Trong báo cáo kết quả kinh doanh đầu tiên kể từ khi niêm yết, SpaceX cho biết doanh thu gần như tăng gấp đôi, nhờ đà bứt phá của Starlink và mảng trí tuệ nhân tạo (AI). Tuy vậy, ban lãnh đạo công ty cũng phát đi tín hiệu rằng chu kỳ đầu tư quy mô lớn cho các tham vọng dài hạn vẫn chưa dừng lại.
 |
| SpaceX tăng tốc với Starlink và AI, nhưng áp lực đầu tư còn lớn |
Doanh nghiệp do tỷ phú Elon Musk điều hành đặt mục tiêu đạt doanh thu 100 tỷ USD vào tháng 12, đồng thời kỳ vọng thời gian hoàn vốn dưới một năm đối với các khoản đầu tư mới vào hạ tầng điện toán AI. SpaceX cũng dự kiến phóng ít nhất 1.000 vệ tinh Starlink V3 thế hệ mới trong vòng một năm tới và mở rộng cạnh tranh sang lĩnh vực dịch vụ di động.
Kết quả kinh doanh quý kết thúc ngày 30/6 được xem là phép thử sớm đối với luận điểm đầu tư đằng sau mức định giá 1.750 tỷ USD của SpaceX: lợi nhuận từ mảng internet vệ tinh tăng trưởng nhanh có thể tạo nguồn lực tài chính cho chiến lược đầu tư tốn kém vào AI, trung tâm dữ liệu và tên lửa thế hệ mới, trước khi các mảng này đủ sức trở thành động lực tăng trưởng độc lập. Dù mảng AI đã ghi nhận những tín hiệu thương mại tích cực, ban lãnh đạo thừa nhận chi phí để mở rộng lĩnh vực này vẫn rất lớn.
“Chúng tôi tin rằng SpaceX đang xây dựng năng lực điện toán AI quy mô lớn với tốc độ nhanh hơn bất kỳ đối thủ nào, đồng thời cải thiện đáng kể các mô hình AI của mình”, ông Musk nói tại cuộc họp với nhà đầu tư sau khi công bố kết quả kinh doanh.
Trong giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 6, SpaceX ghi nhận doanh thu 7,8 tỷ USD, tăng mạnh so với mức 4,1 tỷ USD cùng kỳ năm trước và vượt xa dự báo của giới phân tích, theo dữ liệu của LSEG. Doanh thu từ Starlink, hiện đóng góp hơn một nửa tổng doanh thu, tăng 66%, trong khi doanh thu từ mảng AI - lĩnh vực được ông Musk coi là động lực tăng trưởng tương lai - tăng khoảng 250%.
Ở chiều ngược lại, chi tiêu vốn của SpaceX tăng vọt lên hơn 18 tỷ USD, so với 2,83 tỷ USD một năm trước đó. Giám đốc tài chính Bret Johnsen cho biết mức chi tiêu này nhiều khả năng sẽ được duy trì trong vài quý tới. Riêng trong quý II, công ty đã rót 15,83 tỷ USD cho AI, tăng mạnh so với 749 triệu USD cùng kỳ năm ngoái.
“Câu hỏi trọng tâm đối với SpaceX trong quý đầu tiên sau niêm yết là liệu cỗ máy phía sau câu chuyện tăng trưởng này có thực sự vận hành hiệu quả hay không. Về điểm đó, Elon Musk và đội ngũ của ông đã đưa ra một số tín hiệu tích cực”, ông Thomas Monteiro, nhà phân tích tại Investing.com, nhận định.
Sau khi báo cáo được công bố, cổ phiếu SpaceX giảm 7,5% trong phiên giao dịch ngoài giờ, đảo chiều so với mức tăng 9,4% trong phiên chính thức.
Tính từ đợt IPO kỷ lục hồi tháng 6, cổ phiếu công ty đã giảm 8%. Áp lực bán có thể gia tăng khi thời hạn hạn chế chuyển nhượng cổ phiếu sau IPO bắt đầu hết hiệu lực từ ngày 30/7, mở đường cho cổ phiếu của cổ đông nội bộ và nhà đầu tư sớm ra thị trường.
