Tiêu chuẩn bổ nhiệm lãnh đạo doanh nghiệp nhà nước mới, giới hạn tối đa 2 nhiệm kỳ tại một doanh nghiệp

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 181/2026/NĐ-CP ngày 21/5/2026 quy định về quản lý người giữ chức danh, chức vụ và người đại diện phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Nghị định quy định cụ thể việc quản lý, sử dụng người giữ chức danh, chức vụ tại doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ; kiểm soát viên và người đại diện phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp.

Theo quy định mới, việc quản lý người quản lý doanh nghiệp nhà nước, kiểm soát viên và người đại diện phần vốn nhà nước phải bảo đảm nguyên tắc Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ; đồng thời tuân thủ quy định của pháp luật về doanh nghiệp, quản lý vốn nhà nước tại doanh nghiệp và các quy định pháp luật liên quan.

Nghị định cũng nhấn mạnh yêu cầu thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ, phân định rõ trách nhiệm tập thể và trách nhiệm cá nhân, đặc biệt là trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác cán bộ; đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho cơ quan đại diện chủ sở hữu trực tiếp.

Đáng chú ý, người quản lý doanh nghiệp nhà nước, kiểm soát viên và người đại diện phần vốn nhà nước không thuộc nhóm cán bộ, công chức, viên chức.

Về thời hạn bổ nhiệm, Nghị định quy định mỗi lần bổ nhiệm giữ chức vụ quản lý có thời hạn 5 năm kể từ thời điểm quyết định có hiệu lực, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác.

Đối với chức danh Chủ tịch Hội đồng thành viên, thành viên Hội đồng thành viên và Chủ tịch công ty, một cá nhân không được bổ nhiệm quá 2 nhiệm kỳ tại cùng một doanh nghiệp. Tuy nhiên, trường hợp đã có trên 15 năm làm việc liên tục tại doanh nghiệp trước thời điểm được bổ nhiệm lần đầu thì không áp dụng giới hạn này. Thời gian công tác tại doanh nghiệp thành viên cũng được cộng dồn để tính thời gian làm việc liên tục.

Nghị định nêu rõ, trường hợp đã hết 2 nhiệm kỳ nhưng chưa đến tuổi nghỉ hưu, cấp có thẩm quyền sẽ xem xét bố trí công tác phù hợp.

Bên cạnh đó, Chính phủ cũng quy định cụ thể tiêu chuẩn, điều kiện bổ nhiệm người quản lý doanh nghiệp nhà nước. Theo đó, nhân sự được bổ nhiệm phải đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn chung theo quy định của Đảng, Nhà nước và tiêu chuẩn cụ thể của từng chức danh.

Đối với nhân sự tại chỗ, phải nằm trong quy hoạch của chức danh dự kiến bổ nhiệm hoặc tương đương trở lên; với nhân sự từ nơi khác, phải được quy hoạch ở chức danh tương đương. Các trường hợp đặc biệt do cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Nghị định cũng yêu cầu nhân sự phải có tối thiểu 12 tháng giữ chức vụ liền kề hoặc tương đương với chức danh dự kiến bổ nhiệm; có hồ sơ, lý lịch và kê khai tài sản, thu nhập đầy đủ; được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong 3 năm gần nhất; có kinh nghiệm chuyên môn, quản lý phù hợp với vị trí đảm nhiệm.

Ngoài ra, nhân sự được đề nghị bổ nhiệm lần đầu hoặc bổ nhiệm lên chức vụ cao hơn phải đủ tuổi công tác trọn một nhiệm kỳ. Người được bổ nhiệm cũng phải đáp ứng yêu cầu về sức khỏe và không thuộc các trường hợp bị cấm đảm nhiệm chức vụ, đang bị xử lý kỷ luật hoặc đang trong quá trình bị điều tra, truy tố, xét xử theo quy định pháp luật.