc công bố ngày 23/6, Ngân hàng Trung Quốc (Bank of China) — một trong “bốn ông lớn” ngân hàng của nước này — đã trốn thuế 2,4 tỷ Nhân dân tệ, tương đương khoảng 352 triệu USD, trong giai đoạn từ tháng 4/2023 đến tháng 8/2025.
 |
| Ngân hàng Trung Quốc (Bank of China) là "ông lớn ngân hàng" đầu tiên của quốc gia tỷ dân bị nhắc tên trong báo cáo thường niên của Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc |
Theo cơ quan kiểm toán, ngân hàng đang quản lý khối tài sản trị giá hàng nghìn tỷ USD này đã yêu cầu nhân viên đóng góp từ 1-100 Nhân dân tệ/người để “đóng gói” 11 quỹ đầu tư tư nhân thành quỹ đại chúng, qua đó được hưởng diện miễn thuế.
Dù Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc hằng năm đều công bố các sai phạm liên quan đến thuế, việc nêu đích danh một ngân hàng quốc doanh lớn trong cáo buộc trốn thuế là điều hiếm thấy.
Báo cáo cũng cáo buộc Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc (Agricultural Bank of China), một ngân hàng khác thuộc nhóm “bốn ông lớn”, đã cấp trái phép 11 tỷ Nhân dân tệ vốn vay cho các dự án đất nông nghiệp trong giai đoạn từ tháng 12/2021 đến tháng 8/2025.
 |
| Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc là "ông lớn" tiếp theo bị Văn phòng Kiểm toán Quốc gia Trung Quốc đưa vào "sổ đen" tài khoá thường niên 2026 |
Theo báo cáo, một phần nguồn vốn này đã bị sử dụng sai mục đích, bao gồm việc mua các sản phẩm quản lý tài sản và trả nợ.
Hãng AFP cho biết đã liên hệ với các ngân hàng liên quan để đề nghị bình luận.
Theo truyền thông địa phương, Ngân hàng Trung Quốc cho biết “chân thành tiếp thu giám sát kiểm toán” và cam kết nâng cao năng lực tuân thủ.
Ngoài ra, Tập đoàn Everbright Trung Quốc, một định chế tài chính khác có sự hậu thuẫn của nhà nước, cũng bị báo cáo chỉ ra các yếu kém trong quản trị. Tính đến tháng 8/2025, tập đoàn này chưa kiểm soát hiệu quả một số công ty con; trong khi đó, một số doanh nghiệp đã lạm dụng thương hiệu Everbright, báo cáo nêu.
Các phát hiện trên được công bố trong bối cảnh nhiều chính quyền địa phương tại Trung Quốc đối mặt tình trạng hụt thu ngân sách sau giai đoạn suy giảm kéo dài của thị trường bất động sản. Điều này khiến Bắc Kinh tăng cường các biện pháp thực thi thuế, nhắm tới cả doanh nghiệp lớn và cá nhân có thu nhập cao.
Trên mạng xã hội Trung Quốc, nhiều người dùng bày tỏ bất ngờ trước thông tin một ngân hàng quốc doanh hàng đầu không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thuế.
“Số tiền thuế bị thất thoát đã chảy vào túi ai?”, một người dùng đặt câu hỏi, trong khi một số ý kiến khác kêu gọi xử phạt và truy thu khoản tiền liên quan.
“Nếu một ngân hàng đã trốn thuế 2,4 tỷ Nhân dân tệ, vậy những ngân hàng khác thì sao?”, một người dùng khác viết.
