Người trẻ mua nhà ở: Giấc mơ cần lời giải thực tế

Trong bối cảnh giá bất động sản tại các đô thị lớn như: TP.HCM và Hà Nội không ngừng leo thang, giấc mơ “an cư lạc nghiệp” của hàng triệu người trẻ đang ngày càng trở nên xa vời. Mức thu nhập trung bình, thời gian tích lũy ngắn và rào cản tài chính lớn đang khiến nhóm dưới 35 tuổi đối diện với bài toán đầy thách thức: làm thế nào để sở hữu một mái nhà giữa thành phố đắt đỏ?

Một trong những rào cản lớn nhất khiến người trẻ khó tiếp cận nhà ở là tốc độ tăng giá bất động sản vượt xa tốc độ tăng thu nhập. Theo dữ liệu từ Savills TP.HCM, giá sơ cấp căn hộ tại TP.HCM trong quý 4/2024 đã tăng tới 33% so với cùng kỳ năm trước. Trong khi đó, Tổng cục Thống kê cho biết, thu nhập bình quân đầu người cả nước chỉ tăng khoảng 8,6%. Đây là sự chênh lệch đáng kể, khiến khoảng cách giữa khả năng chi trả và giá nhà ngày càng bị nới rộng.

Giá căn hộ ngày càng leo thang khiến cơ hội mua nhà của giới trẻ ngày càng xa vời (Ảnh: Phan Chính)

Với một người trẻ bắt đầu đi làm ở tuổi 22-23, đến năm 35 tuổi họ mới chỉ có khoảng hơn 10 năm đi làm – một khoảng thời gian không đủ để tích lũy tài chính đáng kể, đặc biệt khi chi phí sinh hoạt, giáo dục, y tế và lạm phát ngày càng gia tăng. Trong khi, để mua được một căn hộ tầm trung tại trung tâm TP.HCM hay Hà Nội, người mua cần có ít nhất vài trăm triệu đến hàng tỷ đồng tiền mặt và sẵn sàng trả góp dài hạn.

Vay vốn ngân hàng là phương án khả thi nhưng cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu người trẻ không tính toán kỹ. Bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao Bộ phận Tư vấn và Nghiên cứu, Savills TP.HCM, khuyến nghị người trẻ nên vay trong phạm vi 50% giá trị bất động sản để tránh gánh nặng tài chính lâu dài. Đồng thời, khoản trả góp lý tưởng không nên vượt quá 1/3 thu nhập hàng tháng – mức mà phần lớn cặp vợ chồng trẻ hiện nay vẫn chưa đáp ứng được.

Một trong những giải pháp được đề xuất là thiết kế các gói vay kéo dài 20-30 năm, tương đương với chu kỳ lao động của người trẻ, giúp giảm áp lực trả nợ hàng tháng. Tuy nhiên, yếu tố then chốt vẫn là sự ổn định của lãi suất. Bởi chỉ một đợt điều chỉnh tăng nhẹ cũng đủ khiến kế hoạch tài chính bị đảo lộn, ảnh hưởng lớn đến tâm lý và chất lượng cuộc sống.

Theo bà Cao Thị Thanh Hương, người mua cũng cần cẩn trọng lựa chọn dự án có pháp lý rõ ràng và chủ đầu tư uy tín. Không ít người đã rơi vào tình trạng "dở khóc dở cười" khi mua phải dự án chậm tiến độ, không được bàn giao hoặc bị ngừng hỗ trợ lãi suất như cam kết ban đầu.

Bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao Bộ phận Tư vấn và Nghiên cứu, Savills TP.HCM (Ảnh: Savills cung cấp).

Trước thực trạng đó, Chính phủ đang tích cực thúc đẩy chính sách nhà ở cho người thu nhập thấp và người trẻ. Mục tiêu xây dựng 1 triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030 được xem là hướng đi đầy triển vọng. Những thay đổi trong Luật Đất đai, Luật Nhà ở, và Luật Kinh doanh Bất động sản cũng đang từng bước tháo gỡ các nút thắt về pháp lý, giúp dòng vốn đầu tư vào phân khúc nhà ở vừa túi tiền được lưu thông mạnh mẽ hơn.

Hạ tầng giao thông đô thị, đặc biệt là các tuyến metro tại Hà Nội và TP.HCM, cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giãn dân khỏi khu vực trung tâm. Khi việc di chuyển trở nên dễ dàng hơn, vùng ven sẽ trở thành lựa chọn hợp lý cho người trẻ – vừa giảm áp lực tài chính, vừa vẫn đảm bảo kết nối thuận tiện với khu vực làm việc.

Dù các chính sách tín dụng hiện nay chủ yếu hướng đến người dưới 35 tuổi, nhưng nhu cầu nhà ở không chỉ dừng lại ở nhóm tuổi này. Nhiều người trên 45 tuổi, có thu nhập trung bình, vẫn đang gặp khó trong việc tiếp cận tín dụng do thời gian lao động còn lại ngắn và rủi ro tín dụng cao hơn. Bà Cao Thị Thanh Hương cho biết, các gói tín dụng nên được thiết kế linh hoạt, phù hợp với từng nhóm tuổi và điều kiện tài chính khác nhau, để đảm bảo công bằng trong tiếp cận chốn an cư.

Thị trường bất động sản muốn phát triển bền vững không thể chỉ chạy theo lợi nhuận cao từ phân khúc cao cấp. Cầu lớn nhất hiện nay vẫn nằm ở nhà ở vừa túi tiền – loại hình phục vụ nhu cầu thật của người dân. Khi chính sách tín dụng và pháp luật tạo điều kiện thuận lợi, không chỉ người mua được hưởng lợi mà cả doanh nghiệp bất động sản cũng sẽ cải thiện thanh khoản, giảm tồn kho và tiếp cận dòng vốn mới.

Việc người trẻ được tiếp sức mua nhà không chỉ là một chính sách kinh tế, mà còn là giải pháp xã hội mang ý nghĩa dài hạn. An cư là nền tảng để lập nghiệp. Nếu bài toán sở hữu nhà ở được giải, Việt Nam sẽ có một thế hệ trẻ gắn bó bền vững với đô thị, cống hiến lâu dài cho sự phát triển của đất nước.