350.000 tài khoản ngân hàng nghi ngờ có dấu hiệu lừa đảo

Tại buổi họp báo “Ngày không tiền mặt” do báo Tuổi trẻ tổ chức ngày 02/6/2025, ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước, cho biết Ngân hàng Nhà nước đã triển khai dự án kho dữ liệu tài khoản, thẻ, ví điện tử... nghi ngờ có dấu hiệu lừa đảo do các tổ chức tín dụng gửi về.

Hiện, kho dữ liệu có 350.000 tài khoản nghi ngờ và được chia sẻ cho các tổ chức tín dụng đóng góp tiếp, trên tinh thần win - win, tức tổ chức tín dụng nào gửi thông tin về Ngân hàng Nhà nước thì sẽ được Ngân hàng Nhà nước chia sẻ lại.

Theo ông Tuấn, tội phạm công nghệ ngày càng gia tăng đòi hỏi ý thức của tổ chức trong việc đầu tư công nghệ nhằm nâng cao bảo mật và bảo vệ khách hàng.

Chúng ta dùng AI (trí tuệ nhân tạo) để phát triển sản phẩm thì tội phạm cũng lợi dụng AI vào các hoạt động phạm tội.

“Tới đây Ngân hàng Nhà nước sẽ quy định dừng cung cấp dịch vụ trên môi trường trực tuyến nếu tổ chức cung ứng không đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế. Cuộc chiến với tội phạm mạng là cuộc chiến không điểm dừng, do vậy đòi hỏi các tổ chức cung ứng phải hết sức quan tâm", ông Tuấn nhấn mạnh.

Ông Phạm Anh Tuấn, Vụ trưởng Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước, cho rằng tội phạm công nghệ ngày càng gia tăng đòi hỏi ý thức của tổ chức trong việc đầu tư công nghệ nhằm nâng cao bảo mật và bảo vệ khách hàng.

Đơn vị đầu tiên triển khai tính năng "cảnh báo khách hàng trước khi chuyển tiền vào tài khoản nằm trong danh sách nghi ngờ" là Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV). Qua một tháng thử nghiệm, đã có 40.000 lượt khách hàng của BIDV quyết định dừng giao dịch, ngăn chặn thiệt hại giá trị 160 tỷ đồng.

Tới đây, sẽ có thêm 04 ngân hàng áp dụng tính năng này, như: Agribank, Vietcombank, MB, Vietinbank. Sau đó, Ngân hàng Nhà nước sẽ sơ kết giai đoạn đầu, để khắc phục những vướng mắc trước khi triển khai cho toàn ngành ngân hàng sau tháng 7/2025.

Khi biện pháp này được triển khai rộng rãi, khách hàng sẽ được cảnh báo sớm khi chuyển tiền, từ đó góp phần hạn chế thiệt hại cho người tiêu dùng.

Ông Tuấn cho biết thêm, thời gian tới cơ quan quản lý dự kiến siết chặt hơn việc mở tài khoản doanh nghiệp, như: không tiếp nhận hồ sơ qua đường bưu điện, không chấp nhận ủy quyền, phải xác minh rõ tổ chức đó có đăng ký kinh doanh hợp pháp hay không… Nếu không có thông tin xác thực, tài khoản sẽ không được mở.

Hiện nay, tài khoản tổ chức vẫn được mở tương đối dễ, thông qua người uỷ quyền, nên nhiều kẻ gian tận dụng cho việc nhận tiền lừa đảo. Cơ quan quản lý đang sửa đổi quy định, trong đó yêu cầu đích thân chủ doanh nghiệp phải trực tiếp tới chi nhánh ngân hàng để mở tài khoản, là một trong các biện pháp nhằm ngăn chặn kẻ gian lừa đảo trực tuyến.

Đối với các doanh nghiệp nhỏ vừa vừa, bà Đặng Tuyết Dung, Giám đốc quốc gia Visa Việt Nam và Lào, cho rằng các doanh nghiệp này, đặc biệt là doanh nghiệp siêu nhỏ, hay các tiểu thương là những đối tượng thực sự rất cần sự hỗ trợ để không chỉ tham gia thanh toán không tiền mặt, mà còn có thể đạt đến thanh toán minh bạch, an toàn, đáng tin cận.

Theo bà Dung, các doanh nghiệp vừa và nhỏ và siêu nhỏ trên thị trường đang có nhiều thách thức khi gặp vấn đề về minh bạch các thông tin giao dịch. Bởi vì, ngày nay sẽ không còn chuyện nhiều doanh nghiệp che giấu thông tin thì có thể giảm thiểu một chút chi phí về thuế nữa…

"Điều quan trọng là các bên cần minh bạch về thông tin giao dịch trong hạ tầng thanh toán số. Việc tham gia vào hạ tầng thanh toán và hiểu rõ hơn về cách thức hoạt động của hệ thống, sẽ giúp doanh nghiệp có được thông tin cần thiết để phát triển và ra các quyết định kinh doanh hiệu quả hơn", bà Dung chia sẻ.