 |
| Ngân hàng dừng tự động tách lệnh chuyển trên 500 triệu đồng |
Từ tuần tới, một số ngân hàng như Eximbank, TPBank, VPBank sẽ dừng tính năng tự động chia nhỏ lệnh chuyển khoản liên ngân hàng có giá trị trên 500 triệu đồng. Theo thông báo từ các nhà băng, các giao dịch vượt ngưỡng này sẽ chỉ được thực hiện qua luồng thanh toán thông thường kể từ ngày 21/4.
Điều đó đồng nghĩa, các ứng dụng ngân hàng số sẽ không còn tự động tách giao dịch lớn thành nhiều món nhỏ để xử lý nhanh qua hệ thống chuyển tiền nhanh Napas 24/7 như trước.
Trong thời gian qua, tính năng “tách lệnh chuyển tiền nhanh 24/7” được nhiều ngân hàng triển khai nhằm rút ngắn thời gian xử lý cho các giao dịch giá trị lớn. Cụ thể, với lệnh chuyển từ 500 triệu đồng trở lên, hệ thống có thể tự động chia thành các khoản nhỏ hơn, thường khoảng 450 triệu đồng và phần còn lại, để giao dịch vẫn đi qua luồng chuyển mạch nhanh. Nhờ đó, người nhận có thể nhận tiền gần như tức thời, kể cả vào ban đêm hay ngày nghỉ.
Với không ít khách hàng cá nhân và doanh nghiệp, đây từng là một giải pháp thuận tiện trong bối cảnh nhu cầu thanh toán tức thời ngày càng cao. Tuy nhiên, sự thuận tiện ấy nay phải nhường chỗ cho yêu cầu tuân thủ pháp lý và kiểm soát rủi ro chặt chẽ hơn.
Theo quy định tại Thông tư 40/2024/TT-NHNN về hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán và các văn bản sửa đổi, bổ sung liên quan, các giao dịch chuyển khoản liên ngân hàng từ 500 triệu đồng trở lên không được thực hiện qua hệ thống bù trừ điện tử. Đồng thời, các khoản thanh toán này cũng không được phép chia, tách thành nhiều lệnh nhỏ nhằm xử lý qua hệ thống nói trên.
Nói cách khác, việc tự động tách lệnh để “lách” ngưỡng xử lý không còn phù hợp với khuôn khổ pháp lý hiện hành. Đây là lý do các ngân hàng buộc phải dừng tính năng từng được xem là một tiện ích nổi bật trên ứng dụng số.
Thông tin với báo chí, đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết, việc chia hoặc tách lệnh thanh toán có giá trị từ 500 triệu đồng trở lên thành nhiều giao dịch nhỏ hơn nhưng chỉ thực hiện một lần đối chiếu thông tin sinh trắc học là không bảo đảm tuân thủ quy định hiện hành. Không chỉ vậy, cách làm này còn tiềm ẩn nguy cơ để các đối tượng phạm tội lợi dụng cho mục đích lừa đảo, gian lận.
Tác động dễ thấy nhất là thời gian xử lý giao dịch sẽ kéo dài hơn đáng kể đối với các khoản chuyển liên ngân hàng trên 500 triệu đồng.
Nếu đi theo luồng thanh toán thông thường, một lệnh chuyển khoản lớn có thể mất tối thiểu khoảng 4 giờ để hoàn tất. Trường hợp thực hiện ngoài giờ hành chính, giao dịch sẽ được xử lý vào ngày làm việc kế tiếp. Điều này đồng nghĩa, nếu khách hàng chuyển tiền sau giờ làm việc ngày thứ Sáu hoặc vào sáng thứ Bảy, bên nhận có thể phải chờ đến đầu tuần sau mới nhận được tiền.
Với nhóm doanh nghiệp, đặc biệt là những đơn vị cần thanh toán gấp cho nhà cung cấp, đối tác hoặc xử lý dòng tiền cuối tuần, thay đổi này có thể tạo ra một số bất tiện nhất định trong giai đoạn đầu. Các giao dịch cần tốc độ giải ngân ngay lập tức sẽ phải được lên kế hoạch kỹ hơn, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào tính năng xử lý nhanh của hệ thống.
Tuy nhiên, từ góc nhìn quản trị rủi ro, đây cũng là lời nhắc quan trọng về việc doanh nghiệp cần chủ động hơn trong vận hành dòng tiền số, nhất là với các khoản thanh toán có giá trị lớn.
