Thứ sáu 22/05/2026 17:55
Hotline: 024.355.63.010
Thời cuộc

Luật Điện lực (Sửa đổi): Bài toán xóa bỏ độc quyền và xã hội hóa thị trường điện

30/08/2024 11:32
Sửa luật Điện lực có chống được độc quyền trong lĩnh vực điện hay không? Đó là vấn đề được đại biểu Đinh Ngọc Minh, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế của Quốc hội, đặt ra khi thảo luận về dự án Luật Điện lực (sửa đổi).
Ảnh minh họa
Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế Đinh Ngọc Minh

Tại Hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách lần thứ 6 diễn ra ngày 29/8 tại Nhà Quốc hội (Hà Nội), đại biểu Đinh Ngọc Minh nhận xét rằng trước đây, ngành bưu chính viễn thông đã trải qua quá trình đổi mới và đạt được kết quả rất ấn tượng. "Ngày xưa, gọi một cuộc điện thoại tốn vài nghìn đồng, tiền lương chỉ đủ trả tiền điện thoại. Nhưng giờ đây, dịch vụ đã được cải thiện, sử dụng thoải mái hơn," ông Minh chia sẻ. Từ câu chuyện thành công của ngành viễn thông, ông Minh đặt câu hỏi liệu lần sửa đổi Luật Điện lực này có thể giải quyết vấn đề độc quyền trong ngành điện hay không, cũng như Nhà nước sẽ độc quyền đến đâu và trao quyền cho các thành phần kinh tế khác như thế nào?

Ủy viên chuyên trách Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Đinh Ngọc Minh cho biết, trong dự thảo Luật Điện lực lần này có đề cập đến vấn đề độc quyền trong việc truyền tải điện, nhưng chưa nêu rõ mức độ độc quyền. Trong khi đó, báo cáo của Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Quốc hội cho rằng, Nhà nước chỉ nên độc quyền ở cấp truyền tải cao áp và siêu cao áp, còn ở các cấp khác nên đẩy mạnh xã hội hóa.

Với dự thảo Luật Điện lực (sửa đổi) này, đại biểu Đinh Ngọc Minh tiếp tục đặt câu hỏi về thời điểm chấm dứt độc quyền, khi nào người dân và các thành phần kinh tế có thể tham gia vào thị trường điện một cách dễ dàng hơn, công khai và minh bạch hơn.

Ảnh minh họa
Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trương Thanh Hoài tham gia giải trình và cho biết, Điều 5 của dự thảo Luật đã nêu rõ, Nhà nước sẽ độc quyền trong một số hoạt động nhằm đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, trong đó có việc điều độ hệ thống điện quốc gia.

Thêm vào đó, Nhà nước sẽ độc quyền đầu tư một số công trình điện quan trọng, các nguồn điện đa mục tiêu và những nguồn điện có vai trò đảm bảo vận hành ổn định hệ thống. Đối với lưới truyền tải, Nhà nước sẽ chỉ đầu tư vào các lưới điện cao áp từ 220 kV trở lên, còn các đường dây mang tính liên kết sẽ được xã hội hóa. Về cơ chế xã hội hóa trong đầu tư truyền tải điện, ông Hoài cho biết, pháp luật hiện hành đã có quy định cho phép thực hiện.

Trả lời câu hỏi về thời điểm xóa bỏ độc quyền, Thứ trưởng Hoài cho rằng cần xem xét trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay, khi nhu cầu sử dụng năng lượng luôn ở mức cao. "Chúng ta sẽ cố gắng thiết kế thị trường điện theo hướng công khai và minh bạch. Đồng thời, phải đảm bảo an ninh năng lượng theo Nghị quyết số 55 ngày 11-2-2020 của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia của Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Một số lĩnh vực trọng yếu vẫn sẽ thuộc độc quyền của Nhà nước, còn các phần khác sẽ được đẩy mạnh xã hội hóa," ông Hoài nhấn mạnh.

Hiện tại, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) chỉ chiếm 38% trong hệ thống điện quốc gia. Theo ông Hoài, Việt Nam đang từng bước xây dựng thị trường điện cạnh tranh, nhằm đảm bảo tính công khai và minh bạch cho các chủ thể tham gia thị trường.

Trong quá trình này, Trung tâm Điều độ hệ thống điện quốc gia đã được tách ra khỏi EVN và trực thuộc Bộ Công Thương. Như vậy, EVN cùng các tập đoàn nhà nước khác trong lĩnh vực điện năng sẽ tham gia thị trường điện như những chủ thể tư nhân thông thường. "Điều này sẽ giúp đảm bảo công khai, minh bạch trong tương lai, giảm thiểu độc quyền nhưng vẫn đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia," Thứ trưởng Hoài kết luận.

