Phát triển sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn: Giải pháp cho một tương lai bền vững

Theo báo cáo của Cục Trồng trọt, việc áp dụng mô hình tận dụng nguyên liệu từ phụ phẩm rơm rạ trong trồng lúa (trồng lúa - trồng nấm - sử dụng phân hữu cơ - trồng cây trồng khác) đã mang lại nhiều lợi ích, bao gồm nâng cao giá trị sản xuất lúa, đa dạng hóa sản phẩm, giảm lượng phân bón hóa học, cải thiện chất lượng đất và môi trường. Việc sử dụng phụ phẩm rơm rạ trong trồng lúa để sản xuất nấm, và sau khi thu hoạch nấm, bã còn lại được tái sử dụng làm phân bón cho các loại cây trồng khác (như cây ăn quả, rau mầm).

Ở Bắc Kạn, mô hình sản xuất rau, quả an toàn thực phẩm và hữu cơ trong nhà lưới và nhà màng đơn giản đã được triển khai. Việc liên kết sản xuất rau an toàn thực phẩm và hữu cơ đã đóng góp vào việc mở rộng diện tích trồng rau an toàn trên địa bàn. Sử dụng nhà lưới hiệu quả đã giúp giảm sự xâm nhập của sâu bệnh, hạn chế tác động của mưa lớn đối với chất lượng và hình dạng của rau trồng, cũng như giảm công việc chăm sóc và sử dụng các loại hóa chất. Điều này đã giúp giảm chi phí đầu tư và đảm bảo an toàn thực phẩm.

Trung tâm Khuyến nông Quốc gia đã nhận thức được vai trò quan trọng của nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn, và đã xây dựng một số mô hình tiêu biểu để thúc đẩy phát triển bền vững của ngành này. Các dự án như "Xây dựng mô hình thâm canh chè theo hướng hữu cơ, liên kết chuỗi giá trị tại tỉnh Lào Cai", giai đoạn 2020-2022, đã chứng minh được khả năng sản xuất hiệu quả, với năng suất bình quân đạt 4,6 tấn búp chè tươi mỗi năm mỗi hecta, cao hơn mục tiêu dự án 1,1 tấn mỗi hecta (tăng 31,7%), và sản phẩm chè đạt được chứng nhận hữu cơ. Cũng như mô hình chăn nuôi bò tuần hoàn gắn với liên kết tiêu thụ sản phẩm ở Phú Thọ và Hà Nội, quy mô 800 con bò được chăm sóc trên đệm lót sinh học. Mô hình này đã giúp tiết kiệm nước trong quá trình chăn nuôi và tạo ra phân bón hữu cơ, đồng thời giảm thiểu tác động tiêu cực đối với môi trường.

Theo Cục Chăn nuôi, để phát triển nông nghiệp hữu cơ và kinh tế tuần hoàn, các giải pháp cần tập trung vào việc phát triển nông nghiệp theo hướng kinh tế tuần hoàn bền vững, giảm thiểu tác động đến môi trường. Đã có các văn bản, chính sách liên quan đến kinh tế tuần hoàn như Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh.

Trong đó, Chính phủ cần đưa ra các chính sách hỗ trợ rõ ràng và khuyến khích việc sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn. Điều này có thể bao gồm việc cung cấp các khoản vay ưu đãi, giảm thuế và hỗ trợ kỹ thuật cho các nông dân và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực này. Đồng thời, cần thiết lập các tiêu chuẩn và quy định rõ ràng để đảm bảo chất lượng và sự trung thực trong sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn.

Do đó, cần tăng cường đầu tư vào nghiên cứu và phát triển để nâng cao hiệu suất và hiệu quả của sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn. Các công nghệ mới như hệ thống quản lý đất, kỹ thuật tưới tiêu tiết kiệm nước và việc sử dụng phân bón hữu cơ có thể được phát triển để cải thiện năng suất và giảm tác động môi trường.

Đào tạo và tăng cường nhận thức về nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn là yếu tố quan trọng để thúc đẩy sự phát triển của hai hình thức nông nghiệp này. Cần đào tạo và nâng cao nhận thức cho nông dân, cán bộ quản lý nông nghiệp và người tiêu dùng về lợi ích của việc sử dụng phương pháp này và cách thức áp dụng nó vào thực tế.

Ngoài ra, xây dựng một hệ thống cung ứng và tiếp thị hiệu quả là cần thiết để thúc đẩy sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn. Cần phát triển các kênh phân phối và tiếp thị đáng tin cậy để đảm bảo sản phẩm nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn có thể tiếp cận thị trường một cách dễ dàng và hiệu quả.

Do vậy, để xây dựng mạng lưới hợp tác là một yếu tố quan trọng để thúc đẩy sự phát triển của sản xuất nông nghiệp hữu cơ và nông nghiệp tuần hoàn. Các nông dân, doanh nghiệp và tổ chức có thể hợp tác để chia sẻ kiến thức, kỹ thuật và tài nguyên, từ đó tạo ra một môi trường cộng đồng mạnh mẽ và đáng tin cậy để phát triển hai hình thức nông nghiệp này.

Đại Hải