Thứ tư 13/05/2026 05:56
Hotline: 024.355.63.010
Doanh nghiệp - Doanh nhân

Cuộc chiến kinh doanh giữa hai huyền thoại ngành sữa Trung Quốc

26/04/2021 21:31
Đằng sau hai thương hiệu sữa nổi tiếng nội địa là cuộc chiến chưa có hồi kết giữa hai nhà sáng lập Niu Gensheng của Mengniu và Zheng Junhuai của Yili. Mối quan hệ “yêu-ghét” đan xen này bắt đầu từ nhà máy sữa Hui Min ở Nội Mông từ nhiều năm về trước.

Năm 1983, Zheng Junhuai đảm nhiệm vị trí giám đốc nhà máy thực phẩm sữa Hohhot Huimin với hy vọng kéo doanh nghiệp đang chết dần chết mòn ra khỏi vũng bùn lầy. Trên con đường phát triển công ty Huimin, Zheng Junhuai đã sớm gặp được “người anh em tốt” là Niu Gensheng. Kể từ khi nhậm chức, Zheng Junhuai bắt đầu chiến dịch chiêu mộ nhân tài có nền tảng văn hóa xã hội để bổ sung nguồn lực cho nhà máy sữa đã đổi tên thành Yili. Niu Gensheng được tuyển vào nhà máy và nhận được sự chú ý của Zheng, ông được cất nhắc trở thành trưởng nhóm đánh giá sản phẩm. Sau nhiều thương vụ thành công, Zheng Junhuai tiếp tục bổ nhiệm Niu Gensheng làm giám đốc kinh doanh của công ty. Mối quan hệ của hai người lúc này đã không chỉ đơn thuần là cấp trên - cấp dưới mà còn là anh em tri kỷ. Không ai có thể ngờ rằng, chỉ vài năm sau, cả hai đã trở mặt thành đối thủ.

Zheng Junhuai (trái) và Niu Gensheng (Phải)
Zheng Junhuai (trái) và Niu Gensheng (Phải). (Ảnh: zhihu)

Trận chiến thứ nhất

Quay trở lại thời điểm công ty Yili niêm yết trên thị trường cổ phiếu A đã đưa Zheng Junhuai đến với ngôi vị chủ tịch tập đoàn. Là cấp dưới được Zheng nâng đỡ, Niu Gensheng giữ chức vụ phó chủ tịch phụ trách sản xuất và kinh doanh. Không phụ sự kỳ vọng, doanh nhân trẻ đã lãnh đạo bộ phận kinh doanh với tất cả năng lực với hơn 80% doanh thu của công ty đến từ bộ phận do Niu đảm nhiệm. Trở thành giám đốc điều hành, ông không chỉ thông thạo kinh doanh mà còn được lòng nhân viên cả công ty nhờ tính tình bộc trực, không xa hoa và thường giúp đỡ cấp dưới. Sự hiện diện của Niu Gensheng quá nổi bật và dường như trong mắt mọi người ông mới là chủ quản lý thực sự của Yili, điều này khiến Chủ tịch Zheng Junhuai rơi vào khủng hoảng và âm thầm cắt giảm quyền hạn của Niu tại công ty.

Năm 1998, Niu Gensheng với cương vị phó chủ tịch tập đoàn phát hiện ra nhiều bộ phận không tuân thủ yêu cầu, thậm chí ông muốn mua một số đồ dùng văn phòng cũng phải báo cáo và đợi phê duyệt. Báo cáo vấn đề lên cấp trên, Niu chỉ nhận lại câu trả lời thờ ơ của Zheng và từ khoảnh khắc ấy ông nhận ra không phải cứ dốc lòng dốc sức là có kết quả. Niu Gensheng thất vọng đã nộp đơn từ chức tận hai lần nhưng đều bị bác bỏ còn Zheng muốn “đày ải” phó chủ tịch đến Bắc Kinh dưới danh nghĩa học nghiệp vụ. Thế nhưng, điều vị chủ tịch không ngờ tới là ông đang “thả hổ về rừng”.

Năm 1999, Niu Gensheng rời Yili đến Đại học Bắc Kinh trong im lặng. Trong tình cảnh khó khăn nhất, may mắn đã mỉm cười với Niu khi để anh gặp gỡ một nhóm nhân viên khác cũng của Yili và họ đã cùng nhau viết nên câu chuyện của chính mình. Niu Gensheng và cấp dưới đã quyên góp được 1 triệu NDT và thành lập Mengniu Dairy tại một tòa nhà văn phòng hẻo lánh. Sẵn có nguồn nhân lực cốt lõi từ Yili, công ty Mengniu mới thành lập hầu như không cần tuyển thêm chuyên môn và nhanh chóng hình thành nên một doanh nghiệp sữa hoàn chỉnh về cấu trúc, sẵn sàng quay trở lại Hohhot đối đầu trực tiếp với chủ cũ Yili.