Anh Nguyên

Bài liên quan
Tin bài khác
Gỡ nghẽn vốn nông nghiệp xanh không chỉ dựa vào tài sản thế chấp

Gỡ nghẽn vốn nông nghiệp xanh không chỉ dựa vào tài sản thế chấp

Thiếu tài sản thế chấp, quy mô nhỏ lẻ và rủi ro thiên tai cao đang là những "bức tường" ngăn dòng vốn tín dụng chảy vào nông nghiệp sinh thái, tuần hoàn. Tại Diễn đàn “Khơi thông dòng vốn cho nông nghiệp: Giải pháp tín dụng an toàn và bền vững cho doanh nghiệp và nông dân” diễn ra sáng 22/5 tại Hà Nội, các chuyên gia khẳng định đã đến lúc phải thay đổi tư duy cấp vốn: chuyển từ dựa vào tài sản bảo đảm sang đánh giá năng lực và độ tín nhiệm thực tế của doanh nghiệp.
Đột phá đất hiếm, bán dẫn và chấm dứt xuất thô tài nguyên

Đột phá đất hiếm, bán dẫn và chấm dứt xuất thô tài nguyên

Tại cuộc làm việc cấp cao ngày 21/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đưa ra thông điệp không để nguồn lực nằm im và tuyệt đối không khai thác bằng mọi giá để đổi lấy tăng trưởng thô, nhằm tái định vị trục giá trị khoáng sản quốc gia, đưa đất hiếm và bán dẫn thành mũi nhọn đột phá.
Xăng E10 kích hoạt làn sóng tái cấu trúc ngành: “Ông lớn” tăng tốc, doanh nghiệp nhỏ hụt hơi

Xăng E10 kích hoạt làn sóng tái cấu trúc ngành: “Ông lớn” tăng tốc, doanh nghiệp nhỏ hụt hơi

Việc chuyển đổi toàn bộ xăng RON95 và RON92 sang tiêu chuẩn E10 không chỉ là một sự thay đổi về chính sách tiêu dùng nhiên liệu, mà còn được giới chuyên môn đánh giá là một "cú hích" vĩ mô, hứa hẹn định hình lại toàn bộ chuỗi giá trị nhiên liệu sinh học tại Việt Nam.
Khơi thông tín dụng nông nghiệp xanh để tạo động lực phát triển bền vững dài hạn

Khơi thông tín dụng nông nghiệp xanh để tạo động lực phát triển bền vững dài hạn

Trong bối cảnh chuyển đổi nông nghiệp xanh, nhu cầu vốn ngày càng cấp thiết, song doanh nghiệp và nông dân vẫn đối mặt nhiều rào cản tiếp cận tín dụng, đòi hỏi chính sách linh hoạt và hệ thống tài chính đồng hành hiệu quả.
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Điều chỉnh quy hoạch đất đai phải có tầm nhìn dài hạn, tránh manh mún

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Điều chỉnh quy hoạch đất đai phải có tầm nhìn dài hạn, tránh manh mún

Chủ trì cuộc họp về điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh yêu cầu không điều chỉnh quy hoạch tùy tiện, thiếu tầm nhìn chiến lược; đồng thời phải bảo đảm tính đồng bộ, liên thông giữa các cấp quy hoạch nhằm tạo nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững.
Thủ tướng yêu cầu hoàn tất giao chỉ tiêu tăng trưởng để đạt mục tiêu hai con số

Thủ tướng yêu cầu hoàn tất giao chỉ tiêu tăng trưởng để đạt mục tiêu hai con số

Chính phủ yêu cầu hoàn tất giao chỉ tiêu tăng trưởng trong thời gian ngắn nhất nhằm tạo nền tảng triển khai mục tiêu tăng trưởng hai con số giai đoạn 2026-2030, bảo đảm đồng bộ và hiệu quả điều hành.
Dự thảo Luật Đô Thị đặc biệt: TP. Hồ Chí Minh đề xuất gần 300 thẩm quyền, tìm lời giải cho “điểm nghẽn thể chế”

Dự thảo Luật Đô Thị đặc biệt: TP. Hồ Chí Minh đề xuất gần 300 thẩm quyền, tìm lời giải cho “điểm nghẽn thể chế”

