Nghiên cứu tháo gỡ vướng mắc hóa đơn điện tử cho hộ kinh doanh chợ truyền thống

Ngưỡng doanh thu 1 tỷ đồng và quy định áp dụng hóa đơn điện tử

Nhiều hộ kinh doanh đang quan tâm đến quy định mới về hóa đơn điện tử khi chính sách quản lý thuế đối với hộ và cá nhân kinh doanh từng bước được triển khai.

Trao đổi với báo chí, bà Phạm Thị Minh Hiền - Phó Trưởng Ban Chính sách Thuế quốc tế (Cục Thuế) - cho biết: Nghị định số 68/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh đã xác định rõ ngưỡng doanh thu để áp dụng hóa đơn điện tử.

Bà Phạm Thị Minh Hiền - Phó Trưởng Ban Chính sách Thuế quốc tế (Cục Thuế).

Theo đó, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có doanh thu tính thuế giá trị gia tăng hằng năm từ 1 tỷ đồng trở lên phải thực hiện áp dụng hóa đơn điện tử theo quy định.

Trường hợp hộ kinh doanh có nhiều địa điểm hoặc nhiều đăng ký kinh doanh khác nhau, người kinh doanh vẫn sử dụng một mã số thuế của hộ kinh doanh cho tất cả cửa hàng. Tuy nhiên, trên hóa đơn phải ghi rõ địa chỉ từng địa điểm kinh doanh nhằm bảo đảm tính minh bạch và phục vụ công tác quản lý thuế.

Quy định này nhằm tăng cường tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh và giúp cơ quan thuế quản lý doanh thu chính xác hơn trong bối cảnh hoạt động kinh doanh ngày càng đa dạng.

Đối với hộ kinh doanh có doanh thu tính thuế giá trị gia tăng từ trên 500 triệu đồng đến dưới 1 tỷ đồng mỗi năm, việc sử dụng hóa đơn điện tử không bắt buộc.

Tuy nhiên, nếu hộ kinh doanh đáp ứng điều kiện về hạ tầng công nghệ và có nhu cầu sử dụng hóa đơn điện tử thì có thể chủ động đăng ký với cơ quan thuế.

Trong trường hợp hộ kinh doanh chưa đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử nhưng phát sinh nhu cầu xuất hóa đơn cho khách hàng, người kinh doanh phải khai và nộp thuế trước, sau đó được cơ quan thuế cấp hóa đơn điện tử có mã theo từng lần phát sinh giao dịch bán hàng hóa hoặc cung cấp dịch vụ.

Cách thức này nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hộ kinh doanh nhỏ lẻ, đồng thời vẫn bảo đảm quản lý thuế theo đúng quy định.

Đối với các hộ kinh doanh mới hoạt động hoặc những trường hợp có doanh thu năm trước chưa đạt 1 tỷ đồng nhưng trong năm phát sinh doanh thu tăng mạnh, quy định cũng nêu rõ trách nhiệm chuyển sang áp dụng hóa đơn điện tử.

Cụ thể, nếu trong năm tính thuế, doanh thu tính thuế giá trị gia tăng lũy kế đạt từ 1 tỷ đồng trở lên, hộ kinh doanh phải đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử trong thời hạn 30 ngày kể từ ngày cuối cùng của kỳ tính thuế có doanh thu vượt ngưỡng này.

Quy định nhằm bảo đảm quản lý thuế thống nhất, đồng thời tránh tình trạng doanh thu thực tế lớn nhưng vẫn áp dụng cơ chế quản lý đơn giản như đối với hộ kinh doanh nhỏ.

Hệ thống công nghệ thông tin hỗ trợ khai và tính thuế

Một điểm đáng chú ý trong quá trình áp dụng hóa đơn điện tử là việc cơ quan thuế sẽ ứng dụng hệ thống công nghệ thông tin để hỗ trợ người nộp thuế.

Theo bà Hiền, khi hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn điện tử, hệ thống thông tin quản lý thuế sẽ tự động tạo lập tờ khai thuế, hỗ trợ hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh trong việc khai thuế, tính thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.

Việc xác định số thuế phải nộp sẽ được hệ thống hỗ trợ tính toán dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử, dữ liệu quản lý thuế và các nguồn dữ liệu liên quan từ cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân cung cấp.

Tuy nhiên, bà Hiền nhấn mạnh việc hỗ trợ từ hệ thống không thay thế trách nhiệm của người nộp thuế. “Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh vẫn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính trung thực và chính xác của hồ sơ khai thuế”, bà Hiền cho biết.

Tìm giải pháp phù hợp với cả thương mại điện tử và chợ truyền thống

Liên quan đến hoạt động kinh doanh trên nền tảng số, người bán hàng trên sàn thương mại điện tử nếu có doanh thu trên 1 tỷ đồng cũng phải thực hiện xuất hóa đơn điện tử theo quy định.

Phiên livestream bán hàng được thực hiện tại chợ Bến Thành, TP. Hồ Chí Minh

Theo Thông tư số 35/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính, người bán có thể ủy quyền cho sàn thương mại điện tử thực hiện việc lập hóa đơn điện tử thay cho mình.

Cơ chế này được kỳ vọng giúp đơn giản hóa quy trình đối với cá nhân, hộ kinh doanh bán hàng trực tuyến, đồng thời bảo đảm việc ghi nhận doanh thu và thực hiện nghĩa vụ thuế minh bạch.

Hiện nay, một số sàn thương mại điện tử đang tiến hành thu thập thông tin và chuẩn bị hệ thống để thực hiện việc nhận ủy quyền lập hóa đơn từ người bán. Tuy nhiên, chưa có thông tin cụ thể về sàn nào đã chính thức triển khai cơ chế này.

Một vấn đề khác đang được nhiều hộ kinh doanh quan tâm là việc áp dụng hóa đơn điện tử đối với các hộ có doanh thu lớn nhưng bán hàng tại chợ truyền thống.

Theo bà Hiền, cơ quan thuế thời gian gần đây đã nhận được nhiều phản ánh về khó khăn trong việc xuất hóa đơn điện tử trong điều kiện buôn bán tại chợ, nơi giao dịch diễn ra nhanh, giá trị nhỏ và số lượng khách hàng lớn.

Trước thực tế này, cơ quan quản lý đang nghiên cứu các phương án để vừa bảo đảm tuân thủ quy định pháp luật về hóa đơn, vừa phù hợp với đặc thù hoạt động kinh doanh tại chợ.

“Cơ quan chức năng đang xây dựng dự thảo sửa đổi các quy định liên quan đến hóa đơn, chứng từ. Trong đó có các nội dung về hóa đơn tổng cũng như một số trường hợp không phải lập hóa đơn, nhằm tháo gỡ vướng mắc và phù hợp hơn với thực tiễn kinh doanh”, bà Hiền cho biết.

Việc hoàn thiện quy định được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hộ kinh doanh trong quá trình chuyển đổi sang mô hình quản lý thuế hiện đại, đồng thời vẫn bảo đảm yêu cầu minh bạch trong hoạt động kinh doanh.