Starlink và các hoạt động kết nối liên quan tiếp tục là trụ cột tài chính của SpaceX, hỗ trợ cho kế hoạch phát triển AI của ông Musk. Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng việc dùng lợi nhuận từ Starlink để tài trợ cho AI và chương trình Starship cho đến khi các mảng này tự đứng vững có thể là chiến lược khó duy trì trong dài hạn.
Trong quý II, lỗ hoạt động của SpaceX thu hẹp xuống còn 143 triệu USD, từ mức 970 triệu USD cùng kỳ. Mức cải thiện này đến từ việc lỗ hoạt động ở mảng AI giảm, trong khi lợi nhuận hoạt động của Starlink tăng 79%.
“Riêng kết quả hôm nay đã là một bất ngờ tích cực đáng kể, nhất là khi AI bắt đầu tạo lợi nhuận. Họ không còn phải phụ thuộc hoàn toàn vào Starlink để tài trợ cho các hoạt động ở lĩnh vực này. Tôi cho rằng đó là một phần rất quan trọng của câu chuyện”, ông Brian Mulberry, chiến lược gia thị trường chính tại Zacks Investment Management, nói.
Chủ tịch SpaceX Gwynne Shotwell cho biết công ty kỳ vọng sẽ thu hút “khá nhiều” khách hàng của T-Mobile, AT&T và Verizon thông qua Starlink, đồng thời đặt mục tiêu xây dựng hạ tầng mặt đất bổ trợ cho mạng vệ tinh nhằm hình thành “một dịch vụ di động thực sự”. Cổ phiếu các doanh nghiệp viễn thông giảm trong phiên giao dịch ngoài giờ.
Starlink, đơn vị internet vệ tinh của SpaceX, hiện phục vụ nhóm khách hàng tiêu dùng, doanh nghiệp, hàng không, hàng hải và chính phủ. Số thuê bao của dịch vụ này đã tăng gấp đôi lên 12 triệu vào cuối quý, song doanh thu bình quân trên mỗi thuê bao giảm 22% so với cùng kỳ do công ty mở rộng tại nhiều thị trường quốc tế và triển khai các gói cước giá thấp hơn.
Mảng AI của SpaceX, bao gồm xAI, Grok, nền tảng mạng xã hội X và hệ thống trung tâm dữ liệu đang được mở rộng nhanh, là lĩnh vực nhận đầu tư lớn nhất của công ty. Mảng này đang tạo doanh thu từ các hợp đồng điện toán với Anthropic, Google thuộc Alphabet và Reflection AI, dù một phần doanh thu định kỳ vẫn chưa được ghi nhận.
Ông Musk cho biết SpaceX dự kiến xây dựng hơn 2 gigawatt công suất điện toán trong năm nay và nâng lên gần 10 gigawatt vào cuối năm sau. Công ty dự định sử dụng chip của Nvidia trong giai đoạn hiện tại, trước khi tiến tới phát triển phần cứng độc quyền.
Trong khi đó, Nvidia cũng đang đẩy mạnh phát triển hệ thống trung tâm dữ liệu. Giám đốc điều hành Jensen Huang từng cho biết mỗi gigawatt công suất điện toán có thể tạo ra khoảng 40-50 tỷ USD doanh thu cho công ty.
Doanh thu từ lĩnh vực không gian tăng 29% so với cùng kỳ năm trước. Mảng kinh doanh này, bao gồm các vụ phóng thương mại, nhiệm vụ của chính phủ và chương trình phát triển Starship, vẫn là nguồn phát sinh chi phí lớn và tiềm ẩn nhiều bất định.
Những năm gần đây, SpaceX ngày càng ưu tiên các vụ phóng phục vụ mạng lưới vệ tinh của chính mình thay vì tải trọng của bên thứ ba, trong khi vẫn tiếp tục gánh chi phí đáng kể cho quá trình phát triển Starship.