Ngày 22/5, tại hội thảo tham vấn ý kiến chuyên gia, nhà khoa học và trí thức về dự thảo Luật Đô thị đặc biệt, lãnh đạo TP. Hồ Chí Minh cho rằng các cơ chế thí điểm trước đây đã tạo ra một số dư địa phát triển nhưng chưa đủ để hình thành nền tảng pháp lý ổn định và lâu dài cho quá trình vận hành của một đô thị quy mô đặc biệt. Thành phố đang hướng tới việc chuyển đổi từ mô hình “cơ chế đặc thù có thời hạn” sang “khung thể chế đặc biệt mang tính lâu dài”.
Tăng tốc chuẩn bị đầu tư cao tốc Bảo Hà - Lai Châu trước mốc năm 2030

Tăng tốc chuẩn bị đầu tư cao tốc Bảo Hà - Lai Châu trước mốc năm 2030

Dự án cao tốc Bảo Hà - Lai Châu được thúc đẩy hoàn thiện hồ sơ với yêu cầu bổ sung dự báo vận tải, đánh giá hiệu quả và lựa chọn phương án đầu tư phù hợp, hướng tới mục tiêu phát triển kinh tế vùng.
Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh: Rà soát quy hoạch, thúc đẩy kết nối vận tải đa phương

Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh: Rà soát quy hoạch, thúc đẩy kết nối vận tải đa phương

Bộ trưởng Trần Hồng Minh yêu cầu rà soát quy hoạch, tăng kết nối đa phương thức, phát triển logistics hiện đại, giảm chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn mới.
Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Anh hỗ trợ Việt Nam phát triển trung tâm tài chính quốc tế

Thủ tướng Lê Minh Hưng đề nghị Anh hỗ trợ Việt Nam phát triển trung tâm tài chính quốc tế

Tiếp Đại sứ Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland tại Việt Nam Iain Frew, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đề nghị phía Anh tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam trong hoàn thiện thể chế, phát triển tài chính xanh và xây dựng trung tâm tài chính quốc tế, tương xứng với quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện giữa hai nước.
Đề xuất đầu tư 17.500 tỷ làm cao tốc Bắc - Nam phía Tây qua Hà Nội, Phú Thọ

Đề xuất đầu tư 17.500 tỷ làm cao tốc Bắc - Nam phía Tây qua Hà Nội, Phú Thọ

Dự án cao tốc Bắc - Nam phía Tây đoạn Cổ Tiết - Yên Bài được đề xuất đầu tư gần 17.500 tỷ đồng, kỳ vọng tăng kết nối liên vùng, thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực phía Bắc.
Gỡ nút thắt giải ngân vốn giao thông, tăng tốc về đích cuối năm 2026

Gỡ nút thắt giải ngân vốn giao thông, tăng tốc về đích cuối năm 2026

Áp lực giải ngân vốn đầu tư công lĩnh vực giao thông đang gia tăng mạnh, đòi hỏi các chủ đầu tư khẩn trương tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng, vật liệu nhằm đảm bảo tiến độ kế hoạch năm.
Sắp diễn ra tọa đàm CBAM và chuyển đổi xanh tại Hải Phòng

Sắp diễn ra tọa đàm CBAM và chuyển đổi xanh tại Hải Phòng

Ngày 29/5 tới đây, tại Hội trường Trung tâm TP Hải Phòng sẽ diễn ra chương trình tọa đàm “Ứng phó CBAM và tiêu chuẩn REACH – ZDHC: Doanh nghiệp chuyển đổi xanh để nâng cao năng lực cạnh tranh”, quy tụ các cơ quan quản lý, chuyên gia, hiệp hội doanh nghiệp và đại diện nhiều khu công nghiệp lớn nhằm cùng tìm giải pháp giúp doanh nghiệp thích ứng các “tiêu chuẩn xanh” toàn cầu đang ngày càng khắt khe.
Liên hợp quốc cảnh báo tăng trưởng GDP toàn cầu giảm tốc vì căng thẳng Trung Đông

Liên hợp quốc cảnh báo tăng trưởng GDP toàn cầu giảm tốc vì căng thẳng Trung Đông

Liên hợp quốc hạ dự báo tăng trưởng GDP toàn cầu năm 2026 xuống còn 2,5%, đồng thời cảnh báo nguy cơ lạm phát và bất ổn tài chính gia tăng tại nhiều nền kinh tế.
Quản lý thuế trước thách thức mới từ kinh tế số và giao dịch xuyên biên giới

Quản lý thuế trước thách thức mới từ kinh tế số và giao dịch xuyên biên giới

Theo ông Đặng Ngọc Minh sự bùng nổ kinh tế số và giao dịch xuyên biên giới đặt ra thách thức lớn cho quản lý thuế, đòi hỏi chuyển đổi mạnh sang quản lý theo dữ liệu và dòng tiền.