Giảm 30% thuế giúp hộ kinh doanh tăng sức bật, hỗ trợ sức mua trong nước

Chính sách giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp được kỳ vọng tạo thêm dư địa tài chính cho hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ, trong bối cảnh khu vực này đang chịu nhiều thay đổi về quản lý và tuân thủ thuế.

Quốc hội đã thông qua chính sách giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp trong năm tài chính 2026-2027 đối với những trường hợp có doanh thu hàng năm không quá 10 tỷ đồng. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 24/8/2026.

Theo các chuyên gia, việc giảm thuế không chỉ mang ý nghĩa hỗ trợ trực tiếp về chi phí mà còn có thể tạo tác động lan tỏa tới hoạt động kinh doanh, việc làm và sức mua trên thị trường.

Giảm 30% thuế giúp hộ kinh doanh tăng sức bật, hỗ trợ sức mua trong nước.

Với các hộ kinh doanh có lợi nhuận, phần thuế được giảm có thể giúp cải thiện dòng tiền, bổ sung vốn lưu động hoặc duy trì hoạt động trong giai đoạn chi phí kinh doanh còn nhiều áp lực. Đây cũng được xem là một bước hỗ trợ trong quá trình đưa khu vực kinh doanh phi chính thức vào cơ chế quản lý thuế chính thức.

Ngưỡng doanh thu không quá 10 tỷ đồng được đánh giá có độ bao phủ tương đối lớn, khi bao gồm phần lớn hộ kinh doanh và một tỷ trọng đáng kể doanh nghiệp nhỏ.

Theo phân tích của Chứng khoán Maybank, chính sách này có tác động tích cực tới tiêu dùng trong nước thông qua việc giảm áp lực tài chính đối với hộ kinh doanh, từ đó cải thiện thu nhập khả dụng và tâm lý kinh doanh.

Việc giảm 30% thuế thu nhập cá nhân có thể giúp các hộ kinh doanh đủ điều kiện giữ lại thêm nguồn tiền để phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh. Khi dòng tiền được cải thiện, khả năng duy trì việc làm, đầu tư và chi tiêu cũng có thêm dư địa.

Tác động này đặc biệt đáng chú ý với nhóm thu nhập thấp và trung bình. Khi thu nhập khả dụng tăng, hộ gia đình có thể dành thêm nguồn lực cho tiêu dùng. Ở chiều ngược lại, tâm lý kinh doanh được cải thiện cũng có thể khuyến khích các hộ duy trì hoạt động thay vì thu hẹp quy mô trước những thay đổi về nghĩa vụ thuế.

Giảm thuế không chỉ là câu chuyện ngắn hạn

Theo Chứng khoán Maybank, tác động của chính sách có thể vượt ra ngoài khoản thuế được giảm trong ngắn hạn. Chuỗi cải cách gần đây cho thấy định hướng quản lý đang hướng tới việc chính thức hóa khu vực bán lẻ phân mảnh, đồng thời giảm gánh nặng cho hộ kinh doanh trong giai đoạn chuyển đổi.

Cách tiếp cận này có ý nghĩa trong bối cảnh hộ kinh doanh đang từng bước thích ứng với yêu cầu mới về kê khai, tính thuế và tuân thủ. Nếu chi phí chuyển đổi được giảm bớt, quá trình chính thức hóa có thể diễn ra thuận lợi hơn, hạn chế những tác động bất lợi tới việc làm và thu nhập của các hộ gia đình.

Cùng với đó, việc tạo môi trường cạnh tranh bình đẳng hơn giữa các hộ kinh doanh và những nhà bán lẻ hoạt động chính thức cũng là mục tiêu dài hạn của quá trình cải cách.

Tuy nhiên, chính sách giảm thuế không mang lại lợi ích giống nhau cho tất cả doanh nghiệp nhỏ.

Bà Lê Thị Yến, Giám đốc Công ty Tư vấn thuế Hà Nội, lưu ý những doanh nghiệp đang thua lỗ hoặc có thu nhập chịu thuế thấp sẽ hưởng lợi hạn chế vì số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp vốn không lớn.

Một trường hợp khác cần lưu ý là doanh nghiệp có doanh thu vượt ngưỡng 10 tỷ đồng. Theo bà Yến, nếu doanh thu vượt tiêu chí “không quá 10 tỷ đồng” trong từng năm tính thuế thì doanh nghiệp sẽ không thuộc diện được hưởng chính sách này.

Do đó, doanh nghiệp cần chủ động quản trị và dự báo doanh thu, nhưng không được tìm cách điều chỉnh hoặc làm sai lệch số liệu để đáp ứng điều kiện hưởng ưu đãi.

