Theo thống kê tại Quảng Ngãi hiện có 17 DN chế biến thủy sản đang hoạt động tại KCN Quảng Phú, với công suất đăng ký gần 50 nghìn tấn sản phẩm/ năm. Trong đó, có 7 DN có hoạt động xuất khẩu thủy sản.
 |
| Giai đoạn 2020 - 2023, tổng sản lượng thủy sản chế biến đạt trên 64,5 nghìn tấn, đạt khoảng 134% so với công suất đăng ký; các sản phẩm chủ yếu là tôm, cá đông lạnh các loại. |
Giai đoạn 2020 - 2023, tổng sản lượng thủy sản chế biến đạt trên 64,5 nghìn tấn, đạt khoảng 134% so với công suất đăng ký; các sản phẩm chủ yếu là tôm, cá đông lạnh các loại.
Sản lượng tiêu thụ nội địa gần 38,5 nghìn tấn, với giá trị 874 tỷ đồng; sản lượng xuất khẩu hơn 22,4 nghìn tấn, giá trị xuất khẩu bình quân đạt 28,9 triệu USD/năm. Thị trường xuất khẩu chủ yếu sang Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Philippines, các nước Trung Đông.
Mặc dù tỉnh Quảng Ngãi có sản lượng thủy sản khai thác lớn, nhưng chỉ khoảng 47% sản lượng cập cảng trong tỉnh, còn phần lớn bị thương lái ngoài tỉnh thu mua. Trong khi đó, các doanh nghiệp trong tỉnh phải tìm kiếm nguyên liệu từ các tỉnh khác để duy trì hoạt động.
Tuy nhiên thời gian qua, nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản ở Quảng Ngãi đang đối mặt với khó khăn lớn, đặc biệt là vấn đề thiếu nguồn nguyên liệu tôm.
 |
| Mặc dù Quảng Ngãi có đội tàu hùng mạnh, sản lượng thủy sản khai thác hằng năm lớn (trên 270 nghìn tấn), nhưng chỉ có khoảng 47% sản lượng cập cảng trong tỉnh. Một nghịch lý nữa là, phần lớn sản lượng thủy sản cập cảng trong tỉnh được các thương lái ngoài tỉnh đến thu mua, chở đi tiêu thụ. |
Bà Phạm Thị Bông, Giám đốc công ty Công ty TNHH Hải sản Nghi Bông tại KCN Quảng Phú cho biết, sau dịch Covid-19, việc sản xuất gặp khó khăn khi doanh nghiệp không thể tìm được nguồn tôm dù đã tìm kiếm khắp trong và ngoài tỉnh nên đã phải ngừng hoạt động nhiều tháng do không có đủ nguyên liệu tôm để chế biến và xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc. Ngay cả khi doanh nghiệp đã liên kết với các hộ nuôi tôm để bao tiêu sản phẩm, nhiều hộ vẫn phá vỡ cam kết khi có thương lái trả giá cao hơn.
Tương tự như trường hợp của Công ty Nghi Bông, nhiều doanh nghiệp chế biến thủy sản tại KCN Quảng Phú cũng đang gặp khó khăn về vấn đề nguồn nguyên liệu đầu vào chỉ tự chủ được khoảng 30% nguồn tôm nguyên liệu từ Quảng Ngãi, phần còn lại phải thu mua từ các tỉnh khác, gây nhiều bất lợi trong sản xuất.
Không chỉ tôm, các doanh nghiệp cũng gặp khó khăn với nguyên liệu cá. Công ty TNHH Một thành viên Thương mại Hoàng Rin, hoạt động chế biến tôm và cá xuất khẩu sang Thái Lan và Philippines, cho biết, nguyên liệu chỉ tập trung từ tháng 4 đến tháng 9, khiến hoạt động sản xuất bị ảnh hưởng nghiêm trọng trong những tháng thiếu hụt nguyên liệu.
Nhiều doanh nghiệp thủy sản cũng đề xuất tỉnh hỗ trợ ngư dân phát triển đội tàu đánh bắt, bảo vệ nguồn lợi thủy sản, đồng thời có chính sách khuyến khích phát triển vùng nuôi tập trung và chuỗi giá trị từ khai thác, nuôi trồng đến tiêu thụ sản phẩm.
Về vấn đề này, ông Nguyễn Đức Bình, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Quảng Ngãi, khuyến nghị các doanh nghiệp cần liên kết chặt chẽ hơn với các hộ nuôi trồng thủy sản để đảm bảo nguồn nguyên liệu, đồng thời đầu tư máy móc hiện đại và kho trữ để chủ động trong sản xuất.
Bên cạnh đó, cần có cơ chế, chính sách khuyến khích đầu tư phát triển mô hình vùng nuôi trồng thủy sản tập trung, gắn với xây dựng chuỗi giá trị (liên kết dọc) từ khai thác, nuôi trồng, thu mua nguyên liệu, vận chuyển, chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Có như vậy mới giúp DN chủ động được nguồn nguyên liệu chế biến thủy sản theo định hướng phát triển ngành thủy sản bền vững của Chính phủ là; giảm khai thác và tăng cường nuôi trồng thủy sản trong thời gian tới.