Tuy nhiên, Mengniu và Yili lúc này chẳng khác gì châu chấu đá voi. Đối mặt với Yili có tài sản hàng trăm triệu và các nhà phân phối khắp cả nước, quy mô của Mengniu không thể cạnh tranh. Năm 2000, chiến thuật của Mengniu đã làm xáo động cả giới kinh doanh sữa. Hàng không đề cao sản phẩm do công ty sản xuất cũng không coi thường đối thủ mà công khai quảng cáo “học hỏi từ Yili và tạo ra thương hiệu thứ hai của ngành công nghiệp sữa Nội Mông”. Bằng cách này, Mengniu đã nhanh chóng tạo ra một cú hit lớn trên thị trường sữa.

Về phần Zheng Junhuai, ông đang rơi vào vòng xoáy cải tổ doanh nghiệp và lo sợ sự trỗi dậy của Niu Gensheng. Vào tháng 5 năm 2005, Zheng Junhuai bị bắt và kết án 6 năm tù. Trong khi đó, năm 2000, Mengniu đưa ra khái niệm mới về “Thủ đô sữa của Trung Quốc” và lần nữa gây ấn tượng khắp trên ca nước. Mengniu đặt hơn 300 biển quảng cáo ở nhiều nơi với khẩu hiệu quảng cáo “Mengniu và các ngành công nghiệp sữa địa phương khác, hãy cổ vũ cho 'Thủ đô sữa Trung Quốc', Nội Mông!”.

Năm 2002, khi Yili phát hành thêm cổ phiếu, Niu Gensheng bằng cách chuyển nhượng 32% vốn cổ phần nhận về 26 triệu USD từ các tổ chức như Morgan Stanley, Yinglian và CDH. Vào ngày 15 tháng 10 năm 2003, Mengniu trở thành nhà tài trợ duy nhất cho “Sữa cho các phi hành gia Trung Quốc” cho đến ngày nay. Nối tiếp thành công, Mengniu giành được vị trí quảng cáo chính của “News Network”, “Focus Interview” và phim truyền hình nổi tiếng với số tiền trúng thầu 310 triệu nhân dân tệ một năm sau đó, trở thành vua thầu quảng cáo CCTV vào năm 2004. Tháng 6 cùng năm, Mengniu được niêm yết trên sàn chứng khoán Hồng Kông và phát hành 350 triệu cổ phiếu, trở thành công ty niêm yết đầu tiên của Hồng Kông trong ngành sữa của Trung Quốc. Với giá trị tài sản 135 triệu USD, Niu Gensheng lọt vào danh sách Người giàu Trung Quốc của Forbes. Thị trường chính của sữa chua Mengniu ngày càng phát triển với doanh thu tăng vọt từ 800 triệu lên 3 tỷ trong vòng một năm.

Sữa Mengniu (trái) và sữa Yili (phải)
Sữa Mengniu (trái) và sữa Yili (phải). (Ảnh: internet)

Trận chiến thứ hai

Những tưởng một người ngoài sáng, một người trong tối sẽ kết thúc câu chuyện tại đây. Nhưng sau thế vận hội Olympic, làn sóng tiêu dùng chứa melamin khiến các công ty điêu đứng trong đó có Mengniu. Thời điểm Niu Gensheng gặp nạn, Zheng Junhuai mãn hạn tù và trở thành chủ tịch của Công ty TNHH Thực phẩm Red Star Group. Năm 58 tuổi, ông bắt đầu công việc kinh doanh thứ hai.

Bằng mọi giá vượt qua cơn khủng hoảng, cuối cùng Mengniu nắm giữ 51% cổ phần của Junlebao Dairy với giá 460 triệu NDT trở thành cổ đông lớn nhất và giành được thị trường Hoa Bắc. Một năm sau, Niu Gensheng giao công ty cho Ning Gaoning còn mình chuyên tâm làm từ thiện. Không ngờ rằng thiếu vắng Niu Gensheng, Mengniu như rắn mất đầu bị Yili tước mất danh hiệu "số 1 ngành sữa Trung Quốc" trong vòng một năm. Rất nhanh, Mengniu bị Yili vượt mặt với 60,36 tỷ NDT lớn hơn rất nhiều doanh thu 49,03 tỷ của Mengniu. Khoảng cách giữa hai công ty ngày càng lớn. Đến năm 2017, giá trị thị trường của một Yili tương đương gấp hai lần Mengniu.

