Chính phủ Canada ngày 10/6 đã trình dự luật mới về an toàn kỹ thuật số, theo đó đề xuất cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội, trừ một số nền tảng đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn nhất định. Động thái này được đưa ra vài tháng sau khi Australia ban hành lệnh cấm mạng xã hội đầu tiên trên thế giới đối với người chưa thành niên.
Dự luật cũng hướng tới việc tăng cường kiểm soát an toàn đối với các chatbot trí tuệ nhân tạo (AI), thông qua việc thành lập một cơ quan quản lý kỹ thuật số có chức năng ban hành và giám sát thực thi các tiêu chuẩn an toàn.
Theo quy định được đề xuất, các doanh nghiệp vi phạm có thể bị xử phạt ở mức 3% doanh thu toàn cầu hoặc tối đa 10 triệu đô la Canada, tùy theo mức nào cao hơn.
Bộ trưởng Văn hóa và Bản sắc Canada Marc Miller nhấn mạnh, các nền tảng mạng xã hội và chatbot AI được thiết kế nhằm thu hút sự chú ý, song lại không hỗ trợ sự phát triển lành mạnh của trẻ em, thậm chí trở thành một trong những nguyên nhân làm gia tăng lo âu, cô lập, trầm cảm và nhiều vấn đề sức khỏe tâm thần khác trong giới trẻ Canada.
Theo ông Marc Miller, khuôn khổ pháp lý mới sẽ góp phần tạo dựng môi trường an toàn hơn cho thanh, thiếu niên Canada, đồng thời khuyến khích thế hệ trẻ tăng cường giao tiếp trực tiếp, xây dựng các mối quan hệ xã hội lành mạnh, tập trung vào học tập và rèn luyện những kỹ năng thiết yếu trong cuộc sống.
Việc dự luật được trình Quốc hội diễn ra chỉ vài tuần sau khi các gia đình bị ảnh hưởng bởi một trong những vụ xả súng hàng loạt nghiêm trọng nhất tại Canada khởi kiện OpenAI, với cáo buộc doanh nghiệp này đã biết nghi phạm bị cho là lên kế hoạch tấn công thông qua ChatGPT nhưng không thông báo cho cơ quan cảnh sát.
Đến nay, OpenAI chưa đưa ra phản hồi chính thức đối với đề nghị bình luận về vụ việc.
Trước đó, vào tháng 12/2025, Australia trở thành quốc gia đầu tiên trên thế giới cấm trẻ em dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội. Chỉ một tháng sau khi đạo luật có hiệu lực, các công ty công nghệ đã đồng loạt vô hiệu hóa tài khoản của gần 5 triệu thanh, thiếu niên.
Các quan chức Chính phủ Canada cho biết, dự luật có thể cần khoảng một năm để được Quốc hội thông qua và thêm 18 tháng để thiết lập cơ quan quản lý kỹ thuật số sau khi văn bản này chính thức có hiệu lực.
Phản hồi trước động thái mới của Ottawa, người phát ngôn của Google - công ty sở hữu YouTube - khẳng định doanh nghiệp cam kết phối hợp với Chính phủ liên bang Canada nhằm xây dựng các tiêu chuẩn an toàn cao hơn cho mọi nền tảng, qua đó giúp phụ huynh có thêm niềm tin và quyền chủ động trong việc lựa chọn môi trường trực tuyến phù hợp cho con em mình.
Trong khi đó, Meta - công ty sở hữu Instagram và Facebook - cùng mạng xã hội X của Elon Musk (trước đây là Twitter) và Snapchat chưa đưa ra bình luận ngay sau khi dự luật được công bố.
Không chỉ Canada và Australia, nhiều quốc gia khác cũng đang siết chặt quản lý việc trẻ em tiếp cận mạng xã hội. Pháp, Đan Mạch và Ba Lan hiện xem xét các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt hơn, trong khi Hy Lạp tuyên bố sẽ cấm người dưới 15 tuổi truy cập mạng xã hội từ tháng 1/2027.
Đánh giá về đề xuất mới, Brett Caraway, Phó Giáo sư Đại học Toronto, chuyên nghiên cứu về công nghệ và quyền riêng tư, cho rằng khuôn khổ mà Canada đang xây dựng có phạm vi toàn diện hơn so với luật đã được Australia ban hành.
Theo chuyên gia này, đề xuất của Canada không chỉ đặt ra một hệ thống nghĩa vụ rộng hơn đối với các nền tảng số mà còn hướng tới việc tái thiết kế hệ sinh thái mạng xã hội theo hướng an toàn hơn cho trẻ em. Nếu như luật của Australia chủ yếu tập trung vào việc hạn chế quyền truy cập của người chưa thành niên, thì cách tiếp cận của Canada còn mở rộng sang lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, qua đó cho thấy phạm vi điều chỉnh bao quát và sâu hơn.
