TP.Hồ Chí Minh bàn giải pháp phát triển nhà ở cho thuê

Hội nghị triển khai và xúc tiến Nhà ở cho thuê tại địa bàn TP.Hồ Chí Minh thu hút sự quan tâm của nhiều ban ngành và doanh nghiệp.

Thực hiện chủ trương, chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Thông báo số 64 TB/VPTW ngày 22/5/2026 của Văn phòng Ban chấp hành Trung ương về nhà ở cho thuê, TP Hồ Chí Minh đã tổ chức Hội nghị triển khai và xúc tiến đầu tư phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn TP Hồ Chí Minh vào chiều ngày 9/6. Tham dự Hội nghị có ông Nguyễn Văn Sinh, Thứ trưởng Bộ Xây dựng; ông Nguyễn Văn Được, Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh và các đại diện Sở, ngành; Hiệp hội, doanh nghiệp và Liên đoàn lao động TP Hồ Chí Minh.

Ông Nguyễn Văn Được - Chủ tịch UBND TP.HCM phát biểu tại Hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được cho rằng thị trường nhà ở hiện nay đang tồn tại sự mất cân đối giữa nhu cầu thực tế và cơ cấu nguồn cung. Trong khi nhu cầu về nhà ở của người dân, đặc biệt là người lao động và người thu nhập thấp rất lớn, thì nguồn cung nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê vẫn còn hạn chế. Ngược lại, phân khúc nhà ở cao cấp lại chiếm tỷ trọng đáng kể trên thị trường.

Theo ông Nguyễn Văn Được, thực trạng này dẫn đến nghịch lý người có nhu cầu thực khó tiếp cận nhà ở, trong khi nhiều sản phẩm bất động sản lại không phục vụ đúng nhu cầu của thị trường.

"Đây không chỉ là câu chuyện của thị trường mà còn là vấn đề an sinh xã hội. Chúng ta có trách nhiệm điều chỉnh những lệch lạc này để đáp ứng nhu cầu nhà ở chính đáng của người dân, nhất là người lao động và người thu nhập thấp", ông Được nhấn mạnh.

Chuyển trọng tâm từ bán sang cho thuê để đáp ứng nhu cầu an cư ngày càng lớn

TP.HCM đang bước vào giai đoạn tăng tốc phát triển nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê với quy mô chưa từng có nhằm giải quyết nhu cầu nhà ở cho người lao động, công nhân, cán bộ, công chức và các đối tượng thu nhập thấp.

Ông Khải Quốc Bình – Phó Giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM cho biết tại Hội nghị triển khai và xúc tiến đầu tư phát triển nhà ở cho thuê, nhu cầu nhà ở xã hội trên địa bàn thành phố hiện được dự báo lên tới khoảng 1 triệu căn hộ. Trong giai đoạn 2026-2030, Thành phố được giao chỉ tiêu phát triển thêm 181.257 căn nhà ở xã hội, gấp khoảng 10 lần kết quả thực hiện giai đoạn 2021-2025.

Đáng chú ý, trong tổng số chỉ tiêu này có 50.000 căn nhà ở xã hội dành cho thuê. Đây được xem là bước chuyển quan trọng trong chiến lược phát triển nhà ở của Thành phố, từ mô hình tập trung vào sở hữu sang phát triển đồng thời nhà ở bán và nhà ở cho thuê.

Ông Bình cũng cho biết thêm: Sau khi mở rộng địa giới phát triển với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP.HCM hiện có 195 khu đất và dự án được quy hoạch để phát triển nhà ở xã hội với tổng diện tích khoảng 740 ha. Thành phố đồng thời tiếp tục bổ sung thêm 1.000 ha quỹ đất đến năm 2040, nâng tổng diện tích dành cho nhà ở xã hội lên khoảng 1.740 ha.

