Thứ ba 26/05/2026 23:18
Hotline: 024.355.63.010
Thời cuộc

Luật Điện lực (Sửa đổi): Bài toán xóa bỏ độc quyền và xã hội hóa thị trường điện

30/08/2024 11:32
Sửa luật Điện lực có chống được độc quyền trong lĩnh vực điện hay không? Đó là vấn đề được đại biểu Đinh Ngọc Minh, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, đặt ra khi thảo luận về dự án Luật Điện lực (sửa đổi).
Ảnh minh họa
Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế Đinh Ngọc Minh

Tại Hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách lần thứ 6 diễn ra ngày 29/8 tại Nhà Quốc hội (Hà Nội), đại biểu Đinh Ngọc Minh nhận xét rằng trước đây, ngành bưu chính viễn thông đã trải qua quá trình đổi mới và đạt được kết quả rất ấn tượng. "Ngày xưa, gọi một cuộc điện thoại tốn vài nghìn đồng, tiền lương chỉ đủ trả tiền điện thoại. Nhưng giờ đây, dịch vụ đã được cải thiện, sử dụng thoải mái hơn," ông Minh chia sẻ. Từ câu chuyện thành công của ngành viễn thông, ông Minh đặt câu hỏi liệu lần sửa đổi Luật Điện lực này có thể giải quyết vấn đề độc quyền trong ngành điện hay không, cũng như Nhà nước sẽ độc quyền đến đâu và trao quyền cho các thành phần kinh tế khác như thế nào?

Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Đinh Ngọc Minh cho biết, trong dự thảo Luật Điện lực lần này có đề cập đến vấn đề độc quyền trong việc truyền tải điện, nhưng chưa nêu rõ mức độ độc quyền. Trong khi đó, báo cáo của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Quốc hội cho rằng, Nhà nước chỉ nên độc quyền ở cấp truyền tải cao áp và siêu cao áp, còn ở các cấp khác nên đẩy mạnh xã hội hóa.

Với dự thảo Luật Điện lực (sửa đổi) này, đại biểu Đinh Ngọc Minh tiếp tục đặt câu hỏi về thời điểm chấm dứt độc quyền, khi nào người dân và các thành phần kinh tế có thể tham gia vào thị trường điện một cách dễ dàng hơn, công khai và minh bạch hơn.

Ảnh minh họa
Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài tham gia giải trình và cho biết, Điều 5 của dự thảo Luật đã nêu rõ, Nhà nước sẽ độc quyền trong một số hoạt động nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, trong đó có việc điều độ hệ thống điện quốc gia.

Thêm vào đó, Nhà nước sẽ độc quyền đầu tư một số công trình điện quan trọng, các nguồn điện đa mục tiêu và những nguồn điện có vai trò đảm bảo vận hành ổn định hệ thống. Đối với lưới truyền tải, Nhà nước sẽ chỉ đầu tư vào các lưới điện cao áp từ 220 kV trở lên, còn các đường dây mang tính liên kết sẽ được xã hội hóa. Về cơ chế xã hội hóa trong đầu tư truyền tải điện, ông Hoài cho biết, pháp luật hiện hành đã có quy định cho phép thực hiện.

Trả lời câu hỏi về thời điểm xóa bỏ độc quyền, Thứ trưởng Hoài cho rằng cần xem xét trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay, khi nhu cầu sử dụng năng lượng luôn ở mức cao. "Chúng ta sẽ cố gắng thiết kế thị trường điện theo hướng công khai và minh bạch. Đồng thời, phải đảm bảo an ninh năng lượng theo Nghị quyết số 55 ngày 11-2-2020 của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Một số lĩnh vực trọng yếu vẫn sẽ thuộc độc quyền của Nhà nước, còn các phần khác sẽ được đẩy mạnh xã hội hóa," ông Hoài nhấn mạnh.

Hiện tại, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) chỉ chiếm 38% trong hệ thống điện quốc gia. Theo ông Hoài, Việt Nam đang từng bước xây dựng thị trường điện cạnh tranh, nhằm đảm bảo tính công khai và minh bạch cho các chủ thể tham gia thị trường.

Trong quá trình này, Trung tâm Điều độ hệ thống điện quốc gia đã được tách ra khỏi EVN và trực thuộc Bộ Công Thương. Như vậy, EVN cùng các tập đoàn nhà nước khác trong lĩnh vực điện năng sẽ tham gia thị trường điện như những chủ thể tư nhân thông thường. "Điều này sẽ giúp đảm bảo công khai, minh bạch trong tương lai, giảm thiểu độc quyền nhưng vẫn đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia," Thứ trưởng Hoài kết luận.

