Từ mùa hoa Tam giác mạch đến bài toán giữ chân du khách trên cao nguyên đá Tuyên Quang

Ủy ban nhân dân tỉnh Tuyên Quang vừa ban hành kế hoạch tổ chức Lễ hội Hoa Tam giác mạch lần thứ XII năm 2026. Chương trình khai mạc diễn ra lúc 20 giờ ngày 6/11 tại Quảng trường Thanh niên, xã Đồng Văn.

Với chủ đề “Âm vang miền đá”, đêm khai mạc có thời lượng khoảng 90 phút, được truyền hình trực tiếp trên sóng TTV của Báo và Phát thanh, truyền hình Tuyên Quang cùng các nền tảng số của tỉnh. Sau chương trình nghệ thuật là hoạt động giao lưu lửa trại mang sắc màu văn hóa vùng cao.

Điểm đáng chú ý của kế hoạch năm nay không nằm riêng ở đêm khai mạc. Các địa phương đã tổ chức gieo 400ha hoa tam giác mạch thành ba đợt, tính toán thời gian để hoa nở tập trung vào tuần lễ chính và tiếp tục duy trì từ tháng 10 đến hết tháng 12.

Những điểm ngắm hoa được bố trí dọc các địa danh quen thuộc như dốc Thẩm Mã, Nhà của Pao, làng Lũng Cẩm, cột cờ Lũng Cú và khu vực sông Nho Quế. Cách gieo rải vụ giúp mùa hoa không bị bó hẹp trong vài ngày, đồng thời giảm tình trạng khách tập trung quá đông vào một thời điểm.

Khoảng thời gian ba tháng cũng tạo điều kiện để doanh nghiệp lữ hành xây dựng nhiều lịch trình khác nhau. Du khách có thể lựa chọn thời điểm phù hợp, thay vì cùng đổ về cao nguyên đá trong tuần khai mạc.

Tuy nhiên, kéo dài thời gian hoa nở mới chỉ là bước đầu. Nếu sản phẩm du lịch vẫn quanh quẩn ở việc chụp ảnh rồi rời đi, 400ha hoa có thể tạo ra lượng khách lớn nhưng chưa chắc mang lại mức chi tiêu tương xứng cho địa phương.

Từ mùa hoa Tam giác mạch đến bài toán giữ chân du khách trên cao nguyên đá Tuyên Quang

Lễ hội năm nay được tổ chức cùng nhiều hoạt động văn hóa, thể thao và thương mại. Từ ngày 3 đến 7/11, khu vực phố cổ Đồng Văn có Không gian giới thiệu sản phẩm OCOP và hàng hóa nông nghiệp đặc trưng. Đây là khoảng thời gian phù hợp để kết nối hoạt động ngắm hoa, tham quan phố cổ với mua sắm và trải nghiệm sản phẩm bản địa.

Từ ngày 5 đến 11/11, Hội chợ Thương mại quốc tế Việt – Trung (Tuyên Quang) năm 2026 được tổ chức tại Khu liên hợp thể thao tỉnh với quy mô khoảng 300 gian hàng. Hội chợ mở thêm không gian giao thương, giới thiệu hàng hóa và kết nối doanh nghiệp.

Giải Bóng bàn “Cúp Hoa Tam giác mạch mở rộng”, Show Rock “Tinh thần đá” lần thứ hai cùng các trò chơi dân gian cũng được tổ chức trong thời gian lễ hội tại các xã vùng Công viên địa chất.

Nhìn riêng lẻ, mỗi hoạt động phục vụ một nhóm công chúng. Khi được kết nối bằng lịch trình hợp lý, đây có thể trở thành chuỗi trải nghiệm kéo dài từ hai đến ba ngày: ngắm hoa, khám phá cảnh quan, tham dự hoạt động văn hóa, thưởng thức âm nhạc, tìm hiểu sản phẩm OCOP và nghỉ đêm tại vùng cao.

Muốn làm được điều đó, thông tin về thời gian, địa điểm, khoảng cách và phương tiện di chuyển cần được công bố rõ. Du khách phải biết nên đi đâu trước, hoạt động nào diễn ra vào buổi tối, nơi nào có thể nghỉ lại và sản phẩm gì đáng trải nghiệm. Một lịch sự kiện dài nhưng thiếu sự kết nối vẫn có thể khiến khách lúng túng, đi nhiều nhưng ở lại ngắn.

Cả đồi hoa trải dài khoe sắc (Ảnh: Cao Anh Tuấn)

Hoa tam giác mạch tạo ra hình ảnh nhận diện cho cao nguyên đá. Song, giá trị kinh tế của mùa hoa không nằm trên những cánh đồng mà nằm ở chuỗi dịch vụ hình thành xung quanh dòng khách.

Mỗi đêm lưu trú thêm có thể kéo theo nhu cầu về phòng nghỉ, ăn uống, vận chuyển, hướng dẫn viên, mua nông sản, quà lưu niệm và trải nghiệm văn hóa. Khi khách ở lại lâu hơn, cơ hội hưởng lợi của người dân cũng rộng hơn.

Không gian OCOP tại phố cổ Đồng Văn vì thế không nên chỉ là nơi trưng bày. Sản phẩm cần có câu chuyện, giá bán rõ ràng, bao bì thuận tiện và phương thức kết nối để du khách tiếp tục đặt mua sau chuyến đi. Một sản phẩm được mang về có thể giúp hình ảnh cao nguyên đá đi xa hơn cả một tấm ảnh đăng trên mạng xã hội.

Cùng với đó là chất lượng dịch vụ tại các điểm ngắm hoa. Du khách sẽ khó ở lại nếu thiếu nơi dừng chân, nhà vệ sinh, điểm ăn uống, thông tin hướng dẫn hoặc gặp tình trạng giá cả thiếu minh bạch. Những chi tiết tưởng nhỏ lại quyết định cảm nhận về điểm đến.

Việc tổ chức 400ha hoa cũng cần gắn với lợi ích của người trực tiếp gieo trồng, chăm sóc và bảo vệ cảnh quan. Khi người dân nhìn thấy thu nhập từ mùa lễ hội, họ sẽ có thêm động lực giữ gìn không gian sống, văn hóa truyền thống và môi trường du lịch.

Qua 11 lần tổ chức, Lễ hội Hoa Tam giác mạch đã tạo được dấu ấn trong lịch du lịch vùng cao. Bước tiếp theo không nên chỉ là mở rộng diện tích hoa hoặc bổ sung thêm chương trình, mà cần nâng chất lượng trải nghiệm trên toàn hành trình.

Số lượt khách vẫn là một chỉ số quan trọng. Nhưng với mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế quan trọng, Tuyên Quang cần quan tâm nhiều hơn đến số đêm lưu trú, mức chi tiêu bình quân, lượng sản phẩm địa phương được tiêu thụ và tỷ lệ khách quay trở lại.

Mùa hoa kéo dài ba tháng đã trao cho địa phương một khoảng thời gian đủ rộng. Chuỗi hoạt động từ đầu tháng 11 cũng cung cấp thêm lý do để khách ở lại. Phần còn lại phụ thuộc vào cách các địa phương, doanh nghiệp và cộng đồng nối những điểm đến thành một hành trình thuận tiện, có chiều sâu.

Du khách có thể đến cao nguyên đá vì một cánh đồng hoa. Nhưng để họ ở lại thêm một đêm, rồi muốn trở lại vào mùa sau, điểm đến cần nhiều hơn sắc hoa. Đó phải là một hành trình có cảnh quan, văn hóa, con người và những trải nghiệm đủ sức lưu lại trong ký ức.