Chính phủ áp mức phạt tới 2 tỷ đồng với vi phạm trong năng lượng nguyên tử

Theo thông tin từ Bộ Khoa học và Công nghệ, Chính phủ đã ban hành Nghị định 71/2026/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử. Nghị định gồm 4 chương, 57 điều, quy định cụ thể các hành vi vi phạm, hình thức xử phạt, mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả cũng như thẩm quyền xử lý vi phạm.

Trong đó, mức phạt tiền tối đa đối với vi phạm hành chính trong lĩnh vực này được quy định lên tới 1 tỷ đồng đối với cá nhân và 2 tỷ đồng đối với tổ chức.

Chính phủ áp mức phạt tới 2 tỷ đồng với vi phạm trong năng lượng nguyên tử.

Siết chặt quản lý an toàn bức xạ và vật liệu hạt nhân

Theo quy định, vi phạm hành chính trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử là hành vi có lỗi do tổ chức, cá nhân thực hiện, vi phạm các quy định của pháp luật về quản lý nhà nước trong lĩnh vực này nhưng chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

Đối với mỗi hành vi vi phạm, cá nhân hoặc tổ chức có thể bị áp dụng một trong hai hình thức xử phạt chính gồm cảnh cáo hoặc phạt tiền. Tùy theo tính chất và mức độ vi phạm, các hình thức xử phạt bổ sung cũng có thể được áp dụng.

Các biện pháp bổ sung bao gồm tước quyền sử dụng giấy phép tiến hành công việc bức xạ, giấy phép xây dựng nhà máy điện hạt nhân hoặc lò phản ứng hạt nhân nghiên cứu; đình chỉ hoạt động có thời hạn; tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm; hoặc trục xuất đối với các trường hợp liên quan đến cá nhân nước ngoài.

Nhiều hành vi vi phạm bị xử phạt nghiêm khắc

Nghị định quy định cụ thể nhiều hành vi vi phạm trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử và an toàn bức xạ. Trong đó có các hành vi như xuất khẩu, nhập khẩu chất phóng xạ hoặc nguồn phóng xạ khi chưa có giấy phép; sử dụng, lưu giữ nguồn phóng xạ hoặc nguồn phóng xạ đã qua sử dụng không đúng quy định.

Bên cạnh đó, các hành vi vận chuyển chất phóng xạ, chất thải phóng xạ, nguồn phóng xạ mà không có giấy phép hoặc giấy phép đã hết hạn cũng thuộc diện bị xử phạt.

Ngoài ra, việc xử lý, chôn cất chất thải phóng xạ hoặc nguồn phóng xạ đã qua sử dụng khi chưa được cấp phép; hoạt động thăm dò khoáng sản có tính phóng xạ; sản xuất, chế biến chất phóng xạ; vận hành thiết bị chiếu xạ hoặc vận chuyển chất phóng xạ quá cảnh lãnh thổ Việt Nam trái quy định đều có thể bị xử phạt.

Các hành vi liên quan đến nhập khẩu, xuất khẩu vật liệu hạt nhân nguồn, nhiên liệu hạt nhân, thiết bị hạt nhân hoặc việc lưu giữ nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng không đúng quy định cũng nằm trong nhóm hành vi bị xử lý nghiêm.

Bổ sung nhiều biện pháp khắc phục hậu quả

Bên cạnh các hình thức xử phạt, nghị định cũng quy định nhiều biện pháp khắc phục hậu quả nhằm bảo đảm an toàn bức xạ và an ninh hạt nhân.

Theo đó, tổ chức hoặc cá nhân vi phạm có thể bị buộc thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn bức xạ, an ninh nguồn phóng xạ, an toàn hạt nhân theo quy định của pháp luật.

Trong một số trường hợp, cơ quan có thẩm quyền có thể yêu cầu tái xuất hoặc đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam đối với các hàng hóa, vật phẩm liên quan đến chất phóng xạ, vật liệu hạt nhân hoặc nhiên liệu hạt nhân đã qua sử dụng. Trường hợp không thể đưa ra khỏi lãnh thổ, tổ chức, cá nhân vi phạm phải thực hiện các biện pháp quản lý đặc biệt nhằm bảo đảm an toàn và an ninh.

Đối với các hành vi gây nhiễm bẩn phóng xạ môi trường vượt mức quy định, cá nhân hoặc tổ chức vi phạm còn phải thực hiện các biện pháp khắc phục ô nhiễm môi trường theo quy định pháp luật.

Nghị định 71/2026/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/5/2026, đồng thời bãi bỏ quy định liên quan tại Nghị định 126/2021/NĐ-CP về sửa đổi, bổ sung một số quy định xử phạt vi phạm hành chính trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ và năng lượng nguyên tử.