Nguồn quỹ đất này sẽ là nền tảng quan trọng để triển khai các chương trình nhà ở xã hội quy mô lớn trong những năm tới, đồng thời tạo điều kiện thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư.

Tăng tốc thủ tục, mở “luồng xanh” cho dự án nhà ở xã hội

Tuy nhiên, để đạt mục tiêu đặt ra, thành phố cho rằng cần những chính sách để thu hút doanh nghiệp tham gia. Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh cho biết đang nghiên cứu, hoàn thiện các cơ chế đặc thù để đưa vào Dự thảo Luật Đô thị đặc biệt trình Quốc hội và Chính phủ. Cụ thể kiến nghị giao thẩm quyền cho HĐND Thành phố, UBND Thành phố trong việc ban hành các quy định, chính sách đặc thù khác với các quy định đã ban hành: Thống nhất đưa dự án nhà ở xã hội, dự án nhà ở cho thuê vào loại dự án cấp bách. Nhà đầu tư không phải thực hiện thủ tục chấp thuận chủ trương đầu tư mà chỉ thực hiện thủ tục giao chủ đầu tư. Chính sách miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các dự án đầu tư xây dựng nhà cho thuê…

Để đẩy nhanh tiến độ thực hiện, TP.HCM đã ban hành quy trình rút gọn, cắt giảm ít nhất 50% thời gian giải quyết thủ tục hành chính liên quan đến các dự án nhà ở xã hội.

Thành phố cũng triển khai cơ chế “luồng xanh”, “luồng ưu tiên” đối với các dự án nhà ở xã hội nhằm rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, giảm chi phí cho doanh nghiệp và sớm đưa sản phẩm ra thị trường.

Hiện nay, TP.HCM đã xác định danh mục 78 dự án với quy mô khoảng 73.800 căn sẽ hoàn thành trong giai đoạn 2026-2027. Đồng thời, thêm 102 dự án với quy mô hơn 121.000 căn đang được hoàn thiện thủ tục để triển khai trong giai đoạn tiếp theo.

Ông Lê Hữu Nghĩa – CEO Công ty TNHH TM – XD Lê Thành cho biết tính khả thi của chương trình

Ở góc độ doanh nghiệp có nhiều năm làm nhà ở xã hội ông Lê Hữu Nghĩa – CEO Công ty TNHH TM – XD Lê Thành không lạc quan về chương trình này. Ông cho rằng hiện nay tất cả các chính sách của nhà nước đều tập trung vào nhà ở để bán. Vậy để thu hút các doanh nghiệp tham gia nhà ở cho thuê Nhà nước cần ban hành chính sách trước mới thu hút được doanh nghiệp. Lý do nhà đầu tư bỏ tiền ra trước nhưng thu hồi rất chậm gần như không có lợi nhuận luôn chứ không phải đạt được lợi nhuận 10% như nhà ở xã hội nữa. Chính vì vậy rất khó thu hút nhà đầu tư.

Nói về tài chính hiện nay chưa có 1 gói nào hỗ trợ cho doanh nghiệp xây dựng nhà ở cho thuê. Ông Nghĩa đưa ra ví dụ nếu đầu tư 1 căn hộ 45 – 50m2 cần 1tỷ đồng. Họ vay tiền để xây lãi suất 10%, 1 năm tiền lãi 100 triệu đồng. Vậy căn hộ cho thuê là 8 triệu đồng thì chỉ đủ trả lãi. DN làm 1000 căn hộ vay 1000 tỷ đồng với mức cho thuê đó sẽ không bao giờ trả được phần gốc vay này.

Ông Nghĩa đề xuất để làm được câu chuyện này nhà nước phải tái cấp bù ngân sách, chỉ cho vay tối đa 3 – 4%/năm phần còn lại nhà nước bù ngân sách và phần lãi từ 100 triệu xuống còn 30 – 40 triệu/tháng thì lúc đó giá thuê nhà mới giảm và chủ đầu tư mới cân đối được tài chính.

