TP. Huế và bài toán nâng tầm doanh nghiệp nhỏ - chính sách không thể mãi nằm trên giấy

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) từ lâu được gọi là “xương sống của nền kinh tế”, nhưng tại TP. Huế – nơi lực lượng này chiếm tới hơn 97% tổng số doanh nghiệp – thực trạng lại cho thấy một nghịch lý: xương sống đang oằn mình trước hàng loạt rào cản “vô hình” lẫn hữu hình.

“Cái bóng lớn” của những rào cản nhỏ

Thiếu mặt bằng ổn định, không tiếp cận được tín dụng, thiếu lao động chất lượng cao, đứng ngoài chuỗi giá trị – đó là bức tranh phổ biến của DNNVV ở Huế. Trong môi trường chưa thực sự thuận lợi, việc kỳ vọng họ “lớn lên tự nhiên” là bất khả thi. Nguy hiểm hơn, nếu tiếp tục coi họ là lực lượng “tiềm năng để khai thác” thay vì là “đối tác trung tâm trong chiến lược phát triển”, thì sự trì trệ sẽ không chỉ nằm ở khu vực doanh nghiệp mà lan sang toàn bộ cấu trúc kinh tế địa phương.

Tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV, một loạt vấn đề liên quan đến DNNVV đã được các đại biểu phân tích. Đặc biệt, các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo – vốn là lực lượng tiên phong trong chuyển đổi số và đổi mới mô hình kinh doanh – lại đang gặp khó ngay từ những thủ tục cơ bản: không thể vay vốn do thiếu tài sản thế chấp; các tài sản vô hình như phần mềm, bản quyền, sáng chế… chưa được ngân hàng thừa nhận là tài sản đảm bảo. Trong thời đại số, đây là một điểm nghẽn nghiêm trọng.

Đại biểu Nguyễn Hải Nam (Đoàn Huế) thẳng thắn chỉ ra: Dù nhiều địa phương có đất nhưng lại không dành quỹ đất hợp lý cho sản xuất tư nhân. Doanh nghiệp cần chính sách thiết thực, không phải những khẩu hiệu cổ vũ mang tính hình thức.

Doanh nghiệp nhỏ ở Huế vẫn loay hoay giữa thiếu vốn, thiếu mặt bằng và thiếu cơ chế thực thi hiệu quả.

Nghị quyết số 68-NQ/TW 2025 mở lối

Việc Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 về phát triển kinh tế tư nhân đã xác lập một cột mốc chính sách quan trọng. Cùng với đó, Quốc hội cũng đã thông qua nghị quyết về các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm hỗ trợ DNNVV một cách thực chất. Miễn thuế thu nhập trong 3 năm đầu, hỗ trợ tài chính theo cơ chế thị trường, bãi bỏ lệ phí môn bài, bố trí ngân sách hỗ trợ – là những tín hiệu tích cực.

Như lời ông Nguyễn Minh Châu – Giám đốc Công ty TNHH Minh Châu Print – chính sách dù tốt đến đâu cũng cần đi vào thực tiễn, doanh nghiệp cần sự đồng hành dài hơi.

Trên thực tế, Huế đã có các chương trình khởi nghiệp, trung tâm đổi mới sáng tạo, nhưng các chính sách vẫn mang tính rải mành và chưa tạo thành một hệ sinh thái liên kết mạnh mẽ. DNNVV ở Huế hiện vẫn chủ yếu phát triển nhỏ lẻ, manh mún và mang tính cầm chừng – điều này không tương xứng với tầm nhìn “trung tâm văn hóa, sáng tạo và kinh tế xanh của miền Trung” mà thành phố đang hướng tới.

Cần sự vận động từ cả hai phía

Không thể phủ nhận, trong số hàng ngàn DNNVV vẫn có những doanh nghiệp đang nỗ lực vươn lên bằng chính nội lực: gọi vốn thành công, tự đào tạo nhân sự, chủ động đổi mới công nghệ… Nhưng đó là số ít. Để tạo ra một diện mạo mới cho lực lượng này, rất cần sự thúc đẩy đúng lúc và đúng cách từ phía chính quyền.

Vấn đề đặt ra không chỉ là “có chính sách hay không”, mà là chính sách đó được thực thi ra sao, ở cấp nào, có cơ chế giám sát không. Một cam kết hành động cụ thể – như xử lý nhanh, dứt điểm hồ sơ liên quan đến DNNVV, hay kiểm tra định kỳ việc triển khai Nghị quyết số 68-NQ/TW ở cấp sở ngành – sẽ tạo ra khác biệt rõ rệt hơn hàng chục tuyên ngôn hoành tráng.

Huế không thiếu tiềm năng, càng không thiếu khát vọng. Nhưng nếu lực lượng DNNVV vẫn phải tự vật lộn trong một không gian phát triển chưa thực sự được kiến tạo, thì giấc mơ lớn của thành phố sẽ bị kéo chậm lại bởi những bước đi nhỏ.