Năm 2016, Niu Gensheng một lần nữa đứng ra làm “nhà tư vấn chiến lược”, hy vọng giúp Mengniu lấy lại ánh hào quang nhưng chẳng thể lấy lại vị thể như ban đầu. Bên kia chiến tuyến, Zheng Junhuai dốc sức đòi lại quyền hạn cũng như tài sản ở Yili nhưng không thành. Vào tháng 11 năm 2019, Zheng Junhuai một lần nữa bị rơi vào vòng lao lý sau tranh chấp bất thành với sản nghiệp cũ.

Cuối cùng, cho dù đã từng là tri kỉ trên cùng một chiến tuyến, chính sự đố kị đã làm tan vỡ một tình bạn, hủy hoại hai con người để rồi đến cuối cùng không bên nào giành được thắng lợi. Mengniu và Yili cũng như Niu Gensheng cùng Zheng Junhuai không bao giờ có thể trở lại như trước được nữa.

TL

Tin bài khác
Imexpharm đổi chủ, Tập đoàn dược Trung Quốc chi hơn 6.000 tỷ đồng thâu tóm

Imexpharm đổi chủ, Tập đoàn dược Trung Quốc chi hơn 6.000 tỷ đồng thâu tóm

Thông qua công ty thành viên tại Singapore, Livzon Pharmaceutical Group đã nâng sở hữu lên gần 68% vốn tại Imexpharm, chính thức trở thành cổ đông chi phối của doanh nghiệp dược này.
LuLu Group: “Gã khổng lồ” bán lẻ đứng sau cú hích nông sản Việt sang Trung Đông

LuLu Group: “Gã khổng lồ” bán lẻ đứng sau cú hích nông sản Việt sang Trung Đông

Không phải ngẫu nhiên mà một chuyến hàng charter 98 tấn nông sản Việt lại được đích thân Chủ tịch tập đoàn chỉ đạo thực hiện. Đứng sau những chuyến bay đó là LuLu Group International – tập đoàn đa quốc gia có trụ sở tại Abu Dhabi (UAE), một "đế chế" sở hữu hệ sinh thái từ bán lẻ, logistics đến sản xuất thực phẩm, đang đặt cược niềm tin rất lớn vào chất lượng hàng hóa Việt Nam.
Hủy giao dịch cổ phiếu SHG trên UPCoM từ cuối tháng 5

Hủy giao dịch cổ phiếu SHG trên UPCoM từ cuối tháng 5

27 triệu cổ phiếu SHG của Tổng Công ty cổ phần Sông Hồng sẽ bị hủy đăng ký giao dịch trên hệ thống UPCoM từ ngày 27/5/2026 sau khi doanh nghiệp bị hủy tư cách công ty đại chúng do vi phạm nghĩa vụ công bố thông tin nhiều năm liên tiếp.
PV OIL: Từ 15/5, đồng loạt ngừng bán xăng RON 95, chuyển sang xăng sinh học E10

PV OIL: Từ 15/5, đồng loạt ngừng bán xăng RON 95, chuyển sang xăng sinh học E10

Gần 1.000 cửa hàng xăng PV OIL sẽ đồng loạt triển khai bán xăng sinh học E10 và ngừng bán xăng RON 95 từ ngày 15/5. Động thái này đánh dấu bước chuyển mạnh trong lộ trình mở rộng nhiên liệu sinh học tại Việt Nam.
3 ngày cuối của Jerome Powell tại Fed: Di sản lạm phát 2% và những sai lầm "đắt giá"

3 ngày cuối của Jerome Powell tại Fed: Di sản lạm phát 2% và những sai lầm "đắt giá"

Thứ Sáu (15/5) tuần này, nhiệm kỳ 8 năm đầy biến động của Jerome Powell trên cương vị "thuyền trưởng" Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ chính thức khép lại. Ông rời đi giữa lúc cuộc chiến chống lạm phát vẫn chưa có hồi kết và di sản bị bóng đen "sai lầm tạm thời" bao phủ, để lại cho người kế nhiệm Kevin Warsh một bảng cân đối kế toán phình to cùng áp lực chính trị nặng nề.
SACOMBANK bổ nhiệm 2 Phó tổng giám đốc

SACOMBANK bổ nhiệm 2 Phó tổng giám đốc

Theo SACOMBANK, việc bổ sung nhân sự cấp cao diễn ra trong quá trình ngân hàng đang tái cấu trúc bộ máy, nâng cao chất lượng quản trị, đẩy nhanh chuyển đổi số và tối ưu hiệu quả hoạt động toàn hệ thống.
Thanh Hóa: Khai trương văn phòng Halotimes và Trung tâm Đào tạo, bồi dưỡng năng lực số cộng đồng

Thanh Hóa: Khai trương văn phòng Halotimes và Trung tâm Đào tạo, bồi dưỡng năng lực số cộng đồng