Đây là vấn đề đáng chú ý bởi trong quá trình thực hiện chính sách, việc xác định đúng đối tượng sẽ quyết định hiệu quả cũng như hạn chế nguy cơ lợi dụng chính sách.

Bà Yến cũng cho biết tại thời điểm hiện tại chưa có hướng dẫn thủ tục chi tiết của cơ quan thuế về một mẫu đơn xin giảm thuế riêng. Vì vậy, doanh nghiệp và hộ, cá nhân kinh doanh không nên tự áp dụng những biểu mẫu được lan truyền trên mạng mà cần chờ hướng dẫn chính thức trên eTax hoặc văn bản của Bộ Tài chính, Cục Thuế.

Theo bà Yến, mức giảm 30% có thể tạo một “cú hích thanh khoản” có mục tiêu, nhất là với những doanh nghiệp và hộ kinh doanh có lãi nhưng nguồn vốn lưu động còn mỏng.

Nguồn tiền được giữ lại có thể giúp các đơn vị ổn định sản xuất, kinh doanh, duy trì dòng tiền và tiếp tục đầu tư. Khi hoạt động kinh doanh phục hồi, nguồn thu ngân sách trong dài hạn cũng có thể được cải thiện.

Điểm quan trọng, theo bà Yến, nằm ở chất lượng thực thi chính sách sau khi được ban hành. Việc giảm thuế chỉ tạo ra tác động thực sự nếu đối tượng thụ hưởng tiếp cận được chính sách thuận lợi, thủ tục rõ ràng và quá trình thực hiện không phát sinh thêm chi phí tuân thủ.

Cú hích cho tiêu dùng và niềm tin kinh doanh

Chính sách giảm thuế được triển khai cùng với những thay đổi khác trong chính sách tài khóa, trong đó có việc nâng mức giảm trừ gia cảnh đối với thuế thu nhập cá nhân và đơn giản hóa một số yêu cầu liên quan đến tính thuế, kê khai và tuân thủ của hộ kinh doanh.

Các biện pháp này cho thấy định hướng đang được đặt vào việc cân bằng giữa tăng cường quản lý khu vực kinh doanh và tạo điều kiện để khu vực này thích ứng với quy định mới.

Với thị trường tiêu dùng, tác động có thể đến từ cả hai phía. Một mặt, hộ kinh doanh có thêm nguồn lực để duy trì hoạt động, trả lương, nhập hàng và đầu tư. Mặt khác, người dân có thể hưởng lợi gián tiếp khi thu nhập khả dụng và niềm tin tiêu dùng được cải thiện.

Chứng khoán Maybank đánh giá, trong bối cảnh việc làm được cải thiện, kinh tế tăng trưởng tích cực và Chính phủ tiếp tục triển khai các biện pháp hỗ trợ nhu cầu trong nước, niềm tin cũng như chi tiêu của người tiêu dùng có cơ sở phục hồi trong giai đoạn 2026-2027.

Dù vậy, mức độ tác động còn phụ thuộc vào tình hình kinh doanh thực tế của từng hộ và doanh nghiệp. Với những đơn vị có lợi nhuận thấp, khoản thuế được giảm có thể không lớn. Ngược lại, những cơ sở kinh doanh có dòng tiền tốt nhưng vốn lưu động hạn chế có thể cảm nhận rõ hơn lợi ích từ chính sách.

Về dài hạn, điều đáng quan tâm không chỉ là số tiền thuế được giảm mà là khả năng chính sách giúp khu vực kinh doanh nhỏ nâng cao sức chống chịu và từng bước hoạt động minh bạch hơn.

Nếu thực hiện hiệu quả, khoản thuế giảm trong ngắn hạn có thể được chuyển hóa thành vốn lưu động, đầu tư, việc làm và tiêu dùng. Khi hoạt động kinh tế mở rộng, nguồn thu ngân sách có thể được bù đắp từ quy mô thị trường lớn hơn.

Bà Lê Thị Yến cho rằng chính sách giảm 30% thuế là một giải pháp tốt để duy trì sức sống, tăng tuân thủ và tạo dư địa tăng trưởng cho khu vực kinh doanh nhỏ. Tuy nhiên, hiệu quả ngân sách sau năm 2027 sẽ phụ thuộc nhiều vào chất lượng thực thi, thay vì chỉ nằm ở mức giảm thuế.

Trong bối cảnh hộ kinh doanh đang đứng trước yêu cầu chuyển đổi mạnh về phương thức quản lý, chính sách này vì thế không chỉ được nhìn ở góc độ giảm nghĩa vụ thuế. Quan trọng hơn, đây có thể là khoảng thời gian để các hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ củng cố dòng tiền, thích ứng với cơ chế mới và chuẩn bị cho một môi trường kinh doanh chính thức, minh bạch hơn.