Ông Phạm Văn Triêm – Chủ tịch Hội doanh nghiệp Nhỏ và vừa TP.Hồ Chí Minh đề xuất về ba ưu đãi.

Ông Phạm Văn Triêm – Chủ tịch Hội doanh nghiệp Nhỏ và vừa TP.Hồ Chí Minh cho biết để chương trình này thành công cần ba sự ưu đãi: về lãi suất, về thuế và ưu đãi về tiền sử dụng đất. Mục đích là đầu tư cho người thu nhập thấp và công nhân lao động với mức cho thuê giá rẻ. Với mức thuê 6 triệu đồng/tháng thì khả thi. Nếu được ưu đãi thì giá cho thuê sẽ thấp hơn, cuộc sống của người dân được cải thiện hơn về chốn an cư. Do vậy, chương trình cần chung tay của ba nhà: Nhà nước – Doanh nghiệp – Ngân hàng thì chắc chắn sẽ thành công.

Ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch Hiệp hội bất động sản TP.HCM (Horea)

Ông Lê Hoàng Châu – Chủ tịch Horea kiến nghị doanh nghiệp được miễn tiền sử dụng đất, miễn tiền thuê đất đối với diện tích đất mà doanh nghiệp xây dựng nhà ở cho thuê trong cả vòng đời dự án. Khấu trừ thoả đáng chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư để tạo lập quỹ đất thực hiện dự án để giảm giá thành và để giảm giá cho thuê nhà. Đối với dự án nhà ở cho thuê phải thực hiện trong thời hạn tối thiểu 20 năm thì mới được hưởng chính sách ưu đãi.

Kiến nghị cơ chế đặc thù cho nhà ở cho thuê

TP.HCM cũng đang đề xuất nhiều cơ chế đột phá để đưa vào dự thảo Luật Đô thị đặc biệt. Trong đó có việc miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất và các loại thuế đối với dự án nhà ở cho thuê; cho phép áp dụng thủ tục đầu tư rút gọn đối với các dự án nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Trường hợp chủ đầu tư dành từ 50% quỹ nhà trong dự án nhà ở thương mại trở lên để cho thuê thì chủ đầu tư được hưởng ưu đãi, hỗ trợ như đối với chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội theo quy định. Một hướng đề xuất khác mở rộng cho các công ty có ngành nghề kinh doanh bất động sản được thuê đất trong khu công nghiệp đầu tư xây dựng nhà lưu trú công nhân

Ngoài ra, Thành phố kiến nghị Chính phủ xây dựng gói tín dụng ưu đãi riêng cho lĩnh vực nhà ở xã hội cho thuê với lãi suất khoảng 3-4%/năm, thời hạn vay từ 15-20 năm và thời gian ân hạn 3 năm nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp tham gia đầu tư dài hạn.

Khối các doanh nghiệp tư nhân đăng ký tham gia đầu tư nhà ở cho thuê

Với hàng loạt giải pháp đồng bộ về quỹ đất, cơ chế, vốn và thủ tục hành chính, TP.HCM kỳ vọng sẽ từng bước hình thành thị trường nhà ở cho thuê hiện đại, bền vững, đáp ứng nhu cầu an cư của hàng triệu người dân trong giai đoạn phát triển mới.

Trong dịp này có các công ty nhà nước và tư nhân đã đăng ký gần 100.000 căn nhà cho thuê. Chủ tịch UBND TP.HCM đánh giá việc các doanh nghiệp đăng ký đầu tư gần 100.000 căn nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê là tín hiệu rất tích cực, tạo tiền đề để thành phố hoàn thành các chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội được Trung ương giao.

Tuy nhiên, so với nhu cầu thực tế lên tới hàng trăm nghìn căn hộ, thành phố vẫn cần tiếp tục huy động thêm nhiều nguồn lực để đáp ứng nhu cầu của người dân, ông Được mong mỏi.