Công ty Cổ phần Tập đoàn Truyền thông Halotimes tổ chức lễ khai trương Văn phòng Halotimes Thanh Hóa nhằm phát triển hệ sinh thái tích hợp giữa công nghiệp văn hóa, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và kinh tế số nông nghiệp thông qua nhiều dự án trọng điểm.
Khánh thành Nhà máy Neotek tại KCN Hàm Kiệm II, bổ sung động lực cho công nghiệp phụ trợ ô tô tại Lâm Đồng

Khánh thành Nhà máy Neotek tại KCN Hàm Kiệm II, bổ sung động lực cho công nghiệp phụ trợ ô tô tại Lâm Đồng

Ngày 11/5, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Nguyễn Hồng Hải đã tham dự lễ khánh thành Nhà máy Neotek Việt Nam tại Khu công nghiệp Hàm Kiệm II. Sự kiện được đánh giá là dấu mốc quan trọng trong chiến lược thu hút đầu tư vào lĩnh vực cơ khí chế tạo và công nghiệp phụ trợ ô tô của tỉnh.
Thanh Hoá: Công ty TNHH Giầy Aleron Việt Nam tổ chức hội nghị đại biểu người lao động

Thanh Hoá: Công ty TNHH Giầy Aleron Việt Nam tổ chức hội nghị đại biểu người lao động

Chiều 11/5, công đoàn Công ty TNHH Giầy Aleron Việt Nam tổ chức hội nghị đại biểu người lao động (NLĐ) năm 2026. Bà Trịnh Thị Hoa, Phó Chủ tịch LĐLĐ tỉnh, Trưởng Ban Công tác công đoàn dự hội nghị.
Phú Thọ tiếp tục gỡ khó cho doanh nghiệp tại Cà phê doanh nhân

Phú Thọ tiếp tục gỡ khó cho doanh nghiệp tại Cà phê doanh nhân

Tại chương trình Cà phê doanh nhân tuần thứ 19, Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông đã trực tiếp chỉ đạo tháo gỡ nhiều kiến nghị liên quan đến đầu tư, đất đai và sản xuất kinh doanh.
Nóng: Tổng giám đốc OCB Phạm Hồng Hải nộp đơn xin từ nhiệm

Nóng: Tổng giám đốc OCB Phạm Hồng Hải nộp đơn xin từ nhiệm

Theo OCB, ông Phạm Hồng Hải gửi đơn từ nhiệm vị trí Tổng giám đốc trong bối cảnh ngân hàng đang bước vào giai đoạn chiến lược mới, với những định hướng phát triển và mục tiêu tăng trưởng dài hạn.
Masan High-Tech Materials ghi nhận doanh thu gần 3.000 tỷ đồng quý I/2026

Masan High-Tech Materials ghi nhận doanh thu gần 3.000 tỷ đồng quý I/2026

Masan High-Tech Materials ghi nhận doanh thu gần 3.000 tỷ đồng quý I/2026, lợi nhuận đảo chiều ngoạn mục nhờ giá vonfram tăng, sản lượng phục hồi và cấu trúc tài chính cải thiện rõ rệt.
Tỷ Phú Phạm Nhật Vượng quyết khai mở “kho báu” từ thị trường 1,47 tỷ dân

Tỷ Phú Phạm Nhật Vượng quyết khai mở “kho báu” từ thị trường 1,47 tỷ dân

Bắt tay ba “ông lớn” du lịch Ấn Độ, hệ sinh thái nghỉ dưỡng của tỷ phú Phạm Nhật Vượng tăng tốc thâm nhập thị trường tỷ dân, mở ra cơ hội bứt phá cho du lịch Việt Nam trên bản đồ quốc tế.
Ngành đường sắt tăng trưởng ngược chiều giá nhiên liệu

Ngành đường sắt tăng trưởng ngược chiều giá nhiên liệu

Dù chi phí vận hành chịu áp lực lớn từ biến động giá nhiên liệu, ngành đường sắt vẫn ghi nhận tăng trưởng tích cực cả ở mảng hành khách lẫn hàng hóa trong những tháng đầu năm 2026. Nhiều chính sách giá linh hoạt, nâng cấp chất lượng toa tàu và sự phục hồi nhu cầu đi lại đã giúp doanh thu, lợi nhuận của doanh nghiệp vận tải đường sắt tăng mạnh.
Đề xuất lập Quỹ đào tạo nhân lực doanh nghiệp từ lợi nhuận sau thuế

Đề xuất lập Quỹ đào tạo nhân lực doanh nghiệp từ lợi nhuận sau thuế

Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chính sách của Nhà nước đối với doanh nghiệp và Quỹ đào tạo nhân lực của doanh nghiệp, trong đó đề xuất cho phép doanh nghiệp chủ động thành lập quỹ nhằm đầu tư dài hạn cho hoạt động đào tạo, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.