Meta Platforms đang lên kế hoạch đưa chip trí tuệ nhân tạo tự thiết kế vào sản xuất từ tháng 9, trong nỗ lực nâng tổng công suất tính toán lên 14 gigawatt vào năm tới. Thông tin này được Reuters dẫn từ một bản ghi nhớ nội bộ của công ty.
![]() |
| Việc phát triển chip AI là bước tiến tiếp theo của Meta trong cuộc đua ứng dụng trí tuệ nhân tạo |
Con chip dành cho trung tâm dữ liệu này có tên mã “Iris”, thuộc dự án tăng tốc huấn luyện và suy luận AI do Meta tự phát triển. Về cơ bản, đây là bước đi nhằm tạo ra phần cứng được “đo ni đóng giày” cho các hệ thống AI đang vận hành những nền tảng như Facebook và Instagram.
Theo bản ghi nhớ, quá trình thử nghiệm chip chỉ kéo dài khoảng sáu tuần và không phát hiện lỗi nghiêm trọng. Với một dự án nội bộ từng gặp nhiều trắc trở trong hơn nửa thập kỷ qua, tốc độ này cho thấy Meta đang có những tín hiệu khả quan hơn.
Meta đang tùy biến chip theo nhu cầu riêng, hợp tác với Broadcom trong khâu thiết kế và với Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) trong khâu sản xuất. Cách làm này có thể giúp công ty giảm bớt chi phí điện toán khổng lồ, đồng thời bớt phụ thuộc vào các nhà cung cấp chip như Nvidia hay Advanced Micro Devices.
Thời điểm hoàn tất kiểm thử lỗi và kế hoạch sản xuất trước đó chưa từng được công bố. Meta từ chối bình luận về thông tin này.
Iris không được kỳ vọng thay thế hoàn toàn GPU, mà sẽ bổ sung cho lượng lớn bộ xử lý đồ họa Meta hiện mua từ Nvidia và AMD để phục vụ các ứng dụng AI.
Dù vậy, việc đưa các thế hệ GPU mới nhất vào vận hành ở quy mô khổng lồ như Meta không hề đơn giản. Bản ghi nhớ thừa nhận đây là “một nhiệm vụ khó khăn” và đã tiêu tốn nhiều thời gian của công ty.
Cổ phiếu Meta từng giảm sau báo cáo, nhưng sau đó phục hồi khi công ty công bố việc mở quyền truy cập cho nhà phát triển vào mô hình lập trình AI, qua đó bước vào cuộc cạnh tranh trực diện hơn với OpenAI và Anthropic. Đến cuối phiên giao dịch buổi chiều, cổ phiếu tăng 4,6%.
“Bạn không thể trở thành một ông lớn AI nếu vẫn phụ thuộc vào công ty khác về chip”, Mike Gualtieri, phó chủ tịch kiêm nhà phân tích chính tại Forrester, nhận định. Theo ông, các hãng điện toán đám mây quy mô lớn, thậm chí cả SpaceX, đều đang lên kế hoạch tự làm chip vì đây có thể là cách duy nhất để cạnh tranh về chi phí khi vận hành mô hình AI.
Meta đã công bố Iris dưới tên kỹ thuật vào tháng 3, cùng ba bộ xử lý AI khác. Công ty dự kiến tung ra chip mới khoảng sáu tháng một lần cho đến năm 2027, nhanh hơn đáng kể so với nhịp ra mắt thường thấy của ngành chip AI, vốn thường kéo dài một năm hoặc hơn.
Theo bản ghi nhớ, Meta đặt mục tiêu triển khai 7 gigawatt hạ tầng điện toán trong năm nay. Công ty đã bổ sung 1 gigawatt trong nửa đầu năm và dự kiến tăng thêm 5,5 gigawatt nữa trước khi năm kết thúc.
Để dễ hình dung, 1 gigawatt điện có thể cung cấp năng lượng cho khoảng 800.000 hộ gia đình.
Sang năm tới, Meta muốn tiếp tục tăng gấp đôi công suất, hướng tới tổng cộng 14 gigawatt vào năm 2027. Công ty dự kiến chi tới 145 tỷ USD cho hạ tầng AI trong năm nay, nằm trong làn sóng đầu tư hơn 700 tỷ USD mà các tập đoàn công nghệ lớn đang đổ vào lĩnh vực này.
Để mở rộng hạ tầng điện toán, Meta đã chốt nhiều thỏa thuận cung ứng dài hạn. Các hợp đồng này bao gồm chip nhớ từ Samsung Electronics, bộ nhớ flash từ Sandisk và thiết bị cáp quang từ Sumitomo Electric. Những thỏa thuận dài hạn như vậy ngày càng quan trọng trong cuộc đua mở rộng trung tâm dữ liệu, nhất là khi tình trạng thiếu hụt chip nhớ đã bắt đầu tạo áp lực lên chi phí của nhiều công ty công nghệ, bao gồm cả Apple.
Sandisk từ chối bình luận, trong khi Samsung Electronics và Sumitomo Electric không phản hồi yêu cầu bình luận.
Nhu cầu đối với chip nhớ, chip AI và các linh kiện liên quan đang tăng vọt khi các công ty công nghệ chạy đua xây thêm trung tâm dữ liệu để đáp ứng cơn khát sức mạnh tính toán. Các nhà phân tích của Morgan Stanley thậm chí cho rằng giá bộ nhớ và nhiều loại chip khác tăng nhanh đến mức “lạm phát chip” đã trở thành một mối lo ngại ở tầm kinh tế vĩ mô.