Anh Nguyên

Bài liên quan
Tin bài khác
Hóa giải "gót chân Achilles" của công nghiệp hỗ trợ trước làn sóng dịch chuyển toàn cầu

Hóa giải "gót chân Achilles" của công nghiệp hỗ trợ trước làn sóng dịch chuyển toàn cầu

Làn sóng tái định vị các đại công trường sản xuất trên thế giới đang mang đến cho Việt Nam một vận hội mang tính bước ngoặt để bứt phá khỏi cái mác "quốc gia gia công, lắp ráp". Sự xuất hiện kịp thời của hàng loạt đòn bẩy thể chế mới như Nghị định 205/2025/NĐ-CP và Quyết định 929/QĐ-TTg đang kỳ vọng định hình một năng lực tự chủ công nghiệp vững chắc. Tuy nhiên, để hiện thực hóa tham vọng nội địa hóa đầy thách thức, dòng máu nội lực của các doanh nghiệp vệ tinh cần phải được thay đổi toàn diện từ tư duy liên kết đến năng lực tuân thủ chuẩn toàn cầu.
Hải Phòng thúc đẩy mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ

Hải Phòng thúc đẩy mô hình phát triển dựa trên khoa học công nghệ

Ngày 26/5, tại Hải Phòng, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương phối hợp cùng Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Hội đồng Lý luận Trung ương, Thành ủy Hải Phòng và các cơ quan liên quan tổ chức Hội thảo Khoa học Quốc gia với chủ đề: “Đổi mới mô hình phát triển đất nước dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.
Phó Thủ tướng yêu cầu sửa Luật Đất đai theo hướng đơn giản thủ tục, tối ưu chính sách

Phó Thủ tướng yêu cầu sửa Luật Đất đai theo hướng đơn giản thủ tục, tối ưu chính sách

Phó Thủ tướng yêu cầu sửa Luật Đất đai theo hướng đơn giản thủ tục, tối ưu chính sách, khơi thông nguồn lực đất tạo động lực phát triển bền vững thời gian tới.
Kinh tế tư nhân cần trao cơ hội tham gia sâu các dự án chiến lược quốc gia

Kinh tế tư nhân cần trao cơ hội tham gia sâu các dự án chiến lược quốc gia

Khu vực kinh tế tư nhân được kỳ vọng trở thành động lực tăng trưởng mới khi được tạo điều kiện tham gia các dự án chiến lược, góp phần đổi mới mô hình phát triển đất nước.
Thứ trưởng Bộ Xấy dựng Nguyễn Văn Sinh: Quỹ Nhà ở quốc gia tạo nền tảng ổn định cho chính sách nhà ở

Thứ trưởng Bộ Xấy dựng Nguyễn Văn Sinh: Quỹ Nhà ở quốc gia tạo nền tảng ổn định cho chính sách nhà ở

Thứ trưởng Bộ xây dựng Nguyễn Văn Sinh khẳng định Quỹ Nhà ở quốc gia sẽ là nền tảng quan trọng giúp phát triển nhà ở bền vững, mở rộng cơ hội tiếp cận nhà ở cho người thu nhập thấp.
Thủ tướng Lê Minh Hưng: Phải chuyển mạnh từ phát triển nhà để bán sang phát triển nhà ở cho thuê

Thủ tướng Lê Minh Hưng: Phải chuyển mạnh từ phát triển nhà để bán sang phát triển nhà ở cho thuê

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh thị trường nhà ở hiện vẫn “lệch pha nghiêm trọng” giữa cung và cầu, trong khi phân khúc nhà ở cho thuê dài hạn phù hợp khả năng chi trả của người dân còn thiếu hụt lớn. Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu chuyển mạnh tư duy phát triển thị trường bất động sản, coi nhà ở cho thuê là phân khúc chiến lược, đồng thời kiên quyết xử lý dứt điểm tình trạng tài sản công về nhà ở bị bỏ hoang, sử dụng kém hiệu quả.
Thu ngân sách vượt 1,2 triệu tỷ đồng, thặng dư gần 460 nghìn tỷ

Thu ngân sách vượt 1,2 triệu tỷ đồng, thặng dư gần 460 nghìn tỷ

Trong hơn 4 tháng đầu năm 2026, thu ngân sách nhà nước tiếp tục ghi nhận kết quả tích cực khi đạt trên 1,21 triệu tỷ đồng, trong khi tổng chi khoảng 750 nghìn tỷ đồng, giúp ngân sách tạm thời bội thu gần 460 nghìn tỷ đồng.
Hình thành 50 nhóm nghiên cứu mạnh, Việt Nam tăng tốc làm chủ công nghệ lõi đến năm 2035

