| Bài liên quan |
| VCCI: Còn dư địa lớn để cắt giảm điều kiện kinh doanh xăng dầu |
| Cắt giảm hơn 600 điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực khám chữa bệnh |
Đề xuất cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh do Bộ Tài chính xây dựng, trong đó có nội dung loại bỏ ngành sản xuất, lắp ráp và nhập khẩu ô tô khỏi danh mục kinh doanh có điều kiện, đang thu hút sự quan tâm đặc biệt của giới chuyên môn và cộng đồng doanh nghiệp.
Trong động thái mới nhất, ba “ông lớn” của ngành ô tô Việt Nam là Thaco, VinFast và TC Group đã đồng loạt gửi kiến nghị tới Thủ tướng Chính phủ, Bộ Công Thương và Bộ Tài chính, đề nghị cân nhắc thận trọng và tiếp tục duy trì các điều kiện kinh doanh đối với lĩnh vực này.
![]() |
| Giữ hay bỏ điều kiện kinh doanh ô tô: Doanh nghiệp lớn đồng loạt “lên tiếng” trước đề xuất nới lỏng |
Theo Thaco, ô tô không đơn thuần là một sản phẩm tiêu dùng mà là ngành công nghiệp nền tảng, có sức lan tỏa lớn tới nhiều lĩnh vực như cơ khí, điện – điện tử, vật liệu và logistics. Do đó, việc duy trì các điều kiện đầu tư kinh doanh là cần thiết nhằm bảo đảm tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng sản phẩm cũng như trách nhiệm của doanh nghiệp trong suốt vòng đời sử dụng.
Cùng quan điểm, VinFast cho rằng các điều kiện về cơ sở vật chất, dây chuyền công nghệ hay năng lực sản xuất không phải là rào cản hành chính, mà là “thước đo” cam kết đầu tư dài hạn của doanh nghiệp. Nếu bị bãi bỏ hoàn toàn, nguy cơ xuất hiện các doanh nghiệp không đủ năng lực tham gia thị trường sẽ gia tăng, kéo theo rủi ro về chất lượng và an toàn cho người tiêu dùng.
Ở góc độ khác, TC Group nhấn mạnh việc nới lỏng điều kiện kinh doanh có thể tạo ra sự cạnh tranh thiếu công bằng giữa doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp trong nước với các đơn vị nhập khẩu.
Theo doanh nghiệp này, trong nhiều năm qua, các nhà sản xuất trong nước đã đầu tư lớn vào hệ thống nhà xưởng, công nghệ, nhân lực và chuỗi cung ứng nội địa. Nếu rào cản gia nhập thị trường bị hạ thấp, các doanh nghiệp nhập khẩu có thể tham gia với chi phí thấp hơn, từ đó tạo áp lực cạnh tranh không cân xứng.
Trước đó, Bộ Công Thương cũng từng cảnh báo nguy cơ doanh nghiệp chuyển sang nhập khẩu các cụm linh kiện, thân xe gần hoàn chỉnh và chỉ thực hiện lắp ráp đơn giản trong nước. Điều này có thể làm suy yếu mục tiêu nội địa hóa và kìm hãm sự phát triển của công nghiệp hỗ trợ.
Thực tế cho thấy, ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đang trong giai đoạn tăng trưởng tích cực, đóng góp hơn 3% GDP và tạo việc làm cho khoảng 200.000 lao động trực tiếp.
Sản lượng xe sản xuất, lắp ráp trong nước liên tục gia tăng, từ hơn 323.000 xe năm 2020 lên khoảng 388.500 xe năm 2024 và dự kiến đạt khoảng 480.000 xe trong năm 2025, chiếm gần 70% tổng lượng xe tiêu thụ.
Song song, hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ cũng phát triển đáng kể với khoảng 650 doanh nghiệp tham gia sản xuất linh kiện, phụ tùng. Năm 2024, kim ngạch xuất khẩu linh kiện ô tô đạt 10,6 tỷ USD, trong đó các thị trường chủ lực gồm Nhật Bản, Mỹ và Hàn Quốc. Đáng chú ý, mặt hàng dây dẫn điện chiếm tỷ trọng lớn, đưa Việt Nam trở thành một trong những quốc gia xuất khẩu sản phẩm này hàng đầu thế giới.
Đề xuất loại bỏ điều kiện kinh doanh ô tô là một phần trong nỗ lực cải cách môi trường đầu tư, hướng tới giảm bớt rào cản hành chính. Tuy nhiên, với đặc thù là ngành công nghiệp nền tảng, có yêu cầu kỹ thuật cao và liên quan trực tiếp đến an toàn xã hội, các doanh nghiệp cho rằng cần có cách tiếp cận thận trọng.
Bài toán đặt ra không chỉ là cắt giảm điều kiện kinh doanh, mà là thiết kế một khung chính sách hợp lý, vừa tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, vừa bảo đảm chất lượng sản phẩm, quyền lợi người tiêu dùng và định hướng phát triển bền vững cho ngành ô tô Việt Nam trong dài hạn.