Các công ty Mỹ đổ xô đến Đông Nam Á giữa căng thẳng thuế quan

Các công ty Mỹ đổ xô đến Đông Nam Á giữa căng thẳng thuế quan (Ảnh: Getty Images).

Ông Ted Osius, Chủ tịch kiêm Tổng Giám đốc Hội đồng Kinh doanh Mỹ-ASEAN (US-ABC) và là cựu Đại sứ Mỹ tại Việt Nam, cho biết các phái đoàn kinh doanh gần đây của hội đồng này đã gia tăng đều đặn, với các nền kinh tế như Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và Philippines luôn thu hút đông đảo sự tham gia.

Ông Ted Osius lưu ý rằng quy mô tăng lên của các đoàn kinh doanh không chỉ phản ánh sự quan tâm ngày càng lớn của cộng đồng doanh nghiệp Mỹ đối với việc đầu tư vào khu vực được mô tả là động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế toàn cầu, mà còn là dấu hiệu rõ ràng cho thấy một số doanh nghiệp đang áp dụng chiến lược “Trung Quốc cộng một”.

Chia sẻ với tờ The Business Times, ông Osius cho biết tính đến cuối tháng 11, đã có 50 công ty đăng ký tham gia phái đoàn kinh doanh đến Indonesia từ ngày 3 đến ngày 5 tháng 12. Một chuyến đi trước đó đến Việt Nam vào tháng 3 cũng thu hút một phái đoàn lớn, trong khi chuyến thăm kéo dài ba ngày đến Thái Lan kết thúc vào ngày 27 tháng 11 vừa qua đã ghi nhận sự tham gia của 41 công ty Mỹ.

Theo đó, các công ty Mỹ ngày càng bất an khi trong chiến dịch tranh cử, ông Donald Trump từng đề xuất khả năng áp thuế lên tới 60% đối với hàng hóa Trung Quốc. Vào ngày thứ Ba (26/11), ông tiếp tục cam kết trên Truth Social – nền tảng mạng xã hội mà ông lập ra – rằng sẽ áp thêm 10% thuế đối với Trung Quốc.

Nhà ngoại giao kỳ cựu Ted Osius cho rằng cách tốt nhất để Mỹ cạnh tranh ảnh hưởng tại ASEAN là mở rộng hợp tác kinh tế, củng cố trụ cột này trong mối quan hệ song phương (Ảnh: VnExpress).

Tác động tiềm tàng từ hàng rào thuế quan

Ông Osius dự đoán rằng quy tắc xuất xứ hàng hóa sẽ trở thành một trọng tâm đáng chú ý.

“Có rất nhiều trường hợp các công ty Trung Quốc, đối mặt với mức thuế cao, đã đưa hàng xuất khẩu của họ qua các nước như Việt Nam, Malaysia và Thái Lan. Những giao dịch chuyển tải này sẽ bị chính quyền sắp tới xem xét kỹ lưỡng”, ông Osius nói.

Một trong những mối lo ngại lớn nhất được ông Osius đề cập là tác động từ các biện pháp thuế trả đũa.

“Tôi không tán thành ý tưởng rằng chúng ta phải đóng băng các cuộc đàm phán thương mại và dựng lên hàng rào thuế quan với phần còn lại của thế giới”, ông Osius nhận định, đồng thời cảnh báo rằng những biện pháp thuế này có thể dẫn đến lạm phát, các biện pháp trả đũa và thậm chí là một cuộc chiến thương mại.

ASEAN định hình luật chơi

Từng là Đại sứ Mỹ tại Việt Nam, ông Osius cũng nhận thấy rằng các công ty Mỹ đang đa dạng hóa rủi ro bằng cách thực hiện các khoản đầu tư công khai vào doanh nghiệp địa phương tại Mỹ. Khi được hỏi liệu điều này có làm giảm sự chú ý đến thị trường ASEAN hay không, ông Osius khẳng định hai chiến lược này không loại trừ lẫn nhau.

“Nếu bạn phải đối mặt với các mức thuế tiềm tàng, thì đó là lý do hợp lý để một phần sản xuất được thực hiện tại Mỹ”, ông giải thích. “Đầu tư của Mỹ vào ASEAN là một xu hướng đã kéo dài hơn 100 năm – chúng tôi là nhà đầu tư lớn nhất vào ASEAN và sẽ tiếp tục duy trì vị thế này.”

Hội đồng dự định nhấn mạnh các cơ hội tăng trưởng lớn ở Đông Nam Á đến các nhà hoạch định chính sách trong chính quyền Mỹ sắp tới, nhằm thúc đẩy hợp tác kinh tế.

Đặc biệt, ASEAN đang dần định hình luật chơi, thay vì chỉ là một nhóm tuân theo các quy định thương mại từ phần còn lại của thế giới, ông Osius cho biết và dẫn chứng bằng Thỏa thuận Khung Kinh tế Số (Defa) của khối này.

“Ban Thư ký ASEAN đang thực hiện một chương trình đầy tham vọng nhằm phát triển Thỏa thuận Kinh tế Số (Defa), kỳ vọng sẽ được nhiều quốc gia thành viên ASEAN thông qua vào cuối năm sau”, ông Ted Osius nhận định.

Theo ông, đây là một ví dụ điển hình cho việc thiết lập các thỏa thuận không chỉ dừng ở mức tiêu chuẩn thấp nhất, mà là một thỏa thuận có tiêu chuẩn cao, có thể trở thành hình mẫu cho các khu vực khác và trên thế giới.

Ông cũng nhấn mạnh rằng ASEAN đang đứng ở vị trí trung tâm trong nhiều hiệp định thương mại lớn, như Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) và Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).