Hình thành 50 nhóm nghiên cứu mạnh, Việt Nam tăng tốc làm chủ công nghệ lõi đến năm 2035

Lần đầu tiên Việt Nam triển khai chương trình đầu tư dài hạn cho nghiên cứu cơ bản theo chu kỳ 5-10 năm, hướng tới xây dựng 50 nhóm nghiên cứu mạnh trong các lĩnh vực chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ lượng tử và vật liệu tiên tiến, qua đó tạo nền tảng làm chủ công nghệ lõi và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Siết kỷ cương xử phạt vi phạm lĩnh vực thủy sản, đẩy nhanh tháo gỡ “thẻ vàng” IUU

Siết kỷ cương xử phạt vi phạm lĩnh vực thủy sản, đẩy nhanh tháo gỡ “thẻ vàng” IUU

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương hoàn thiện dự thảo nghị định xử phạt vi phạm lĩnh vực thủy sản, bảo đảm phù hợp khuyến nghị của Ủy ban châu Âu nhằm tăng hiệu quả chống khai thác hải sản bất hợp pháp và thúc đẩy tiến trình gỡ “thẻ vàng” IUU.
Việt Nam - Nhật Bản thúc đẩy hợp tác ODA theo 4 trụ cột chiến lược

Việt Nam - Nhật Bản thúc đẩy hợp tác ODA theo 4 trụ cột chiến lược

Bộ Tài chính và Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản thống nhất tăng cường phối hợp triển khai hiệu quả các dự án ODA, đồng thời định hướng hợp tác giai đoạn mới tập trung vào phát triển nguồn nhân lực, hạ tầng, chuyển đổi số và công nghiệp hỗ trợ.
Hãng thông tấn CNN cùng Việt Nam mở rộng hợp tác truyền thông, lan tỏa giá trị văn hóa ra toàn cầu

Hãng thông tấn CNN cùng Việt Nam mở rộng hợp tác truyền thông, lan tỏa giá trị văn hóa ra toàn cầu

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Phan Tâm đề xuất tăng cường hợp tác truyền thông với CNN International trong quảng bá hình ảnh quốc gia, đẩy mạnh đào tạo nhân lực truyền thông và xây dựng các chiến dịch kể chuyện văn hóa Việt Nam theo chuẩn quốc tế.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Đổi mới tư duy nghiên cứu khoa học cơ bản để tạo nền tảng phát triển quốc gia

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Đổi mới tư duy nghiên cứu khoa học cơ bản để tạo nền tảng phát triển quốc gia

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh nghiên cứu khoa học cơ bản phải được đổi mới mạnh mẽ về tư duy, thể chế, cơ chế đầu tư và quản trị nhằm tạo nền tảng tri thức cho phát triển nhanh, bền vững, nâng cao năng lực tự chủ chiến lược và sức cạnh tranh quốc gia trong thế kỷ XXI.
Bộ Xây dựng tháo gỡ “điểm nghẽn” quy hoạch, giảm thủ tục cho doanh nghiệp Tuyên Quang

Bộ Xây dựng tháo gỡ “điểm nghẽn” quy hoạch, giảm thủ tục cho doanh nghiệp Tuyên Quang

Bộ Xây dựng vừa có văn bản phản hồi kiến nghị của Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh Tuyên Quang liên quan đến những vướng mắc trong quy trình lập, thẩm định và phê duyệt quy hoạch đô thị và nông thôn. Đây là nội dung được cộng đồng doanh nghiệp đặc biệt quan tâm, bởi tác động trực tiếp đến tiến độ chuẩn bị và triển khai các dự án đầu tư trên địa bàn.
Đề xuất đầu tư cao tốc Pleiku  - Gia Nghĩa mở rộng không gian phát triển vùng

Đề xuất đầu tư cao tốc Pleiku - Gia Nghĩa mở rộng không gian phát triển vùng

Dự án cao tốc Pleiku - Gia Nghĩa được đề xuất triển khai trước 2030 nhằm tăng kết nối vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế, khai thác tiềm năng Tây Nguyên và bảo đảm quốc phòng an ninh.
Chủ tịch Quốc hội yêu cầu nghiên cứu chính sách phát triển công nghệ lượng tử

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu nghiên cứu chính sách phát triển công nghệ lượng tử

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị rà soát toàn bộ hệ thống luật, nghị quyết liên quan đến khoa học - công nghệ để nghiên cứu, bổ sung cơ chế, chính sách phát triển công nghệ lượng tử, nhấn mạnh yêu cầu “đi tắt, đón đầu”, không để chính sách đi sau thực tiễn.