Cổ phiếu ngân hàng lao dốc vốn hóa toàn ngành bốc hơi gần 200.000 tỷ

Thị trường chứng khoán Việt Nam khép lại tháng 7/2026 với một trong những nhịp điều chỉnh mạnh nhất kể từ đầu năm, trong đó nhóm cổ phiếu ngân hàng – trụ cột dẫn dắt thị trường – chịu áp lực bán tháo rõ rệt. Diễn biến tiêu cực lan rộng khiến toàn bộ các mã ngân hàng trên sàn đồng loạt giảm giá, kéo theo sự sụt giảm đáng kể về quy mô vốn hóa toàn ngành.

Áp lực đến từ cả yếu tố bên ngoài lẫn nội tại đã khiến dòng tiền lớn chuyển sang trạng thái phòng thủ. Sự rung lắc của thị trường quốc tế, biến động tỷ giá cùng mặt bằng lãi suất trong nước gia tăng đã tạo ra môi trường kém thuận lợi cho các tài sản rủi ro. Trong bối cảnh đó, VN-Index liên tục mất điểm và chính thức đánh rơi mốc 1.800 điểm, lùi về 1.735,49 điểm vào phiên cuối tháng, tương đương mức giảm hơn 7% so với cuối tháng 6.

Cổ phiếu ngân hàng lao dốc vốn hóa toàn ngành bốc hơi gần 200000 tỷ. (Ảnh: Minh hoa)

Nhóm cổ phiếu ngân hàng vốn nhạy cảm với lãi suất và thanh khoản đã phản ứng tiêu cực hơn mặt bằng chung. Chỉ số ngành ngân hàng giảm tới 8,13% trong vòng một tháng, phản ánh mức độ chiết khấu mạnh của dòng tiền đối với nhóm ngành này. Lo ngại về biên lãi thuần bị thu hẹp, cùng rủi ro nợ xấu gia tăng trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động, đã khiến nhà đầu tư thận trọng hơn với cổ phiếu ngân hàng.

Đáng chú ý, hiện tượng bán giải chấp trên diện rộng đã góp phần khuếch đại đà giảm. Với đặc thù thanh khoản cao và tỷ lệ sử dụng đòn bẩy lớn, nhiều cổ phiếu ngân hàng trở thành tâm điểm của hoạt động “bán chéo”, tạo ra áp lực cung lớn trong khi lực cầu suy yếu rõ rệt.

Hệ quả là quy mô vốn hóa toàn ngành ngân hàng đã “bốc hơi” khoảng 195.241 tỷ đồng chỉ trong một tháng, tương ứng mức giảm 7%. Đây là con số đáng chú ý, phản ánh mức độ ảnh hưởng của nhóm cổ phiếu này tới toàn thị trường. Độ rộng thị trường cũng thu hẹp về mức tuyệt đối khi 100% mã cổ phiếu ngân hàng đều ghi nhận mức sinh lời âm trong tháng 7.

Xét theo từng mã, mức giảm sâu nhất thuộc về KLB khi thị giá lao dốc tới 32%. Các cổ phiếu khác như NVB và EIB cũng lần lượt giảm hơn 21% và 15%. Ngay cả nhóm ngân hàng quốc doanh vốn được xem là “trụ đỡ” của thị trường cũng không tránh khỏi áp lực điều chỉnh, với BID giảm hơn 10%, CTG giảm trên 9% và VCB mất gần 5%.

Dù vậy, nếu nhìn trong bức tranh dài hơn từ đầu năm 2026, thị trường vẫn ghi nhận sự phân hóa nhất định. Một số cổ phiếu ngân hàng vẫn duy trì được mức tăng trưởng tích cực nhờ các yếu tố nội tại, trong đó nổi bật là MSB với mức tăng gần 29%. Các mã như VBB, LPB, STB hay ABB cũng ghi nhận mức tăng hai chữ số, cho thấy dòng tiền vẫn có sự chọn lọc thay vì rút lui hoàn toàn khỏi nhóm ngành này.

Thanh khoản thị trường trong tháng 7 cũng cho thấy những tín hiệu đáng chú ý. Dù giá cổ phiếu giảm mạnh, khối lượng giao dịch bình quân vẫn tăng nhẹ khoảng 3%, đạt gần 194 triệu cổ phiếu mỗi phiên. Tuy nhiên, do mặt bằng giá thấp hơn, giá trị giao dịch lại giảm nhẹ, xuống còn khoảng 4.331 tỷ đồng mỗi ngày. Điều này phản ánh xu hướng bắt đáy thận trọng của nhà đầu tư, song chưa đủ để đảo chiều xu hướng chung.

Một số mã vẫn thu hút dòng tiền đáng kể nhờ câu chuyện riêng. Trong đó, VBB nổi lên như điểm sáng khi cả khối lượng và giá trị giao dịch đều tăng mạnh sau khi chuyển sàn. SHB tiếp tục dẫn đầu về thanh khoản với gần 62 triệu cổ phiếu được sang tay mỗi phiên, tăng gần 19% so với tháng trước. Các mã như VPB và ACB cũng duy trì thanh khoản cao, dù có sự biến động về khối lượng giao dịch.

Ở chiều ngược lại, nhiều cổ phiếu quy mô nhỏ vẫn rơi vào tình trạng thanh khoản thấp, gần như “đóng băng”. Các mã như SGB, BAB hay PGB ghi nhận khối lượng giao dịch bình quân chỉ dưới 50.000 cổ phiếu mỗi ngày, phản ánh sự thận trọng cao của dòng tiền đối với nhóm này.

Một điểm đáng chú ý khác là diễn biến của khối ngoại. Dù tiếp tục duy trì xu hướng bán ròng trong tháng thứ 6 liên tiếp, nhưng quy mô bán đã giảm đáng kể. Tổng giá trị bán ròng trong tháng 7 chỉ còn khoảng 236 tỷ đồng, tương đương hơn 9 triệu cổ phiếu, cho thấy áp lực rút vốn đã phần nào hạ nhiệt.

Hoạt động giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài cũng cho thấy sự phân hóa. Trong khi tiếp tục bán ròng ở các mã lớn như TCB, VPB và TPB, khối này lại quay sang mua ròng nhẹ tại một số cổ phiếu có nền tảng cơ bản tốt như HDB, LPB hay SSB. Điều này phản ánh xu hướng tái cơ cấu danh mục thay vì rút lui hoàn toàn khỏi thị trường.

Nhìn tổng thể, tháng 7/2026 là giai đoạn thử thách đối với nhóm cổ phiếu ngân hàng khi chịu tác động đồng thời từ nhiều yếu tố bất lợi. Tuy nhiên, diễn biến dòng tiền cho thấy cơ hội vẫn tồn tại ở những cổ phiếu có nền tảng tốt và câu chuyện tăng trưởng rõ ràng.

Trong bối cảnh thị trường còn tiềm ẩn nhiều biến động, khả năng phục hồi của nhóm cổ phiếu ngân hàng sẽ phụ thuộc lớn vào diễn biến vĩ mô, đặc biệt là mặt bằng lãi suất, tỷ giá và chất lượng tài sản của hệ thống ngân hàng. Đây sẽ tiếp tục là nhóm ngành cần theo dõi sát trong các tháng tới, khi vai trò dẫn dắt thị trường vẫn chưa thể thay thế.