Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên đánh giá cao mối quan hệ hữu nghị và hợp tác tốt đẹp trong các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hoá, xã hội, đặc biệt là những kết quả tích cực trong thương mại song phương Việt Nam – Philippines trong bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều biến động từ dịch Covid-19, đứt gãy chuỗi cung ứng, xung đột tại Ukraine, lạm phát gia tăng. Với những lợi thế về sự bổ trợ tốt trong cơ cấu hàng hoá xuất nhập khẩu và khoảng cách địa lý gần gũi, thương mại song phương liên tục ghi nhận tăng trưởng. Hai nước cũng đã có sự phối hợp tốt và ủng hộ lẫn nhau trên các diễn đàn đa phương và khu vực. Trong giai đoạn dịch Covid-19 bùng phát, hai nước đã có sự hỗ trợ lẫn nhau để cùng vượt qua khó khăn và khôi phục các hoạt động kinh tế.
Về hợp tác thương mại gạo, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên đã cung cấp một số thông tin về năng lực sản xuất, tiềm năng xuất khẩu gạo của Việt Nam. Trong hai năm qua, Việt Nam luôn nằm trong số 2 nước xuất khẩu gạo lớn nhất thế giới. Gạo Việt Nam đã có mặt tại nhiều thị trường trên thế giới nhưng với Việt Nam, Philippines vẫn luôn là một thị trường quan trọng và có nhiều điều kiện thuận lợi để duy trì, phát triển mối quan hệ hợp tác này. Ngành gạo Việt Nam đã có nhiều năm phát triển các loại gạo phù hợp với nhu cầu thị trường Philipppines. Xuất khẩu gạo sang Philippines những năm gần đây thường chiếm tới 30-32% tổng xuất khẩu gạo của Việt Nam ra thị trường thế giới. Mối quan hệ hợp tác tốt đẹp này đã góp phần giúp Philippines đảm bảo an ninh lương thực, đáp ứng tốt nhu cầu của người dân Philippines, đồng thời tạo thu nhập cho người nông dân Việt Nam.
Nhân dịp này, Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên đã nêu quan ngại liên quan đến việc phía Việt Nam nhận được phản ảnh của một số doanh nghiệp xuất khẩu gạo sang Philippines cũng như đối tác nhập khẩu gạo tại Philippines hiện đang gặp khó khăn do thủ tục nhập khẩu, và do cơ quan chức năng của Philippines trì hoãn việc cấp Giấy phép kiểm dịch thông quan nhập khẩu (SPS-IC). Phía Việt Nam cho rằng những biện pháp và động thái của phía Philippines không phù hợp với các quy định của WTO và các hiệp định mà hai Bên là thành viên. Bộ trưởng Nguyễn Hồng Diên đã đề nghị Bộ trưởng Alfredo E. Pascual có tiếng nói với Chính phủ và Bộ Nông nghiệp Philippines để sớm khắc phục tình trạng này, nhằm tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu gạo của hai Bên. Về việc này, Bộ trưởng Alfredo E. Pascual cho biết sẽ trao đổi với Bộ Nông nghiệp để giải quyết, trên tinh thần đảm bảo cho hoạt động thương mại gạo giữa hai nước được diễn ra bình thường, thuận lợi, và sẽ có phản hồi sau khi nhận được văn bản chính thức của Bộ trưởng Bộ Công Thương Việt Nam gửi. Bộ trưởng Alfredo E. Pascual cho biết điều kiện canh tác lúa gạo tại Philippines không được thuận lợi như Việt Nam, do đặc điểm địa hình có nhiều đảo. Philippines rất ngưỡng mộ những thành tựu của Việt Nam trong lĩnh vực nông nghiệp đặc biệt lúa gạo. Philippines muốn học hỏi kinh nghiệm của Việt Nam.
Nhấn mạnh tính bổ trợ lẫn nhau trong cơ cấu mặt hàng xuất nhập khẩu giữa hai nước, hai Bên cũng đã dành thời gian thảo luận về các mặt hàng tiềm năng có thể tăng cường sự trao đổi trong thời gian tới. Philippines mong muốn hợp tác với Việt Nam để sản xuất những sản phẩm có độ phức tạp cao, theo đó, mỗi Bên sẽ chuyên về những sản phẩm linh kiện và công đoạn sản xuất phù hợp với năng lực và thế mạnh của mỗi nước để nâng cao hơn nữa vai trò, vị trí của mỗi nước trong các chuỗi giá trị.
Hai Bên nhấn mạnh sẽ cùng phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy hơn nữa quan hệ hợp tác kinh tế, thương mại song phương, cũng như sự phối hợp giữa hai nước tại các diễn đàn đa phương. Hai Bên thống nhất: (i) phối hợp tổ chức đoàn doanh nghiệp sang làm việc, tìm hiểu thị trường và các cơ hội hợp tác cụ thể; (ii) tổ chức đoàn tham gia các hội chợ, triển lãm thương mại để giới thiệu các mặt hàng xuất nhập khẩu; (iii) tạo điều kiện để các mặt hàng mỗi Bên có lợi thế thâm nhập nhiều hơn vào thị trường nước bên kia.
Quý Thu
