![]() |
| Dừa sáp từ lâu đã được xem là một trong những đặc sản nông nghiệp tiêu biểu của khu vực Cầu Kè. |
Dừa sáp từ lâu gắn với tên gọi Cầu Kè, vùng đất thuộc Trà Vinh trước đây, nay thuộc tỉnh Vĩnh Long. Phần cơm dừa dày, mềm dẻo và béo tạo nên nét riêng của đặc sản này. Để đưa dừa sáp vào những sản phẩm có thể đóng gói, vận chuyển và sử dụng thuận tiện, người chế biến phải tìm được cách giữ hương vị qua nhiều công đoạn.
Với bà Nguyễn Thị Cẩm, chủ cơ sở Cẩm Hằng tại xã Cầu Kè, đó là quá trình thử nghiệm và điều chỉnh cách làm. Theo bà Cẩm qua nhiều lần chế biến chưa đạt yêu cầu, từ đó rút kinh nghiệm trong lựa chọn nguyên liệu, phối trộn và sên mứt. Các sản phẩm hình thành từ sự kiên trì ấy gồm mứt dừa sáp, kẹo dừa sáp và kẹo chuối kết hợp dừa sáp.
![]() |
| Nhân công cơ sở sản xuất mứt, kẹo dừa sáp Cẩm Hằng đóng gói sản phẩm mứt dừa sáp. |
Giữ hương vị qua từng công đoạn
Làm mứt dừa sáp bắt đầu từ việc chọn trái phù hợp. Cơm dừa cần có độ mềm và độ dày thích hợp để khi chế biến vẫn giữ được kết cấu. Sau khi tách lấy cơm, nguyên liệu được làm sạch, cắt thành miếng hoặc sợi, rồi phối trộn theo công thức của cơ sở.
Khâu sên đòi hỏi người thợ theo sát từng mẻ. Nhiệt độ, thời gian và cách đảo ảnh hưởng trực tiếp đến độ dẻo, màu sắc cũng như lớp đường bám trên bề mặt. Làm quá lửa có thể khiến mứt mất hương thơm hoặc trở nên khô cứng; xử lý chưa phù hợp lại khó đạt độ ráo cần thiết.
![]() |
| Mứt dừa sáp cũng là dòng sản phẩm đã tạo dấu mốc cho Cẩm Hằng, sản phẩm được tái công nhận OCOP 3 sao vào năm 2022. |
Theo bà Cẩm Hằng, mứt sau khi sên được để nguội, kiểm tra cảm quan rồi mới đóng gói. Cơ sở chú trọng từ nguồn nguyên liệu đến vệ sinh khu vực chế biến, thiết bị và bao bì. Những thao tác ít được nhìn thấy ấy có vai trò thiết thực trong việc duy trì chất lượng giữa các mẻ hàng.
Bên cạnh dòng nguyên vị, tài liệu giới thiệu còn đề cập mứt dừa sáp lá dứa và cacao. Việc bổ sung hương vị giúp người mua có thêm lựa chọn, trong khi yêu cầu cốt lõi vẫn là giữ được đặc điểm của nguyên liệu dừa sáp.
Thêm hương vị từ chuối xiêm và dừa sáp
Ở dòng kẹo dừa sáp, nguyên liệu được kết hợp với đường, mạch nha và nước cốt dừa theo công thức giới thiệu của cơ sở. Thành phẩm được chia thành những viên nhỏ, gói riêng, thuận tiện để dùng trong gia đình hoặc làm quà. Cách đóng gói cũng giúp món kẹo truyền thống phù hợp hơn với nhu cầu mang theo và biếu tặng.
Kẹo chuối dừa sáp là một hướng phát triển khác. Theo tài liệu của Cẩm Hằng, sản phẩm được giới thiệu vào năm 2024, sau nhiều lần thử nghiệm cách phối hợp chuối xiêm chín với dừa sáp. Vị ngọt và mùi thơm của chuối kết hợp cùng độ béo của cơm dừa tạo nên một biến thể từ món kẹo chuối quen thuộc.
![]() |
| Ở dòng kẹo dừa sáp, nguyên liệu được kết hợp với đường, mạch nha và nước cốt dừa theo công thức giới thiệu của cơ sở. |
Sự kết hợp này còn đặt ra một cách nhìn về chế biến nông sản địa phương: từ những nguyên liệu sẵn có, người làm nghề có thể tạo thêm sản phẩm phù hợp với thị hiếu. Để món mới được lựa chọn lâu dài, công thức cần ổn định, bao bì rõ thông tin và chất lượng được duy trì qua từng lần mua.
Kết nối với nhà vườn để phát triển lâu dài
Giá trị của chế biến còn nằm ở mối liên hệ với vùng nguyên liệu. Theo bài viết đăng ngày 25/9/2026 của Báo và phát thanh, truyền hình Vĩnh Long, cơ sở Cẩm Hằng đã liên kết với 40 hộ trồng dừa sáp tại địa phương, ký hợp đồng cung ứng khoảng 30.000 trái. Đây là cơ sở để chủ động nguyên liệu, kiểm soát đầu vào và tạo thêm đầu ra cho người trồng dừa.
Với nhà vườn, có nơi thu mua phục vụ chế biến đồng nghĩa với thêm một kênh tiêu thụ ngoài bán trái tươi. Với cơ sở sản xuất, sự gắn bó với người trồng giúp việc lựa chọn nguyên liệu và sắp xếp kế hoạch làm hàng thuận lợi hơn. Khi hai phía cùng coi trọng chất lượng, sản phẩm có thêm điều kiện để phát triển ổn định.
Mứt dừa sáp cũng là dòng sản phẩm đã tạo dấu mốc cho Cẩm Hằng, sản phẩm được tái công nhận OCOP 3 sao vào năm 2022. Dấu mốc này ghi nhận một chặng đường xây dựng sản phẩm địa phương, đồng thời đặt ra yêu cầu tiếp tục chăm chút chất lượng, nhãn hàng và khả năng đáp ứng thị trường.
![]() |
| Từ lợi thế vùng trồng đến hoạt động chế biến, dừa sáp Cẩm Hằng - Cầu Kè đang từng bước chuyển từ tiêu thụ nguyên liệu thô sang phát triển các sản phẩm có giá trị gia tăng. |
Trong định hướng của Cẩm Hằng, cơ sở muốn đầu tư thêm cho chế biến, cải thiện bảo quản và mở rộng phân phối. Các kênh bán trực tiếp, cửa hàng đặc sản, hội chợ và bán hàng trực tuyến có thể bổ trợ cho nhau, giúp người mua biết đến sản phẩm và tìm hiểu nguồn gốc trước khi lựa chọn.
Từ mẻ mứt dừa sáp đến viên kẹo chuối, câu chuyện Cẩm Hằng cho thấy một hướng phát triển cụ thể của nông sản quê hương: chăm chút nguyên liệu, hoàn thiện cách chế biến và gắn việc làm hàng với nhu cầu người mua. Khi hương vị được giữ gìn và chất lượng được duy trì, món quà từ Cầu Kè có thêm cơ hội trở thành lựa chọn quen thuộc của nhiều gia đình.
