Venezuela tiến gần thỏa thuận chuyển 4 tỷ USD vàng sang Mỹ

Chính phủ Venezuela và phe đối lập trong quốc hội nước này đang tiến gần thỏa thuận chuyển khoảng 4 tỷ USD dự trữ vàng từ Ngân hàng Anh sang Mỹ, động thái có thể khép lại tranh chấp kéo dài bảy năm và tạo thêm nguồn lực cho tiến trình phục hồi kinh tế của quốc gia Nam Mỹ.

Venezuela tiến gần thỏa thuận chuyển 4 tỷ USD vàng sang Mỹ

Theo bốn nguồn tin am hiểu các cuộc thảo luận được Financial Times tổng hợp, dự thảo thỏa thuận quy định chính phủ lâm thời do bà Delcy Rodríguez đứng đầu sẽ có quyền kiểm soát hợp pháp đối với số vàng này, song chưa được phép bán ngay.

Ba nguồn tin cho biết số vàng có thể được dùng làm tài sản bảo đảm cho các khoản vay của chính phủ, qua đó tài trợ chi tiêu, trong đó có công cuộc tái thiết sau hai trận động đất nghiêm trọng hồi tháng Sáu.

Thỏa thuận tiềm năng về vàng được xem là một trong những kết quả cụ thể đầu tiên của tiến trình đàm phán giữa chính phủ lâm thời và phe đối lập dưới sự hỗ trợ của Mỹ.

Nếu được hoàn tất, thỏa thuận sẽ khép lại cuộc tranh chấp kéo dài bảy năm, bắt nguồn từ năm 2019, khi Mỹ, Anh và một số quốc gia công nhận ông Juan Guaidó - khi đó là Chủ tịch Quốc hội - là nhà lãnh đạo hợp pháp của Venezuela. Từ thời điểm ấy, phe đối lập tuyên bố có quyền kiểm soát số vàng thỏi của Ngân hàng Trung ương Venezuela được lưu giữ trong hầm của Ngân hàng Anh. Tranh chấp pháp lý sau đó từng được đưa lên Tòa án Tối cao Anh.

Các nguồn tin lưu ý thỏa thuận chưa được hoàn tất và việc xử lý những chi tiết kỹ thuật có thể cần thêm thời gian.

Một thỏa thuận liên quan dự trữ vàng của ngân hàng trung ương sẽ đánh dấu bước đi mới nhất trong quá trình Venezuela tái lập quan hệ với cộng đồng quốc tế, sau chiến dịch của Mỹ hồi tháng Giêng dẫn tới việc bắt giữ ông Nicolás Maduro, khi đó là Tổng thống Venezuela. Sau sự kiện này, Washington đã dỡ bỏ một số biện pháp trừng phạt đối với nền kinh tế Venezuela.

Tháng 4 vừa qua, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cũng nối lại giao dịch chính thức với Venezuela sau bảy năm gián đoạn, mở đường để chính quyền Caracas tiếp cận các nguồn quỹ do tổ chức này nắm giữ.

Bà Delcy Rodríguez, nguyên là Phó Tổng thống trong chính quyền ông Maduro và được bổ nhiệm làm lãnh đạo lâm thời hồi tháng 1, đang tìm cách phục hồi nền kinh tế vốn tăng trưởng chậm hơn dự kiến ngay từ trước khi xảy ra động đất. Tiến trình đàm phán do Mỹ hậu thuẫn được kỳ vọng tạo điều kiện tổ chức các cuộc bầu cử mới tại Venezuela.

Trong cuộc bầu cử gần nhất năm 2024, ông Maduro tuyên bố giành chiến thắng, trong khi kết quả kiểm phiếu được phe đối lập xác minh độc lập cho thấy ông thất bại với cách biệt lớn.

Trong tuần này, một phái đoàn chính trị gia đối lập có mặt tại Caracas để thảo luận với phái đoàn chính phủ do ông Jorge Rodríguez, Chủ tịch Quốc hội đương nhiệm, dẫn đầu.

Trước đó một tháng, chính phủ và phe đối lập thông báo phối hợp tháo gỡ các rào cản đối với 31 tấn vàng đang được lưu giữ tại Ngân hàng Anh. Tuy nhiên, phe đối lập, vốn cáo buộc chính phủ theo đường lối quản lý yếu kém dẫn đến tham nhũng, biến chất và suy sụp về kinh tế trong nhiều thập niên, yêu cầu duy trì cơ chế kiểm soát nhằm ngăn ngừa nguy cơ lạm dụng nguồn dự trữ này.

Một đại diện phe đối lập tham gia đàm phán cho biết số vàng dự kiến được chuyển sang Mỹ, song bà Delcy Rodríguez sẽ không thể tiếp cận trực tiếp vì tài sản này phải chịu cơ chế giám sát và các hạn chế liên quan.

Các cuộc thảo luận về vàng diễn ra trong bối cảnh Anh và Venezuela nhất trí nâng cấp quan hệ ngoại giao. London cho biết sẽ khôi phục chức danh đại sứ tại Caracas, đồng thời hoan nghênh tiến trình đàm phán hướng tới các cuộc bầu cử mới.

Đầu tuần này, ông Jorge Rodríguez đã tới London làm việc với Chính phủ Anh. Sau cuộc gặp tại Bộ Ngoại giao Anh, ông cho biết trên mạng xã hội rằng người dân Venezuela có thể đón nhận những thông tin tích cực.

Việc chuyển số vàng sang Mỹ, nếu đạt được đồng thuận, nhiều khả năng sẽ được Chính phủ Anh và Ngân hàng Anh hoan nghênh, trong bối cảnh hai bên đã bị cuốn vào tranh chấp pháp lý kéo dài nhiều năm.

Người phát ngôn Ngân hàng Anh khẳng định cơ quan này chưa thể thực hiện bất kỳ chỉ thị nào cho tới khi Tòa án Anh có phán quyết mới, làm rõ chủ thể có thẩm quyền pháp lý đối với tài khoản. Theo đó, các bên liên quan cần đề nghị Tòa án Anh xử lý để giải quyết dứt điểm tranh chấp.

Bộ Ngoại giao Anh, Chính phủ Venezuela và phe đối lập đều từ chối bình luận về vấn đề này.