Ngân hàng Nhà nước nhấn mạnh, các tổ chức tín dụng hoàn toàn có thể cung cấp những giải pháp thanh toán trực tuyến nhanh chóng, thuận tiện, đáp ứng nhu cầu chuyển tiền tức thời của khách hàng. Tuy nhiên, điều kiện tiên quyết là phải bảo đảm đối chiếu thông tin sinh trắc học cho từng giao dịch thanh toán vượt ngưỡng theo quy định.
Theo cơ quan này, khách hàng vẫn có thể yên tâm thực hiện giao dịch trực tuyến nhanh, an toàn và tiện ích nếu lựa chọn phương thức phù hợp. Với các khoản thanh toán trên 500 triệu đồng, khách hàng có thể chủ động chia nhỏ thành các giao dịch dưới ngưỡng 500 triệu đồng để được xử lý tức thời 24/7 qua hệ thống thanh toán thích hợp.
Điều này cũng phản ánh một xu hướng mới trong quản lý thanh toán số tại Việt Nam: thay vì mở rộng tiện ích bằng mọi giá, cơ quan quản lý đang ưu tiên xây dựng một hệ sinh thái thanh toán an toàn hơn, nhất là khi các hình thức lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi.
Trong bối cảnh kinh tế số và chuyển đổi số ngày càng mở rộng về phạm vi lẫn chiều sâu, Ngân hàng Nhà nước cho biết chủ trương xuyên suốt là vừa thúc đẩy phát triển dịch vụ ngân hàng trên môi trường số, vừa tăng cường các giải pháp bảo đảm an ninh, an toàn và bảo mật.
Theo đó, quy định xác nhận giao dịch trực tuyến, bao gồm đối chiếu thông tin sinh trắc học đối với mỗi giao dịch, được xem là một trong những công cụ hiệu quả để phòng chống lừa đảo, gian lận và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của khách hàng.
Ông Lê Văn Tuyên, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán, cho biết hệ thống SIMO - nền tảng hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro gian lận trong hoạt động thanh toán của Ngân hàng Nhà nước - được đưa vào vận hành từ năm 2025. Hệ thống này cho phép các tổ chức tín dụng chia sẻ dữ liệu tài khoản nghi ngờ theo thời gian thực, từ đó kịp thời ngăn chặn hoặc yêu cầu xác thực bổ sung với các giao dịch có dấu hiệu rủi ro.
Tính đến ngày 12/4/2026, SIMO đã ghi nhận hơn 3,7 triệu lượt khách hàng nhận cảnh báo. Trong số này, có trên 1,2 triệu lượt khách hàng đã tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau khi nhận cảnh báo, với tổng giá trị giao dịch liên quan khoảng 4.170 tỷ đồng.
Những con số này cho thấy, công nghệ không chỉ giúp giao dịch nhanh hơn mà còn đang trở thành lớp “lá chắn số” quan trọng trong việc bảo vệ tài khoản người dùng. Đây cũng là cơ sở để nhà điều hành kiên định hơn với định hướng siết quy trình ở các giao dịch lớn, dù có thể ảnh hưởng nhất định đến trải nghiệm tức thời.
Với các doanh nghiệp thường xuyên phát sinh thanh toán liên ngân hàng giá trị lớn, thay đổi từ ngày 21/4 đòi hỏi sự điều chỉnh trong kế hoạch dòng tiền và quy trình thanh toán nội bộ.
Thứ nhất, doanh nghiệp cần chủ động sắp xếp thời điểm chuyển tiền, tránh dồn các giao dịch lớn vào cuối ngày, cuối tuần hoặc sát hạn thanh toán.
Thứ hai, cần rà soát lại các quy trình phê duyệt lệnh chi, bảo đảm người thực hiện có đủ thời gian xác thực giao dịch và xử lý theo đúng luồng thanh toán phù hợp.
Thứ ba, trong các trường hợp cần xử lý tức thời, doanh nghiệp có thể cân nhắc chia nhỏ giao dịch dưới ngưỡng 500 triệu đồng nếu phù hợp với nhu cầu thực tế và đúng quy định.
Quan trọng hơn, sự thay đổi lần này cho thấy môi trường ngân hàng số đang bước sang giai đoạn mà yếu tố an toàn, xác thực và kiểm soát rủi ro sẽ ngày càng được đặt ngang hàng, thậm chí cao hơn, so với trải nghiệm “nhanh tức thì”.
